Aqşin Əliyev: “Qüdslə bağlı toplantıya qatılmayan islam ölkələri tarixdə səmimi müsəlman dövləti kimi xatırlanmayacaq”
İstanbulda İslam Əməkdaşlıq Təşkilatına sədrlik edən Türkiyənin çağırışı ilə təşkilatın Qüds probleminə həsr olunmuş fövqəladə toplantısı başlayıb. Toplantıya 57 üzv ölkədən 48-i qatılıb və bu ölkələrin təmsilçilərindən cəmi 16-sı birinci şəxsdir.
Qüds-Fələstin problemi müsəlmanların həmrəy olduqları nadir məsələlərdən biridir və Trampın qərarından sonra, sözdə də olsa, bu həmrəyliyin ortaya qoyulması ehtimalı var idi. Səudiyyə Ərəbistanı, Misir kimi ərəb dünyasının lider dövlətləri zirvəyə aşağı səviyyəli təmsilçi göndəriblər. Səudiyyə tərəfi, ümumiyyətlə, nazir müavini səviyyəsində iştirak etməklə İstanbul görüşünə münasibətini açıq şəkildə ortaya qoymuş olub.
Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın istəyi ilə keçirilən iclasa 16 ölkənin lideri, 3 ölkənin baş naziri, 1 ölkənin baş nazirinin müavini qatılıb.
İslam zirvəsinə qatılmayan müsəlman ölkələri tarixə necə düşəcək?
Ekspert Aqşin Əliyevin sözlərinə görə, müsəlman ölkələri arasındakı münasibətlər hər zaman ziddiyyətlərlə dolu olub: “Xüsusilə də biz bunu məzhəb savaşından qaynaqlanan münasibətlərə aid edə bilərik. Qüdsün yerləşdiyi coğrafiyada isə bu məsələ daha dərindən özünü büruzə verir. Yaxın Şərqdə olan müsəlman ölkələri arasında İslam dünyasına liderlik etməklə bağlı daim fikir ayrılığı mövcud olub. Biz bunu İran, Türkiyə və Səudiyyə Ərəbistanı münasibətlərinə aid edə bilərik.
Səudiyyə Ərəbistanı və onun çevrəsindəki ərəb ölkələrinin ABŞ-İsrail cütlüyü ilə birlikdə hərəkət etməsi nəzərə çarpır. Türkiyənin regional siyasətdə İranla yaxınlaşması da bəzi islam ölkələrini narahat etməyə başlayıb. Misirdə Mursi hakimiyyətinin devrilməsindən sonra həmin ölkənin Türkiyə ilə münasibətləri də gərginləşib. Yəni, faktiki olaraq, İslam dünyası pərakəndə vəziyyətdədir. Hətta müsəlmanların özlərinə qiblə saydıqları Qüds kimi problem də onların hamısını bir araya gətirə bilmədi.
ABŞ, İsrail və Səudiyyə Ərəbistanı bir müddətdir Fələstin məsələsinin çözümü üçün yeni sülh planı üzərində işləyirlər. Qüdsün İsrailin paytaxtı kimi tanınması həm də fələstinlilərə həmin ittifaqın etdiyi xəbərdarlıq idi ki, deyilənlə razılaşmaq lazımdır. Qüdslə bağlı toplantıya qatılmayan islam ölkələri tarixdə səmimi müsəlman dövləti kimi xatırlanmayacaq”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
