Məhərrəm Zülfüqarlı: “Bu gün Aİ-nin Ermənistana yardımı, maliyyə, hərbi dəstəyi bizə qarşı çevrilə bilər”
Regionda təhlükəsizlik vəziyyəti qeyri-sabit olaraq qalır. Bu, “Ermənistan-Aİ Strateji Tərəfdaşlıq Gündəliyi” sənədinin tam mətnində əks olunub.
Mətndə qeyd olunur ki, Ermənistan-Avropa İttifaqı Strateji Tərəfdaşlıq Gündəliyinə Ermənistanın dayanıqlığını, təhlükəsizliyini və sabitliyini gücləndirməyə yönəlmiş yeni əməkdaşlıq sahəsi kimi təhlükəsizlik və müdafiə daxildir: “Məsələn, 2024-cü ildə Aİ Avropa Sülh Mexanizmi çərçivəsində Ermənistan Silahlı Qüvvələrinə dəstək üçün ilk tədbirini həyata keçirib”.
Bu sənəd Ermənistanın yenidən silahlandırılması prosesi kimi başa düşülə bilər? Zəmanət varmı ki, bu sənəd Ermənistanın silahlandırılmasına xidmət etməyəcək?
“Bu məsələdə ayıq-sayıq olmalıyıq ki, bizə qarşı təxribatlar olmasın”
Sözügedən məsələni “Bakı-Xəbər”ə şərh edən tarix elmləri doktoru, professor Məhərrəm Zülfüqarlının fikrincə, Avroittifaqın Ermənistana belə ciddi himayədarlıq etməsinin kökü dərindir: “Birinci Dünya müharibəsi dövründə Türkiyə Üçlər ittifaqında təmsil olunurdu, İngiltərə, Fransa və Rusiya isə Antanta ittifaqında təmsil olunurdu. O zaman Antanta dövlətləri ermənilərdən Osmanlı imperiyasını zəiflətmək üçün istifadə edirdilər. 1917-ci ildə Rusiyada bolşeviklər hakimiyyətə gələndən sonra bunların müttəfiqliyi pozuldu. Ancaq Fransa ilə İngiltərə əvvəlki kimi ermənilərə himayədarlıq etməyə başladılar. Hətta 1918-ci ildə Versal Sülh Konfransında Azərbaycan Xalq Cumhurriyətinin tanınma məsələsi qoyulduqda ermənilər dövlətimizi Fransa ilə İngiltərənin gözündən salmaq üçün min cür oyundan çıxırdılar. Bildirirdilər ki, bunlar Osmanlının qalığıdır, müttəfiqidir və bunları tanımaq lazım deyil. İndi də tarix təkrar olunur, amma bir qədər formaca dəyişilmiş şəkildə. Lakin məzmun saxlanılıb. 44 günlük müharibədən və antiterror əməliyyatlarından sonra Azərbaycanın öz ərazi bütövlüyünü, suverenliyini təmin etməsi böyük uğurdur. Ancaq bu, heç də bütün dövlətlərin xoşuna gəlmədi. Xüsusən də bir sıra Avropa ölkələri bundan sevinmədilər. Hazırda Avropa İttifaqının Ermənistanla yaxınlaşmasının bizim üçün həm mənfi, həm də müsbət tərəfləri var. Mənfi tərəfi odur ki, Ermənistana maddi yardım göstərilir, silahlanmasına dəstək verilir. Bu da Ermənistanda revanşizmi körükləyə bilər. İki ölkə arasında sülh sazişinin imzalanmasını əngəlləyə bilər. Hətta Ermənistanda hakimiyyət dəyişikliyi olarsa, yeni müharibə təhlükəsi yarana bilər. Bu gün Aİ-nin Ermənistana yardımı, maliyyə, hərbi dəstəyi bizə qarşı çevrilə bilər. Ancaq bu əməkdaşlığın müsbət tərəfi odur ki, Aİ-nin Ermənistanla yaxınlaşması bu ölkəni Rusiyanın təsir dairəsindən çıxarır. Bu baxımdan Ermənistan Qərbə inteqrasiya olunarsa, bu, Azərbaycanın xeyirinədir. Bu zaman Rusiyanın Ermənistan vasitəsilə Azərbaycana təzyiq etmək planları pozulacaq. Bu da gələcəkdə Rusiyanın tamamilə Cənubi Qafqazı tərk etməsi ilə nəticələnə bilər. Bu da Qafqazda sülhün dayanıqlı olması, 3 respublikanın inteqrasiyası baxımından faydalı olacaq. Ancaq bütün bu məsələlər hələ açıq olduğuna görə, Aİ-nin bu gün Ermənistana hərbi dəstək verməsinə laqeyd qalmaq olmaz. Bu məsələdə ayıq-sayıq olmalıyıq ki, bizə qarşı təxribatlar olmasın. Düzdür, Azərbaycan da Aİ ilə münasibətlərini yüksək səviyyədə qurmaq istəyir, amma bunlar ötən əsrdə olduğu kimi, xristian təəssübkeşliyindən çıxış edərək Ermənistana qahmar çıxırlar”.
Vidadi ORDAHALLI
