Müstəqillik qazandıqdan sonra Azərbaycan beynəlxalq aləmdə öz mövqeyini möhkəmləndirmək, milli-mədəni irsini dünyaya tanıtmaq və ölkənin müasir simasını formalaşdırmaq istiqamətində mühüm addımlar atıb. Bu addımlar arasında beynəlxalq tədbirlərin təşkili xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Son illərdə Azərbaycanda müxtəlif siyasi, iqtisadi, idman və mədəni tədbirlərin keçirilməsi ölkənin dünya arenasında tanınmasına, həmçinin Azərbaycan mədəniyyətinin geniş şəkildə təbliğ olunmasına böyük təsir göstərib. Bu tədbirlər həm milli dəyərlərin qorunmasına, həm də onların beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılmasına xidmət edir.
Azərbaycanın müasir inkişaf modelinin, dayanıqlı inkişaf strategiyasının təqdim olunduğu mühüm qlobal tribuna
Azərbaycan coğrafi mövqeyi, zəngin tarixi və qədim mədəniyyəti ilə Şərq və Qərb arasında körpü rolunu oynayan ölkədir. Bu xüsusiyyət beynəlxalq tədbirlərin keçirilməsi üçün əlverişli şərait yaradır. Müxtəlif ölkələrdən gələn qonaqlar tədbirlər zamanı Azərbaycan xalqının milli adət-ənənələri, musiqisi, mətbəxi və incəsənəti ilə yaxından tanış olmaq imkanı əldə edirlər. Beləliklə, tədbirlər yalnız müəyyən bir sahəni əhatə etmir, eyni zamanda ölkənin mədəni irsinin nümayişinə də şərait yaradır.
Azərbaycanda keçirilən beynəlxalq idman yarışları mədəniyyətimizin tanıdılmasında mühüm rol oynamışdır. Xüsusilə 2015-ci ildə keçirilən Birinci Avropa Oyunları ölkənin beynəlxalq nüfuzunu artırmaqla yanaşı, milli mədəniyyətin təbliği baxımından da böyük əhəmiyyət kəsb edib. Yarışların açılış və bağlanış mərasimlərində Azərbaycanın qədim tarixi, milli rəqsləri, muğam sənəti və folklor nümunələri nümayiş etdirilib. Dünyanın müxtəlif ölkələrindən milyonlarla insan televiziya və internet vasitəsilə bu tədbirləri izləyərək Azərbaycan mədəniyyəti haqqında məlumat əldə edib. Bundan əlavə, Formula 1 Azərbaycan Qran Prisi də ölkənin tanıdılmasına mühüm töhfə verir. Hər il minlərlə turistin Bakıya gəlməsi şəhərin turizm potensialını artırır. Xarici qonaqlar yarışlarla yanaşı İçərişəhər, Qız qalası, Şirvanşahlar Sarayı kimi tarixi abidələri ziyarət edir, milli mətbəximizin nümunələrini dadır və Azərbaycan xalqının qonaqpərvərliyi ilə tanış olurlar. Belə tədbirlər nəticəsində Azərbaycan haqqında formalaşan müsbət imic ölkənin beynəlxalq əlaqələrinin genişlənməsinə də şərait yaradır. Mədəni tədbirlər də Azərbaycan mədəniyyətinin təbliğində xüsusi yer tutur. Bakıda keçirilən beynəlxalq musiqi festivalları, caz festivalları, muğam müsabiqələri və kino festivalları ölkənin zəngin mədəni irsini nümayiş etdirir. Xüsusilə Beynəlxalq Muğam Festivalı milli musiqimizin dünyada tanınmasına böyük təsir göstərmişdir. Muğam UNESCO tərəfindən bəşəriyyətin qeyri-maddi mədəni irsi siyahısına daxil edilmiş sənət nümunəsidir və belə festivallar onun qorunmasına və gələcək nəsillərə ötürülməsinə kömək edir. Qeyd edilənlər fonunda bir neçə gündən sonra paytaxt Bakı dünyanın ən böyük şəhərsalma platformalarından biri olan Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun 13-cü Sessiyasına (WUF13) ev sahibliyi edəcək. Bu tədbir yalnız şəhərsalma məsələlərinin müzakirə olunduğu beynəlxalq forum deyil, eyni zamanda, Azərbaycanın müasir inkişaf modelinin, təşkilatçılıq bacarığının və dayanıqlı inkişaf strategiyasının təqdim olunduğu mühüm qlobal tribuna kimi çıxış edir. Milli Məclisin deputatı Könül Nurullayeva da qeyd edir ki, prezident İlham Əliyevin Bakı Olimpiya Stadionunda forumla bağlı görülən hazırlıq işləri ilə yerində tanış olması dövlətin tədbirə verdiyi yüksək əhəmiyyətin bariz nümunəsidir. Bu, həm də Azərbaycanın beynəlxalq tədbirlərin təşkili sahəsində formalaşdırdığı peşəkar yanaşmanın davamı kimi qiymətləndirilir: “BMT-nin Məskunlaşma Proqramı və Azərbaycan Hökuməti tərəfindən birgə təşkil olunan forum “Hər kəs üçün yaşayış yerləri: təhlükəsiz və dayanıqlı şəhərlər və yaşayış məskənləri” mövzusuna həsr edilib. Bu mövzu hazırda dünyada sürətlə artan urbanizasiya, iqlim dəyişiklikləri, sosial bərabərlik və təhlükəsiz yaşayış mühiti kimi qlobal çağırışların fonunda xüsusi aktuallıq daşıyır. Forum çərçivəsində şəhərlərin gələcəyi, ekoloji dayanıqlılıq, rəqəmsal transformasiya, sosial inklüzivlik, nəqliyyat infrastrukturu və “ağıllı” idarəetmə modelləri geniş müzakirə ediləcək. İndiyədək 180 ölkədən 32 mindən çox iştirakçının qeydiyyatdan keçməsi forumun qlobal əhəmiyyətini göstərməklə yanaşı, Bakının beynəlxalq tədbirlər üçün etibarlı və müasir məkan kimi qəbul edildiyini də təsdiqləyir. Dünyanın müxtəlif ölkələrindən dövlət və hökumət nümayəndələrinin, nazirlərin, beynəlxalq təşkilat rəhbərlərinin, şəhərsalma üzrə ekspertlərin, akademik dairələrin, özəl sektor təmsilçilərinin və vətəndaş cəmiyyəti nümayəndələrinin Bakıya gəlməsi Azərbaycan üçün mühüm diplomatik və iqtisadi imkanlar yaradır. Forumun keçiriləcəyi Bakı Olimpiya Stadionu müasir texnoloji imkanlarla təchiz olunub, iştirakçıların təhlükəsizliyi və rahatlığı üçün bütün zəruri infrastruktur qurulub. Nəqliyyat-logistika məsələləri, təhlükəsizlik tədbirləri, media fəaliyyəti və könüllü proqramları yüksək səviyyədə koordinasiya edilir”.
