Aydın Mirzəzadə: “İranda baş verənlərin Azərbaycana heç bir formada təsiri ola bilməz” Zərdüşt Əlizadə: “Azərbaycandakı hadisələrin İrana təsiri olduğu kimi, eynən oradakı hadisələr də bizim ölkəyə təsirsiz ötüşməyəcək”
Yola saldığımız 2017-ci ilin son günlərində cənub qonşumuz olan İranda kütləvi iğtişaşlar baş qaldırdı. Dekabrın 28-də İranın Məşhəd, Kirmanşah, Həmədan, Qum, İsfahan, Rəşt və digər şəhərlərində baş qaldıran etiraz aksiyaları sonradan Tehran və Təbrizə də sirayət etdi. Son 6 gündə etiraz aksiyası ilə bağlı ölənlərin sayının 20 nəfərə çatdığı bildirilir.
Xatırladaq ki, İranın Təhlükəsizlik Nazirliyi (Ettelaat) məlumat yayaraq bildirib ki, son hadisələrin təhrikedicilərindən, təxribatçılar və iğtişaşçılardan bəziləri müəyyən edilib və həbs olunub. İranda baş verən hadisələr ölkəmizdə maraqla izlənir. Məlumdur ki, bu marağı doğuran bir sıra obyektiv səbəblər var. Birincisi, həmin ölkə ilə qonşu olmağımızdır. İkincisi isə həmin ölkədə yaşayan 30 milyona yaxın soydaşımızın taleyindən irəli gələn narahatlıqdır. Hadisələrə bir-birindən fərqli münasibət bildirilir. Ancaq bizim üçün maraqlı olanı qonşu ölkədə baş verən hadisələrin Azərbaycana hansı formada təsir edə biləcəyilə bağlıdır. Qeyd edək ki, Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyi son günlər İranda baş verən hadisələrə münasibət bildirib. XİN-in Mətbuat xidmətinin rəhbəri Hikmət Hacıyev bildirib ki, Azərbaycan tərəfi İrandakı hadisələrin İran İslam Respublikasının qanunlarına uyğun olaraq sülh şəraitində olmasını arzulayır.
Hakim Yeni Azərbaycan Partiyası adından da məsələyə münasibət bildirilib. YAP funksioneri və Azərbaycan-İran parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupunun üzvü olan millət vəkili Aydın Mirzəzadənin sözlərinə görə, İranda baş verən hadisələr onların daxili işidir: “İran cəmiyyətinin kifayət qədər potensialı var ki, ölkəsinin problemlərini həll etsin. Biz hər hansı formada qonşu və dost ölkənin daxili işlərinə qarışmağın, bu və ya digər formada hansısa siyasi qüvvənin dəstəklənməsinin əleyhinəyik.
İran qədim dövlətçiliyə malik olan ölkədir, Azərbaycanla mehriban qonşuluq münasibətləri var. Arzu edirik ki, İranda tezliklə vətəndaş həmrəyliyi və stabillik əldə edilsin”.
YAP rəsmisi qeyd edir ki, İranda baş verənlər heç bir formada Azərbaycana təsir edə bilməz: “Biz qonşu ölkələr olsaq da, hər birimizin inkişafı fərqli mərhələlərdən keçib. Müstəqil olduğumuz 27 il ərzində bir-birimizin daxili işlərinə qarışmamışıq, eyni zamanda mehriban qonşuluq siyasəti üzərində münasibətlərimizi qurmuşuq. Azərbaycan daxili stabilliyi olan, daim inkişafını gücləndirən ölkədir, ölkəmiz qarşısında duran problemlərin həlli üçün dövrün tələblərinə cavab verən addımlar atır. Vaxtaşırı aparılan islahatlar həm siyasi, həm də iqtisadi sistemi dayanıqlı edir. Azərbaycan dünyada stabil və inkişaf edən ölkə kimi tanınır. Hansısa ölkənin daxilində gedən proseslər ilk növbədə həmin ölkənin özünün inkişaf səviyyəsindən irəli gəlir. Narazılıq nə səbəbdən baş verir, bunu həmin ölkənin rəsmiləri, təhlilçiləri daha yaxşı bilərlər. İranda baş verənlərin Azərbaycana heç bir formada təsiri ola bilməz. Azərbaycanın özünün inkişaf modeli var, ölkəmiz stabillik mexanizmini qurub”.
Politoloq Zərdüşt Əlizadə isə hesab edir ki, etirazların qarşısı alınacaq: “Nəzərə alın ki, hakimiyyət xalqın 10 minlik mitinqlərinə qarşı 100 minlik qüvvə ilə çıxış edir. Proseslərin Azərbaycana da təsir göstərə bilməsi qaçılmazdır. İran xalqının İsrail və Amerikanı qane edən şüarlarla çıxış etməsi 1942-ci ildə Stalinqradda keçirilən “almanlara qarşı hücumu dayandırın” şüarlı mitinqlərə bənzəyir. Əvvəla onu demək lazımdir ki, İran qədim və güclü dövlətlərdən biridir. İndi İranda yenə etirazlar başlayıb. Etirazçıların da bir neçə tələbi var. Tələblərdən ən əsası rüşvətxorlara qarşı çıxılmasıdır. Bu tamamilə haqlı tələbdir və İran prezidenti Həsən Ruhani deyib ki, vətəndaşların öz etirazlarını bildirərək tələb etməyə qanunla haqları var və hakimiyyətin borcudur ki, bu tələbləri eşidərək onları icra etməyə çalışsın.
İranın xarici siyasətindəki uğurlar ilk növbədə İsraili və Amerikanı qəzəbləndirir. Hamıya bəllidir ki, İsrail və Amerika müsəlman dünyasına təcavüz edir, müsəlmanların hüquqlarını tapdalayır, qarət edib dağıdırlar və belə olan halda, İran öz xarici siyasəti ilə xarici təcavüzə cavab verir.
Fələstinlilərin hüquqlarını gündə min dəfə pozan İsrail indi İrandakı əhalinin hüquqlarının pozulmasından narahatlığını bildirir. Müsəlman dünyasını qırıb dağıdan Amerika prezidenti Tramp isə bildirir ki, İranda dəyişiklik etməyin vaxtı çoxdan gəlib çatıb. Mən hesab edirəm ki, bu nümayişlərin obyektiv səbəbləri var və bu səbəblər nəzərə alınmalıdır. Rüşvətxorlar istər yüksək vəzifəli məmur olsun, istərsə din xadimi və ya sadə vətəndaş, hansı ölkədə olmasından asılı olmayaraq, ciddi cəzalandırılmalıdırlar. Əks halda, bu üsuli-idarə məhvə məhkumdur. İslami rejim öz rüşvətxorlarını müdafiə etsə, o da dağılmağa, məhv olmağa məhkumdur.
Nəzərə alsaq ki, biz İranla qonşuyuq və Azərbaycan xalqının 3-də 2 hissəsi İranda yaşayır, deyə bilərik ki, Azərbaycandakı hadisələrin İrana təsiri olduğu kimi, eynən oradakı hadisələr də bizim ölkəyə təsirsiz ötüşməyəcək”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
