Elşən Həsənov: “Təxmin etmirəm ki, bütün müsəlman ölkələri dərhal Ərdoğanın fikirinə şərik çıxıb səfirliklərini ora köçürəcək”
Türkiyə Qüdsdə səfirlik açacağını bildirib. Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdogan deyib ki, onun ölkəsi Şərqi Qüdsdə səfirlik açacaq. O, AKP-nin Karaman vilayətindəki üzvləri qarşısındakı çıxışında deyib ki, Türkiyənin Qüdsdəki konsulluğunda artıq səfir fəaliyyət göstərir.
"İnşallah, o gün uzaqda deyi, biz Allahın izni ilə orda öz səfirliyimizi də açacağıq" - deyə Ərdogan əlavə edib.
Ərdoganın bunu necə edəcəyi aydın deyil. Çünki hazırda İsrail Qüdsə tam olaraq nəzarət edir və şəhəri özünün bölünməz paytaxtı sayır. Fələstinlilər isə şəhərin şərqini özlərinin gələcək dövlətlərinin paytaxtı sayır. Qüds müsəlmanlar, xristianlar və yəhudilər üçün müqəddəs şəhər hesab edilir. Eyni zamanda, Qüds İslam dünyası üçün üçüncü müqəddəs şəhərdir.
İsrail Şərqi Qüdsü 1967-ci ildə işğal edib. Onun bu addımı beynəlxalq ictimaiyyət tərəfindən tanınmayıb. ABŞ prezidenti Donald Tramp Qüdsü İsrailin paytaxtı kimi tanıdığını elan etdikdən sonra Ərəb Liqası təcili toplantı keçirib və dünya ictimaiyyətini Şərqi Qüdsü Fələstinin paytaxtı kimi tanımağa çağırıb. Ərdogan Karamanda deyib ki, Trampın sözügedən qərarından sonra Roma Papasına da zəng vurub. Türkiyə prezidentinin bildirdiyinə görə, Papa da ABŞ rəhbərinin qərarının yanlış olduğunu düşünür.
Türkiyənin hazırda baş konsulluğu Qüdsdə yerləşir. Ölkə İsraillə tam diplomatik münasibətlərə malikdir, lakin başqa ölkələr kimi, Türkiyənin də səfirliyi Təl-Əvivdədir.
Ərdoğanın Qüdsdə səfirlik açmaqla bağlı təklifinə digər müsəlman ölkələrinin münasibəti necə olacaq?
Azərbaycan Sosialist Partiyasının sədri Elşən Həsənov qəzetimizə bildirdi ki, Ərəb Liqasının 13 dövləti artıq Şərqi Qüdsü Fələstinin paytaxtı kimi tanıyıb: “Qüds məsələsi öz tarixi kökləri olan o qədər incə məsələdir ki, burada ehtiyatsız söylənmiş hər bir fikir düzgün anlaşılmaya bilər. Bəli, bu şəhər kitab əhli olan hər üç dinin müqəddəs saydığı şəhərdir. Bu barədə ilahiyyatla bağlı olan şəxslərin münasibət bildirməsi, əlbəttə ki, daha doğru olardı. Lakin məsələyə sırf siyasi nöqteyi-nəzərdən baxdıqda yalnız onu deyə bilərəm ki, bu barədə BMT Təhlükəsizlik Şurası tərəfindən məsələyə münasibət bildirilib və Türkiyədə keçirilmiş zirvə toplantısında da kifayət qədər ciddi münasibət göstərilərək qətnamə qəbul edilib.
Prezident İlham Əliyev də Azərbaycan Respublikası adından məsələyə rəsmi münasibət bildirilmişdi və biz də bu məsələdə partiya olaraq fərqli düşünmürük. Yəni fikirlərimiz üst-üstə düşür.
Qaldı ki, Ərdoğanın Qüdsün şərq hissəsinə səfirlik yerləşdirməsi məsələsinə, deyərdim ki, bu fikir daha çox auditoriya üçün nəzərdə tutulub. Yenə də, söylədiyim kimi, məsələ bütün tərəflərin maraqları nəzərə alınaraq həllini tapmalıdır. Dini konfrontasiya sonu görünməyən ciddi qarşıdurmaya gətirib çıxara bilər. Bunu tərəflərin hamısı düşünməlidir. Təxmin etmirəm ki, bütün müsəlman ölkələri dərhal Ərdoğanın fikirinə şərik çıxıb səfirliklərini ora köçürəcək. Ancaq bu heç də o demək deyil ki, gərginlik azalacaq. Hesab edirəm ki, Tramp bu yanlış qərarı ilə böyük bir ziddiyyətin əsasını qoymuş oldu”.
Məhəmmədli QƏRİBLİ
