Sədrəddin Soltan: "İran üçün çıxış yolu ABŞ-la razılığa gəlməkdir"
İran rəsmiləri ABŞ və xüsusilə Donald Trampın İrana qarşı mümkün hərbi addımlarına dair sərt xəbərdarlıq ediblər. İran Baş Qərargahının sözçüsü, briqada generalı Şikarçi deyib ki, ABŞ-ın yeni hücumu "dağıdıcı nəticələrə" səbəb olacaq və Vaşinqton yenidən "bataqlığa batacaq". O həmçinin Trampın Təl-Əvivin təxribatları ilə hərəkət etdiyini iddia edib.
Mediada İran lideri Müctəba Xameneinin müşaviri Əli Əkbər Vilayətinin də açıqlaması yer alıb. O bildirib ki, İsrailin təsiri ilə atılan addımlar ABŞ üçün baha başa gələ bilər və Trampın sərt ritorikasını "strateji tələ" adlandırıb.
İran "görünməmiş əks ssenarilər" deyərkən nəyi nəzərdə tuta bilər? İran Amerikanın içində gizli kəşfiyyat müharibəsinə, diversiyalara başlaya bilərmi?
Orta Doğu Araşdırmaları Mərkəzinin rəhbəri, siyasi şərhçi Sədrəddin Soltan hesab edir ki, İranla ABŞ arasında münasibətlər hələ tam tənzimlənməyib və tərəflər arasında qarşıdurma potensialı qalmaqdadır. Onun sözlərinə görə, bu səbəbdən hər iki tərəfdən gözlənilməz addımların atılması mümkündür.
Sədrəddin Soltanın "Bakı-Xəbər" qəzetinə verdiyi açıqlamada bildirilir ki, İran yönümlü qüvvələrin müxtəlif ölkələrdə fəaliyyəti ilə bağlı faktlar mövcuddur. O, xüsusilə Hezbollahın Latın Amerikası ölkələrində fəaliyyət göstərdiyinin aşkarlandığını xatırladıb. Ekspert qeyd edib ki, ötən illərdə ABŞ-da İran əsilli şəxslərin deportasiyası, İrana bağlı bəzi QHT və xeyriyyə təşkilatlarının bağlanması, həmçinin Avropa ölkələrində iranyönlü qüvvələrin fəaliyyəti Tehranla əlaqəli antiamerika addımları ehtimalını gündəmdə saxlayır.
Bununla belə, siyasi şərhçi hesab edir ki, İranın uzunmüddətli və genişmiqyaslı terror aksiyaları həyata keçirmək imkanları məhduddur. Onun fikrincə, beynəlxalq sanksiyalar ölkənin iqtisadi vəziyyətini ağırlaşdırıb, nəticədə maliyyə resursları tükənməkdədir. Ekspert gündəlik tələbat mallarının bahalaşması, işsizliyin artması, kənd təsərrüfatında suvarma problemləri, enerji və yanacaq çatışmazlığı kimi məsələlərin maliyyə böhranından qaynaqlandığını vurğulayıb.
Sədrəddin Soltan bildirib ki, son günlərdə İran rəsmilərinin guya Donald Trampın öldürülməsinə görə mükafat ayrılması barədə yayılan məlumatlar “tam cəfəngiyatdır” və bunun Tehran üçün çıxış yolu olmadığını deyib.
Ekspertin qənaətinə görə, İran üçün əsas çıxış yolu ABŞ-la razılığa gəlmək, regional problemləri diplomatik yollarla həll etmək və qonşu ölkələrlə münasibətləri normallaşdırmaqdır. O əlavə edib ki, Tehran hakimiyyəti indiki vəziyyətdə region ölkələri ilə uzun müddət qarşıdurma şəraitində qala bilməz.
Sədrəddin Soltan hesab edir ki, İran tərəfindən ABŞ-a qarşı gizli təxribat-diversiya addımlarının atılması ehtimalı tam istisna edilməsə də, belə fəaliyyətlərin davamlı xarakter alması real görünmür. Onun sözlərinə görə, bu cür addımlar həm SEPAH-ın, həm də bütövlükdə İran rejiminin beynəlxalq təzyiq və ittihamlarla üzləşməsinə səbəb ola bilər.
Akif NƏSİRLİ
