Azərbaycanda koronavirusla bağlı laborator müayinəni yalnız müəyyənləşdirilmiş xüsusi dövlət tibb müəssisələri apara bilər. Koronavirusdan şübhələnən şəxslər yalnız 103 (Bakı daxili) və ya 113 (Bakıdan kənar) təcili yardım nömrələrinə zəng etməklə yoxlanış edə bilərlər.
Koronavirus testlərinin kifayət qədər vəsait tələb edən bir xidmət olduğu deyilir. Təəssüf ki, bəzi klinkalarda bu testlər ödənişli aparılır. Nəzərə alsaq ki, karantin rejiminin ciddiləşməsi, bəzi iş yerlərinin bağlanması əhalinin gəlirinə mənfi təsir göstərib.
Səhhətində hər hansı bir dyəyişikliyi hiss edən şəxs koronavirus testi vermək istəyir. Lakin test hər klinikanada aparılmadığı və qiyməti də hər ailənin büdcəsinə uyğun deyil.
Onu da bildirək ki,Tibbi Ərazi Bölmələrini İdarəetmə Birliyi (TƏBİB) tərəfindən akkreditə olunmuş, həkim göndərişi olmadan COVID-19 üçün yoxlama aparacaq laboratoriyaların siyahısı genişlənib.
Həmin laboratoriyalar bunlardır:
– “Referans” Klinik Laboratoriya Mərkəzi;
– “LEYLA Medical Center”;
– “Memorial klinikası”
– “Bona Dea” Beynəlxalq Xəstəxanası;
– “İnci” laboratoriyası;
– Bakı Xüsusi Təhlükəli İnfeksiyalara Nəzarət Mərkəzi (XTİNM);
– “Kaspian Hospital”;
– Talassemiya mərkəzi;
– “UltraLab”
Sözügedən tibb müəssisələrində koronavirus testlərinin qiymətləri də müxtəlifdir.
Referans Klinik Laboratoriya Mərkəzi - Rübabə Sahib: “Özəl klinikalarda testlərin qiymətləri klinikanın daxili prosedur qaydalarına əsasən tənzimlənir”
Referans Klinik Laboratoriya Mərkəzinin sözçüsü Rübabə Sahib hər klinikanın öz daxili qiymət siyasəti olduğunu və testlərin qiymətinin buna əsasən tərtib olunduğunu dilə gətirdi: “Virusun aşkarlanması üçün testlər həm yaxma nümunəsi götürülməklə, həm də qan analizi vasitəsilə aparılır. Hər klinikanın öz daxili qiymət siyasəti var. Özəl klinikalarda testlərin qiymətləri klinikanın daxili prosedur qaydalarına əsasən tənzimlənir. COVİD-19 testləri yaxma nümunəsi ilə fərdi qaydada 100 manat, qan analizi vasitəsilə isə 2 cür yoxlanılır və 50 manat təşkil edir. Cavablar 24-48 saat ərzində hazırlanır”.
Onu da bildirək ki, koronavirus testi əksər xarici ölkələrdə pulsuz həyata keçirilir. Testin pulsuz olmasının səbəbi isə hər kəs koronavirus testindən keçməsidir.
Adil Qeybulla: “Azərbaycanda da bu testlər dövlət tibb müəssisələrində pulsuz olmalıdır, özəl klinikalarda isə…”
Professor, həkim ekspert Adil Qeybulla qeyd etdi ki, Azərbaycanda da bu testlər dövlət tibb müəssisələrində pulsuz olmalıdır. Özəl klinikalarda isə müraciət edən vətəndaşlar üçün qiymətlər əlçatan olmalıdır. Dövlət hətta lazım gələrsə, belə testlərlə bağlı həmin müəssisələrə dotasiya verməlidir: “Çünki, pandemiya ilə mübarizədə əsas məqsəd vətəndaşların sosial müdafiəsinin təmin edilməsilə onların müalicəsinin təmin olunmsından ibarətdir. Hansısa xəstə kənarda qalırsa, natamam müalicə alırsa, o yenə də yoluxma təhlükəsi yarada bilər. Digər tərəfdən, Konstitusiyaya görə hər bir vətəndaşın effektiv müalicə almaq hüququ var. Bu baxımdan hesab edirəm ki, koronovirusla bağlı keçirilən testlər havayı olmalıdır”.
Musa Quliyev: “İkinci dalğanın mümkünlüyü fonunda testlərin qiymətinin əlçatanlığı haqda düşünmək olar”
Millət vəkili Musa Quliyev qeyd etdi ki, məlum xəstəliklə bağlı aparılan testlərin mütləq əksəriyyəti dövlət klinikalarında aparılır. Amma bir neçə özəl laboratoriyaya da imkan verilib ki, testlər aparsın. Testin bu müəssisələrdə baha olmasına gəldikdə, hər halda çox cüzi xidmət haqqı qiyməti alınmaqla bu işi həyta keçirmək olar. Çünki belə çətin dövrdə hər kəs hər kəsə kömək etməlidir. Amma zərurət yoxdursa, insan özü testdən keçirsə, klinikalar bu qiymətləri qoya bilərlər. Ola bilər bir-iki aydan sonra heç bu testlərə də zərurət olmasın. Lakin ikinci dalğanın mümkünlüyü fonunda testlərin qiymətinin əlçatanlığı haqda düşünmək olar".
Sonda onu da vurğulayaq ki, pandemiya dövründə insanlara yardım etmək məqsədilə koronavirus testinin qiyməti digər ölkələrdə olduğu kimi əlçətan olması daha məqsədəuyğundur.
Günel CƏLİLOVA
