Ermənistan baş naziri Nikol Paşinyan bu ölkənin birinci prezidenti Levon Ter-Petrosyanla görüşüb. Erməni mətbuatının verdiyi məlumata görə, görüş hökumət iqamətgahında Paşinyanın təşəbbüsü ilə baş tutub. Məlumata əsasən, görüş zamanı Ter-Petrosyan Ermənistan qarşısında dayanan bir sıra çağırışların aradan qaldırılması üzrə öz mövqeyini açıqlayıb.
Görüş zamanı xarici siyasət və Qarabağ münaqişəsinə dair məsələlər də müzakirə olunub. Ermənəstandakı bəzi ekspertlər iddia edirlər ki, bu görüşdə müzakirə olunan ən başlıca məsələ Dağlıq Qarabağ problemini həlli ilə bağlı Ermənistan üçün optimal sayıla biləcək variantın Paşinyana izah olunması ilə bağlı olub. Daha dəqiq ifadə etsək, Ter-Petrosyan Paşinyana “Mərhələli həll” planı ilə razılaşmağı məsləhət bilib. Bu ehtimalları nə dərəcədə əsaslı saymaq olar?
Milli İstiqlal Partiyasının funksioneri Elşən Mustafayev “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, belə görüşün kimin təşəbbüsü və hansı zamanda baş tutduğuna fikir vermək lazımdır: ”Qeyd edək ki, iyulun 11-də Brüsseldə Azərbaycanın xarici işlər naziri Elmar Məmmədyarovla Ermənistanın xarici işlər naziri Zöhrab Mnatsakanyan arasında ATƏT-in Minsk Qrupunun həmsədrlərinin vasitəçiliyi ilə ilk görüş keçirilib.
Brüsseldə keçirilən görüş 4 saata yaxın davam edib. Görüş əsnasında Ermənistan-Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli üzrə danışıqlar prosesi ətraflı müzakirə olunub və mövcud danışıqlar formatının davam etdirilməsi razılaşdırılıb. Məhz həmin görüşdən sonra Paşinyanın Ter-Petrosiyana müraciət etməsi təsadüfi deyil. Görünür ki, təcrübəsiz siyasətçi çıxılmaz durumda qalıb. Hakimiyyətə gələn kimi ortaya atdığı qondarma qurumun müstəqil tərəf kimi danışıqlar prosesinə cəlb edilməsi istəyi fiaskoya uğrayandan sonra Paşinyan danışıqlar prosesini davam etdirmək üçün optimal variant axtarışına çıxıb. Buna görə də, daha təcrübəli siyasətçi kimi Ter-Petrosyanın məsləhətinə zərurət duyub. Hazırda Qarabağ cəbhəsində vəziyyət gərgindir. Xüsusilə beynəlxalq platformada da münaqişə ilə bağlı yanaşmalarda Ermənistan özü üçün ciddi təhlükələr hiss edir. Təhlükə ilk növbədə Rusiyadan gəlir. Ötən ay Rusiya siyasətçiləri və ekspertlərindən ibarət qrup Azərbaycana baş çəkdi və Lələtəpə yüksəkliyində antiermənistan bəyanatlar səsləndirdi. Onlar tezliklə ərazilərin Azərbaycana qaytarılmasını tələb etdilər. Ruslar “Lavrov planı”nı nəzərdə tutur. İyulun 11-də Brüsseldə Azərbaycan və Ermənistan XİN rəhbərləri görüşdü. Görüşlə bağlı ATƏT-in Minsk Qrupunun bəyanatına ilk dəfə “substantiv danışıqlar” fikri daxil edilib. Bu, Azərbaycanın tələbidir və görünür, beynəlxalq platformada Azərbaycanın tələbləri qəbul edilir. Ermənistan bilir ki, ona verilən mesajların kökündə əgər yeni müharibə istəmirsinizsə, “mərhələli həll variantına” razılaşın, əraziləri qaytarın kimi tələblər durur. Bu, Rusiyanın istədiyi ssenaridir, lakin həmsədrlərin son bəyanatı Qərbin də bu ssenariyə razı olduğunu göstərir. Situasiyanı daha proqmatik şəkildə analiz etməyi bacaran Ter-Petrosyanın yeni baş nazirə “mərhələli həll” planı ilə razılaşmaqdan başqa çarəsinin olmadığını izah etməsi ehtimalı çox yüksəkdir. Çünki hazırkı mərhələdə Ermənistanın bundan başqa yolu qalmır”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
