Şadlıq evlərində mart ayının 15-dən başlayan fəaliyyətsizliyin hələ nə qədər davam edəcəyi sual altındadır. Mart və aprel aylarına nəzərdə tutulmuş toy məclisləri iyun ayına təxirə salınsa da, bunun da baş tutacağı qeyri-müəyyəndir. Sahibkarların isə gözləməkdən başqa çarələri yoxdur. Hazırda toy sahibləri toy edə bilməməkdən, müğənnilər toysuz qaldıqlarından, şadlıq saraylarının işçiləri isə düşdükləri mövcud vəziyyətdən narazılıq edirlər.
Təbii ki, bu hal restoran sahibləri ilə yanaşı, toy etmək istəyənləri də narahat edir. Toyların yeni formatda keçirilməsi ilə bağlı təkliflər irəli sürülür. Bildirilir ki, toyları əvvəlki kimi deyil, daha az qonaqla keçirmək olar. Məsələn, 50 nəfərlə toy məclisini təşkil etmək olar. Həmin mərasimi bütün dost-tanış, qohum-əqrəba deyil, yaxın ətrafın iştirakı ilə də keçirmək olar. Ancaq bu təklif restoran sahiblərinin narazılığına səbəb olub. Belə ki, onlar toy məclisində 40-50 şəxsin iştirak etməsinə qarşıdırlar.
“Neptun” şadlıq sarayı: “Toy məclisinin az sayda insanla keçirilməsi düzgün deyil”
“Neptun” şadlıq sarayının nümayəndəsi bildirdi ki, toy məclisinin az sayda insanla keçirilməsi düzgün deyil: “Toylar qeyd-şərtsiz, kim nə qədər say ilə keçirmək istəyirsə, elə də keçirilməlidir. Çünki biz nə rus, nə də digər qeyri-millətik ki, 10-20, 50 nəfərlə toy keçirək. Bizim mentalitetdə bir insan həyatını övladına həsr edir. İngilislər, yaxud ruslar elə deyil axı. Uşağı 17 yaşından özbaşına buraxırlar. Lakin biz valideyn olaraq ömrümüzü uşaqlarımıza həsr edirik və arzumuz övladlarımızın xoş günlərini görməkdir. İstəyərik ki, bütün dost-tanış, qohum-əqrəba, qonşu bu günə şahid olsun. Bundan əlavə, maddi məsələ də var axı. Ömür boyu adam toya gedir, pul yazdırır, indi həmin pulu yığmalıdır, ya yox?!
Bir də məsələyə sahibkarlıq tərəfindən baxaq. Obyekt 50 nəfərə görə bu boyda zalını məşğul etməz. Çünki işıqpulu böyük məbləğlərə gəlib çıxır, ansambla külli miqdarda pul verirsən, işçilərə də onun kimi. 50 nəfərlə bizə necə sərf edər? Bu qeyri-mümkündür”.
Firudin Cəlilov: “Toylara çağırılan qonaqların sayı azaldılsın, israfçılığa yol verilməsin”
Professor Firudin Cəlilov qeyd etdi ki, toy adətləri keçmişdəki kimi düzənlənməlidir: “Azərbaycanda toy, yas adətləri mütləq islah olunmalıdır və keçmişdə bu mərasimlərlə bağlı yaxşı olan hər şey yenidən tətbiq edilməlidir. Toy mövzusu çox mürəkkəb mövzudur. Keçmişdəki adət-ənənəni biz yaşlı nəsil görmüşük. 30-40 il əvvəl toy olanda məhəllədə çadırlar qurardılar, camaat yığışıb orada şənliyini edərdi. Amma indi bir küçədə, bir məhəllədə 8-10 dənə restoran tikilib. Bu şadlıq evlərini idarə edənlər müxtəlif şəbəkələrlə əlbir işləyirlər. Bunların hər biri mafiyadır. Ona görə də toyun adətlərini keçmişdəki kimi təşkil etmək lazımdır. Yüzlərlə adam çağırıb o qədər xərc çəkməyə ehtiyac yoxdur. Belə olduğu halda, toy edənə də maddi baxımdan çox böyük ağırlıq düşür. Ölkəmizdə toy və yas adətlərinə yenidən baxmağa ehtiyac var. Əvvəlki adətləri tətbiq etməliyik. Əgər keçmiş toylarda qüsurlu nələrsə olubsa, onlardan imtina etmək lazımdır”.
Həmsöhbətimiz hesab edir ki, Azərbaycanda toylara yenidən baxılması üçün Türkiyə təcrübəsindən istifadə etmək olar: “Türkiyə toylarına baxıb onlardan nələrsə götürmək lazımdır. Orada toya ancaq yaxın dostları çağırırlar. Bəzən qonaqlar heç oturmurlar, ayaqüstü təbrik edib, bir az da musiqiyə qulaq asıb gedirlər. Yəni “toy və restoran mafiyası” təbii ki, istəyəcək ki, əvvəlki kimi toylar olmasın. Çünki onlara hazırkı toy mərasimləri daha çox sərf edir. Bir ziyalı kimi təklif edirəm ki, toylara çağırılan qonaqların sayı azaldılsın, israfçılığa yol verilməsin. Getdiyim toylarda 10 dəqiqədən artıq otura bilmirəm. Çünki elə bir gurultulu musiqi ilə müşayiət olunur ki, istər-istəməz, adam oradan dəli kimi çıxmağa məcbur olur. Biz də övladlarımıza toy etmişik. Musiqiçilərdən xahiş etmişik ki, bir qədər asta ifa edin ki, heç olmasa insanlar bir-birilə söhbət edə bilsin. Toylar milli adətlərimizdəndir. Ona görə də keçmişdəki yaxşı cəhətləri tətbiq etmək lazımdır”.
Günel CƏLİLOVA
