18-22 may tarixlərində Azərbaycan növbəti dəfə önəmli beynəlxalq tədbirə ev sahibliyi etdi. 176 dövlətin qatıldığı World Urban Forum13 möhtəşəmliyi ilə dünyanın diqqətini Bakıya cəmləməklə yanaşı, əldə olunan önəmli nəticələrlə də müasir tariximizdə silinməz iz qoydu. Belə ki, dünyanın hər yerindən 58000 iştirakçının qatıldığı Forumda qəbul olunan “Baku Call to Aktion” adlı yekun sənəddə müharibə, münaqişə və urbisidin şəhərlərə, yaşayış məntəqələrinə, məktəblərə, xəstəxanalara, sosial infrastruktura və ətraf mühitə dağıdıcı təsirinin xüsusi vurğulanması Azərbaycanın on illərlə dünyaya çatdırmaq istədiyi həqiqətlərin - Ermənistanın hərbi cinayətlərinin beynəlxalq səviyyədə tanınmasına zəmin yaratmış oldu.
Bilindiyi kimi, Azərbaycan uzun illərdir işğal dövründə dağıdılmış ərazilərlə bağlı məsələyə beynəlxalq diqqətin artırılmasına çalışırdı. Xüsusilə Ağdam, Füzuli və digər şəhərlərin vəziyyəti tez-tez “urbisid” anlayışı ilə əlaqələndirilirdi. WUF13 bu məsələlərin yalnız regional deyil, həm də qlobal urbanizasiya və humanitar problem kimi təqdim edilməsinə imkan yaratdı.
Forumun əsas nəticələrindən biri 30 ildən artıq müddətdə urbisid, kultursid və ekosidin qurbanı olmuş Azərbaycanın dağıntılar və yenidənqurma ilə bağlı narrativinin beynəlxalq platformada daha geniş legitimlik qazanması oldu. Dünyanın çoxsaylı ölkələrinin, beynəlxalq təşkilatların və urbanizasiya sahəsində çalışan ekspertlərin iştirakı fonunda Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda törədilən dağıntılar, hazırda 9 şəhərin və yüzlərlə kəndin sıfırdan qurulması yönündə Azərbaycanın səyləri haqqında məlumatların geniş beynəlxalq kütlələrə çatdırılması Azərbaycanın informasiya və diplomatik mövqeyini gücləndirdi.
Siyasi və diplomatik müstəvidə isə forumun Azərbaycan üçün əhəmiyyəti ondan ibarətdir ki, ölkə uzun illər beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırmağa çalışdığı dağıntı mənzərəsini qlobal gündəliyin bir hissəsinə çevirməyi bacardı. Eyni zamanda, WUF13 Azərbaycanın beynəlxalq tədbirlərə ən yüksək səviyyədə ev sahibliyi imkanlarını, regional liderlik iddiasını və post-münaqişə inkişaf strategiyasını beynəlxalq aləmə nümayiş etdirdi.
Samirə SƏFƏROVA
