Ölkəmizin strateji müttəfiqi olan Türkiyə ilə ABŞ arasında münasibətlər getdikcə daha gərgin xarakter almaqdadır. Belə görünür ki, Yaxın Şərqdə bu iki ölkənin münasibətlərinin gələcəyini daha çox hərb müstəvisində cərəyan edən proseslər tənzimləyəcək. Düzdür, tərəflərin birbaşa açıq hərbi qarşıdurmaya getməsi gözlənilmir. Amma ABŞ-ın hərtərəfli dəstək verdiyi PKK və ona bağlı qüvvələrlə Türkiyənin yeni böyük hərbi qarşıdurmasının başlanması olduqca gərgin bir situasiya formalaşdırır.
Türkiyənin etirazlarına baxmayaraq, ABŞ kürd separatçılarına hərbi yardımlarını artırır, onlardan ibarət dəstələri qardaş ölkənin sərhədləri boyunca yerləşdirir. Bu isə, faktiki olaraq, ABŞ və Türkiyə arasında savaşa yol açır və kürdlər burada vasitə kimi istfiadə olunur. Türkiyənin “Haberlər” qəzeti isə belə bir vaxtda məlumat yayıb ki, ABŞ Suriyanın Türkiyə ilə sərhədinə YPG terrorçularından ibarət ordu yerləşdirəcək. Məlumata görə, İŞİD-ə qarşı qurulan koalisiyanın rəsmilərindən biri bu xüsusda bildirib: “Suriya-Türkiyə sərhədinə milislərdən ibarət 30 minlik ordu yerləşdirəcəyik”. Ordunun məhz YPG-dən təşkil olunacağı bildirilir.
Qeyd edək ki, PKK terror qruplaşmasının liderlərindən olan Siyabənd Vəlad bir müddət əvvəl ABŞ-ın Türkiyə sərhədi boyunca 100 min nəfərdən ibarət ordu yaratmaqla bağlı təlimat verdiyini açıqlamışdı. Bundan başqa, ABŞ kürd yaraqlılarını silah-sursatla da təmin edir. Belə ki, ABŞ-ın Suriyanın Afrin bölgəsində yerləşən Türkiyəyə aid tanklara qarşı istifadə etmək üçün PKK-ya verdiyi silahların görüntüləri ortaya çıxıb. Bu silahlar “MANPADS” kimi tanınan radarlı havadan müdafiə sistemləridir. Bu sistemlər çiyin üzərindən atılır və 8 kilometr uzaqdakı hədəfi vura bilir. Bundan başqa, Amerikanın İŞİD terror təşkilatını məhv etmək bəhanəsilə terrorçulara verdiyi 4 kilometr mənzilə sahib modern pulemyotlarla birgə “Konkurs” və “Tow” tipli tank əlehinə raketlər də sərhəd xəttinə yerləşdirilib. Bu vaxta qədər ABŞ küdr yaraqlılarına 4 min TIR silahsursat göndərib. Ankara isə ABŞ-ın bu siyasətinə etiraz edir və Vaşinqtonun dəstək verdiyi yaraqlıları məhv edəəcyini açıq şəkildə bildirir. Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan da məsələ iləbağlı sərt reaksiya verib: "YPG və PYD terror təşkilatlarını silahlandırmaqla ABŞ Türkiyənin səbrini sınağa çəkir". Ərdoğan vurğulayıb ki, Türkiyə öz sərhədləri yaxınlığında baş verən hadisələri sonadək səssizcə izləyəcək bir ölkə deyil. Onun sözlərinə görə, Türkiyə Suriyada YPG və PYD terror təşkilatlarına qarşı hərbi əməliyyatları genişləndirmək gücünə və hüququna malikdir: "Heç kəs bizi sınağa çəkib səbrimizi yoxlamasın. Artıq səbr kasamız dolmaq üzrədir. ABŞ-ın elədiklərinə sona qədər səssiz qalacağımızı bizdən gözləməsinlər. Türkiyə onların düşündüyü bir ölkə deyil. YPG, PYD-yə qarşı Suriyada əməliyyat başlatmağa həm haqqımız, həm də gücümüz var. Sərhədlərimizdə terror koridoru formalaşdırmaq istəyənləri görürük. İraqda və Suriyada baş verənlərin, hazırlanan sistemin nəyə qulluq etdiyi hər gün daha da aydınlaşır. Yalana dözməyə məcbur deyilik. "Fərat qalxanı" əməliyyatını daha da genişləndirəcək gücümüz var. Oralarda dövlət qurmaq istəyənlər ovcunu yalayar. Heç kim buna cəhd eləməsin".
Türkiyə Prezident Administrasiyasının sözçüsü İbrahim Qalın da bildirib ki, ABŞ PKK-nın Suriya qanadı YPG-yə dəstək verməyi dayandırmaqdansa, bu terror təşkilatının güclənməsinə şərait yaradır: “Rəsmi Vaşinqtonun bu addımları narahatlıq doğurur. Türk ordusu ölkənin təhlükəsizliyini təmin etmək üçün lazımı addımları atmağa davam edəcək. Türkiyə terror təşkilatlarına qarşı görüləcək tədbirlərin tarixini özü müəyyən edəcək”.
ABŞ-ın Türkiyə sərhədinə YPG terrorçularından ibarət 30 minlik ordu yerləşdirmək planlarını pozmaq üçün isə Türkiyə silahlıların cəmləşdiyi Afrini bombalayıb. Qeyd edək ki, İdlibə girən Türkiyə ordusu aylardır Afrin əməliyyatına hazırlaşır. ABŞ isə Afrinin Türkiyənin nəzarətinə keçməsini istəmir. Bu səbəbdən Suriyanın şimalında, Türkiyənin cənub sərhədində PKK, PYD güclərini silahlandırmağa davam edir. Amerikanın PYD, YPG terrorçularından təşkil etdiyi Suriya Demokratik Qüvvələrini (SDQ) Türkiyənin cənub sərhədlərində yerləşdirməyə başlaması və təlimlər keçməsi Ankaranın hərəkətə keçməsinə səbəb olub. Hazırda Afrin Türkiyə ordusu tərəfindən mühasirəyə alınıb. Bu fonda ABŞ Dövlət Departamentinin nümayəndə heyəti Suriyanın şimal bölgəsinə göndərilib. Türkiyə ordusu isə məhz amerikalı nümayəndə heyətinin terrorçularla görüşdüyü Afrinə hücuma keçib. Türkiyənin Afrini bombalaması da ABŞ-a mesaj olaraq qiymətləndirilir. Afrin şəhərindəki PYD mövqelərini atəşə tutan türk ordusu artıq Rasulayn mahalını hədəfə alıb. Amma görünən odur ki, ABŞ da geri çəkilmək istəmir və terrorçuları Türkiyə ilə sərhəd boyu yerləşdirməkdə qərarlıdır. Bu isə bölgədə vəziyyətin daha gərgin xarakter alacağını və qanlı savaşların olacağını istisna etmir. Hər halda, real vəziyyət ABŞ və Türkiyə arasında faktiki savaşın getdiyini göstərir.
Tahir TAĞIYEV
