Zaman-zaman şəhərdə qucağında uşaq olan dilənçi qadınlara rast gəlirik. Görürsən ki, uşaq əksər hallarda anasının qucağında mışıl-mışıl yatır. Əsasən belə qadınlar əhalinin gur yerlərində, gediş-gəlişin sıx olduğu yerlərdə dilənirlər. İnsanlar görəndə ki, uşaq anasının qucağındadır, bu səbəbdən dilənçiyə pul verməkdə maraqlı olurlar. Bir növ, uşağa yazıqları gəldiyindən bunu edirlər.
Ancaq fikir versək görərik ki, bu zaman çox vaxt uşaqlar yatmış vəziyyətdə olurlar. Görürsən ki, metro və marşrutlarda, səs-küyün, kütlənin sıx olduğu yerlərdə körpələr bütün günü yatırlar. Prinsipcə, normalda uşaq belə yerlərdə fasiləsiz yatmaz. Nə qədər həmin mühitə alışsa belə, ən azından, arada bir oyanmalıdır. Oyanandan sonra bir neçə saat yatmamalıdır. Ancaq çox az hallarda görürsən ki, həmin uşaqlar oyaqdırlar. Oyaq olanlar belə, çox halsız vəziyyətdə kənarda baş verənləri izləyirlər. Belə iddialar var ki, sözügedən uşaqların bütün günü yatmış vəziyyətdə olması təsadüfi deyil. Belə söz-söhbətlər var ki, bu körpələrə uyuşdurucu həblər verilir. Yəni uyuşdurucu verirlər ki, səsləri çıxmasın. Bu səbəbdən bütün günü həmin uşaqlar yatılı vəziyyətdə olurlar. Yoxsa, normalda uşağın anasının qucağında bu qədər yatması mümkün olan iş deyil.
Maraqlıdır, bununla bağlı deyilənlər nə dərəcədə həqiqətə uyğun ola bilər? Doğrudanmı həmin uşaqlara uyuşdurucu həblər verilir?
Əhməd Qəşəmoğlu: “O üzdən, belə hallar ətraflı yoxlanılmalıdır”
Məsələyə münasibət bildirən sosioloq Əhməd Qəşəmoğlunun sözlərinə görə, bu barədə birmənalı fikir söyləmək çətindir: “Ona görə də bu ətraflı araşdırılmalıdır. Ondan sonra dəqiq fikir yürütmək olar. Ümumən, dilənçilərlə bağlı ölkənin xüsusu proqramı olmalıdır. Çünki yoxlanılmalıdır ki, dilənçilər kimlərdir. Sözügedən problem indinin söhbəti deyil. Müxtəlif ölkələrdə dilənçilərin şəbəkələri olub. Bəzən buna yeraltı səltənət də deyilir. İstənilən halda, bunlar şəbəkə şəklində olub dilənirlər. Bunların da arxasında müəyyən adamlar dayanırlar. Hesab edirəm ki, belə dilənçilərin olması ölkə üçün yaxşı hal deyil. Dilənçi həqiqətən ehtiyacı olan şəxsdirsə, ona ünvanlı sosial yardım verilməlidir. Yox, burada başqa niyyətlər varsa, o zaman bunun qarşısı alınmalı və müvafiq tədbirlər görülməlidir. Həmin uşaqlara yatmaq üçün uyuşdurucu həb verilib-verilmədiyini konkret olaraq demək çətindir. Bunu xüsusi olaraq araşdırmaq lazımdır. Başqa bir tərəfdən, onu da nəzərə almaq lazımdır ki, həmin uşaqların həyat tərzi digər normal uşaqların həyat tərzi kimi deyil. Onlar bütün günü o vəziyyətdə, şəraitdə olduğu üçün, ola bilsin ki, günün çox hissəsini yatırlar. Bu da ola bilər. O üzdən, belə hallar ətraflı yoxlanılmalıdır. Yalnız ondan sonra bir sıra məsələlərə aydınlıq gətirmək olar”.
Vidadi ORDAHALLI
