Yeni növ koronavirusa yoluxanların müalicəsi üçün hələ də peyvənd və ya xüsusi bir dərman tapılmayıb. Xəstəliyin müalicəsi məqsədilə ancaq orqanizmi dəstəkləyici tədbirlər aparılır. Virusa yoluxanların orqanizmi xəstəliyi məğlub edənə kimi immuniteti dəstəkləyən tədbirlər həyata keçirilir, xəstənin rahat nəfəs alması üçün süni dəstək verilir. Elm adamları virusa qarşı vaksinin tapılması üçün tədqiqatlar aparır, xəstəxanalar isə virus əleyhinə istifadə etmək üçün mövcud dərmanları sınaqdan keçirirlər.
Bu gün COVID-19-dan sağalan xəstələr bu xəstəliklə mübarizə aparanlar üçün donor ola bilər. Qeyd edək ki, artıq Azərbaycanda da koronavirus xəstələrinin müalicəsində plazma üsulundan istifadə olunur. İmmun plazma müalicəsi COVID-19 diaqnozu ilə müalicə alıb sağalmış xəstələrdən Mərkəzi Qan Bankı tərəfindən toplanan qan plazmasının ağır vəziyyətdə olan xəstələrdə istifadəsi ilə həyata keçirilən müalicə metodudur. Ancaq virusdan sağalmış şəxslərin əksəriyyəti digər xəstələrin sağalması üçün donor olmaq istəmir.
Tibbi Ərazi Bölmələrini İdarəetmə Birliyinin (TƏBİB) şöbə müdiri Yaqut Qarayeva Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargahın brifinqində çıxışı zamanı deyib ki, xəstələrin sağalması üçün plazmaya ehtiyac var: “Koronavirusdan sağalan xəstələrin qanından plazma kimi xəstə insanların müalicəsi üçün istifadə edilir. Ancaq hər sağalmış xəstənin qanından hər xəstə üçün istifadə etmək mümkün deyil".
Cəlal İsayev: “Hazırda koronavirusun müalicəsində istifadə olunan ən təsirli vasitələrdən biri plazma ilə müalicə üsuludur”
Azərbaycanın baş infeksionisti Cəlal İsayev “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasına bildirdi ki, hazırda koronavirusun müalicəsində istifadə olunan ən təsirli vasitələrdən biri plazma ilə müalicə üsuludur və bu zaman virusdan sağalanların qanından istifadə olunur: “Azərbaycanda da koronavirusdan sağalmış insanların donorluğu ilə müalicə aparılır. Hazırda koronavirusun müalicəsi üçün təsdiq edilən hər hansı antiviral dərman yoxdur. Virusa təsir edə biləcək preparat mövcud deyil. Bu sahədə tədqiqatlar gedir. Gələcəkdə dərmanın tapılacağı istisna olunmur”.
Adil Qeybulla: “Koronavirusa qalib gəlmiş, hər hansı xəstəliyi olmayan şəxs digər xəstələrə dəstək olmaq üçün donor ola bilər"
Professor, həkim-ekspert Adil Qeybulla qeyd etdi ki, COVID-19 xəstəsinin qanı o zaman yararlı hesab edilir ki, onun yanaşı xəstəlikləri olmasın: “Yalnız belə olan halda həmin şəxs qan verə bilər. Ümumiyyətlə, immunizasiya çox ciddi məsələdir. Çünki virus çox sürətlə mutasiyaya uğrayır. Ola bilər ki, bir xəstədə olan anticismlər başqa xəstə üçün yararlı olmasın. Koronavirusa qalib gəlmiş, hər hansı xəstəliyi olmayan şəxs digər xəstələrə dəstək olmaq üçün donor ola bilər".
Qeyd edək ki, sağalan xəstələrin məlumatları TƏBİB tərəfindən Mərkəzi Qan Bankına göndərilir və plazma donorları Mərkəzi Qan Bankı tərəfindən seçilir. Könüllü donorlar müəyyən olunmuş növbəli sistem əsasında Mərkəzi Qan Bankına dəvət olunurlar. Gəlmə imkanı olmayan könüllü donorlar üçün Mərkəzi Qan Bankı tərəfindən gəliş-gedişləri təmin olunur. Xəstəxanadan gələn tələblərə əsasən plazmalar göndərilir. Plazma istəyi xəstə yaxını və ya xəstənin özü tərəfindən edilə bilməz.
Günel CƏLİLOVA
