İnsanların sağlamlıq üçün təhlükəsiz qidalardan istifadəsi əsas şərtdir. Lakin bir çox hallarda biz sağlamlığımız üçün böyük təhlükə mənbəyi olan qidalardan istifadə edirik. O qidaların qablaşdırılması çox zaman cəlbedici olduğu üçün, onların orqanizmimiz üçün zərərsiz olduğunu düşünürük. Bu gün Azərbaycan bazarında xarici ölkələrdən idxal edilən kifayət qədər çeşidli qida məhsulu var ki, biz onlardan istifadə edirik. Amma xarici ölkələrdə istehsal edilən qida məhsullarının heç də hamısı yüksək keyfiyyətdən xəbər vermir.
Mətbuatın yazdığına görə, Gürcüstanda istehsal olunan bəzi qida məhsullarında təhlükəli boyaq maddəsi aşkar olunub. “Report”un Gürcüstan bürosunun məlumatına görə, qadağan olunmuş boyaq maddələrinin aşkar olunduğu tomat sousu və ədviyyatların yerli mağazalarda satıldığı müəyyən edilib.
Araşdırmanı həyata keçirən Gürcüstanın Strateji Araşdırma və İnkişaf Mərkəzi istehlakçıları altı konkret məhsuldan imtina etməyə çağırıb. Belə ki, həmin qida məhsulları insan sağlamlığı üçün təhlükəlidir.
Yoxlama zamanı Gürcüstanın “Marneuli” və “Kula” kimi tanınmış istehsalçılarının qırmızı tkemali (məşhur gürcü sousu) məhsulunda “Sudan I” boyaq maddəsi aşkar olunub. Araşdırmanın nəticələri elan olunandan sonra “Marneuli” şirkəti qırmızı tkemalinin istehsalını dayandırdığını bildirib.
Gürcüstanın Milli Qida Agentliyi, öz növbəsində, aparılan araşdırmanın nəticələrini təsdiq və ya təkzib etmək üçün əlavə laborator yoxlamalar keçirəcəyini bildirib. Qadağan olunmuş sintezləşdirilmiş boyaq maddəsinin müəyyən edilməsi məqsədilə nümunələr Latviyanın “Biori” laboratoriyasına göndəriləcək.
Qeyd edək ki, “Sudan” qrupuna daxil olan qeyri-qida boyaq maddələri dizel yanacağının istehsalı, parçaların və ya laboratoriyalarda preparatların boyanması üçün istifadə olunur. Bu maddələr ədviyyatların və ya məhsulların saxtalaşdırılması üçün tez-tez tətbiq olunur.
Məlumdur ki, bu gün Azərbaycan bazarında da kifayət qədər Gürcüstan məhsulu var və bu məhsullar arasında tomat sousu, acika, tkemali, ədviyyatlar, şirin içkilər, sosiska və kolbasa da var. Azərbaycan istehlakçılarının Gürcüstan istehsalı olan məhsullara üstünlük verməsi də sirr deyil.
Gürcüstanda istehsal edilən və insan sağlamlığı üçün zərərli olan bu məhsullar, heç şübhəsiz, Azərbaycan bazarında da satışa çıxarılır. Bu məhsullarla bağlı nə kimi tədbirlər görülməlidir?
Tahir Əmiraslanov: “Aidiyyəti təşkilatlar tərəfindən o məhsulların Azərbaycan bazarında satılıb-satılmadığı müəyyən edilməli, sonra isə ona qarşı tədbirlər görülməlidir”
Azərbaycan Milli Kulinariya Mərkəzinin baş direktoru Tahir Əmiraslanov bizimlə söhbətində bildirdi ki, insan sağlamlığı üçün zərərli olan məhsulların bazara çıxarılmasının özü düzgün deyil. O qeyd etdi ki, əgər Gürcüstandan idxal edilən bu məhsulların tərkibində zərərli maddələr varsa, əlaqədar qurumlar buna qarşı tədbir görməlidirlər. “Mən o məhsullarla tanış deyiləm, amma o məhsullarda insan sağlamlığı üçün hər hansı bir təhlükəli maddə aşkarlanıbsa, həmin məhsullarla bağlı əlaqədar qurumlar araşdırma aparmalıdırlar. Əvvəla aidiyyəti təşkilatlar tərəfindən o məhsulların Azərbaycan bazarında satılıb-satılmadığı müəyyən edilməli, sonra isə ona qarşı tədbirlər görülməlidir. Mən özüm, ümumiyyətlə, Gürcüstan istehsalı olan məhsullardan istifadə etmirəm, yerli və təbii məhsullara üstünlük verirəm” - deyə T.Əmiraslanov vurğuladı.
Rafis Bağırov: “Azərbaycanda bu çeşidlərdə olan məhsullar satılırsa, yığışdırılmalı, eyni zamanda da həmin məhsullar gömrükdən buraxılmamalıdır”
Tanınmış həkim Rafis Bağırovun fikrincə isə, ümumiyyətlə, həmin məhsullar Azərbaycan bazarından yığışdırılmalı və ölkə gömrüyündən keçirilməsinə qadağa qoyulmalıdır. “İnsanların qida təhlükəsizliyinin təmin edilməsi əsas məsələdir. Əgər hansısa ölkənin istehsal edib başqa ölkələrə idxal etdiyi məhsullarda insan sağlamlığına zərər vuran maddələr varsa və bunu həmin dövlətin özü etiraf edirsə, biz də ona qarşı mübarizə aparmalıyıq. Gürcüstanın əlaqədar qurumları bəzi şirkətlərin istehsal etdiyi məhsulların tərkibində insan sağlamlığı üçün zərərli boyaq maddələri olduğunu etiraf edirsə, demək, o dövlət bu hala qarşı mübarizə aparmaqda maraqlıdır. Azərbaycanda həm Gömrük Komitəsi, həm də Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi bu məhsullarla bağlı tədbir həyata keçirməlidir. Azərbaycanda bu çeşidlərdə olan məhsullar satılırsa, yığışdırılmalı, eyni zamanda da həmin məhsullar gömrükdən buraxılmamalıdır. Hesab edirəm ki, Azərbaycan vətəndaşları da Gürcüstanda olarkən bu məhsulları almamalıdırlar” - deyə R.Bağırov bildirdi.
Faktla bağlı Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi ilə də əlaqə saxladıq. Qəzetimizin sorğusuna cavab olaraq agentlikdən bildirdilər ki, adıçəkilən məhsullar Azərbaycana idxal olunmur: “Sorğunuza cavab olaraq bildiririk ki, ölkəmizə Gürcüstandan həmin məhsullar idxal edilmir. Ümumiyyətlə, Azərbaycan Respublikasının Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi qida zəncirinin bütün mərhələlərində dövlət nəzarəti və tənzimləməni həyata keçirir. Agentlik tərəfindən ölkədə istehsal olunan və ölkəyə idxal olunan qida məhsulları üzərində risq əsaslı nəzarət tədbirləri həyata keçirilir.
Məhsullar gömrük ərazisinə daxil olunduqdan sonra daşıdığı risq səviyyəsinə uyğun olaraq ekspertizadan keçirilir. Ölkəyə idxal edilən məhsullardan agentliyin müfəttişləri tərəfindən nümunələr götürülərək Azərbaycan Qida Təhlükəsizliyi İnstitutunun müvafiq laboratoriyalarında müayinə edilir. Ekspertizanın nəticələri uyğun olduqda sahibkarlar məhsulları yerli bazarda sərbəst ticarət dövriyyəsinə daxil edə bilirlər”.
İradə SARIYEVA