Beynəlxalq tədbirlərin təşkili Azərbaycanın mədəni siyasətinin əsas istiqamətlərindən biridir
Onu da qeyd edək ki, Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun 13-cü Sessiyası çərçivəsində keçirilən "Mədəni irs və müasir texnologiyalar: Rəqəmsal həllərin tətbiqi” adlı panel sessiyası keçirilib. Sessiyanın əsas məqsədi rəqəmsal texnologiyaların mədəni irsin qorunması və şəhərsalma planlamasına inteqrasiyası imkanlarını nümayiş etdirmək, beynəlxalq təcrübələri bölüşmək və innovativ yanaşmaların təşviqinə töhfə verməkdir. Mədəniyyət nazirinin müavini Səadət Yusifova bildirib ki, Azərbaycan mədəni irsin rəqəmsal tranformasiyası sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıqlara önəm verir. O qeyd edib ki, mədəni irsin qorunması və mühafizəsi yalnız mədəniyyət siyasətinin deyil, həm də şəhərsalma prosesinin vacib bir hissəsidir. Bu mənada, mədəni irs abidələri gələcək şəhərsalma və ümumi inkişaf üçün strateji prioritetdir.
Səadət Yusifova Qarabağ və Şərqi Zəngəzurdakı bərpa və yenidənqurma işləri barədə danışarkən bildirib ki, 2020-ci ildən bu yana azad edilmiş ərazilərdə daşınmaz tarixi-mədəni inventarların sahə tədqiqatları aparılır. Bu çərçivədə elektron sənədlər və digər mənbələr araşdırılır, elektron xəritələr hazırlanır və rəqəmsal məkanda sistemləşdirilir.
Eyni zamanda, bu kimi tədbirlər, beynəlxalq humanitar forumlar və multikulturalizmə həsr olunmuş iclaslar Azərbaycanın tolerant və multikultural dəyərlərə sahib ölkə olduğunu nümayiş etdirir. Azərbaycanda müxtəlif millətlərin və dinlərin nümayəndələri əsrlər boyu sülh şəraitində yaşayıb. Bu model beynəlxalq tədbirlər vasitəsilə dünyaya təqdim olunur və ölkənin humanist dəyərlərə sadiqliyini göstərir. Bu isə Azərbaycanın beynəlxalq aləmdə nüfuzunu daha da artırır. Beynəlxalq tədbirlərin keçirilməsi iqtisadi baxımdan da əhəmiyyətlidir. Turizmin inkişafı, yeni iş yerlərinin açılması və ölkəyə xarici investisiyaların cəlb olunması bu tədbirlərin əsas müsbət nəticələrindəndir. Turistlərin sayı artdıqca onlar Azərbaycan mədəniyyəti ilə daha yaxından tanış olur və öz ölkələrinə qayıtdıqdan sonra bu barədə məlumat yayırlar. Beləliklə, beynəlxalq tədbirlər mədəniyyətimizin təbliğində bir növ canlı reklam rolunu oynayır. Bu tədbirlər gənclərin dünyagörüşünün formalaşmasına da müsbət təsir göstərir. Xarici ölkələrdən gələn insanlarla ünsiyyət, müxtəlif mədəniyyətlərlə tanışlıq Azərbaycan gənclərinin beynəlxalq təcrübə qazanmasına kömək edir. Eyni zamanda gənclərdə milli dəyərlərə maraq artır və onlar öz mədəniyyətlərini daha dərindən öyrənməyə çalışırlar. Bu isə milli kimliyin qorunması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycanda keçirilən beynəlxalq tədbirlər ölkənin dünya miqyasında tanınmasına və Azərbaycan mədəniyyətinin geniş şəkildə təbliğ olunmasına mühüm töhfə verir. Bu tədbirlər vasitəsilə milli musiqimiz, rəqslərimiz, adət-ənənələrimiz, tarixi abidələrimiz və multikultural dəyərlərimiz beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılır. Eyni zamanda ölkənin iqtisadi, turizm və siyasi inkişafına da müsbət təsir göstərir. Buna görə də beynəlxalq tədbirlərin təşkili gələcəkdə də Azərbaycanın mədəni siyasətinin əsas istiqamətlərindən biri olaraq qalmalıdır.
Tahir TAĞIYEV Yazı Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyinin maliyyə dəstəyi ilə çap olunur.
