Mətbuatda yayılan məlumata görə, Laçın yoluna alternativ yol çəkildikdən sonra Ermənistan hökuməti bütün əhalini Zabux kəndindən çıxaracaq və bundan sonra bu ərazilər Azərbaycanın nəzarətinə keçəcək. Burada yaşayan ermənilər isə Ermənistana köçmək istəmədiklərini, burada qalıb Azərbaycan vətəndaşları olaraq yaşamaq istədiklərini bildirirlər.
Zabux kənd bələdiyyəsinin “rəhbəri” Andranik Çauşyan deyib ki, əhali buradan getmək istəmir: “Bakının nəzarəti altında yaşamaq daha yaxşıdır. Biz siyasəti başa düşmürük, televizora da baxmırıq. Biz dinc cəmiyyətdə yaşamalıyıq. İrəvan hətta bizə pul təklif edir, evlərimizə qiymət deyir, amma biz kənddə qalacağıq”.
Gördüyünüz kimi, ermənilər özləri Ermənistanın və separatçıların antiinsani davranışlarından, boş-mənasız iddialarından bezib sakit həyat yaşamaq istəyirlər. Özləri etiraf edirlər ki, bu dincliyi, yaxşı şəraiti onlara Azərbaycan dövləti verə bilər.
“Ermənilər dərk etməyə başlayıblar ki, xoş, rahat, firavan həyat Bakı və Azərbaycanla bağlıdır”
Məsələni şərh edən Qarabağ Azadlıq Təşkilatının (QAT) sədri Akif Nağı bizimlə söhbətində bildirdi ki, getdikcə Azərbaycanın üstünlüyü daha aydın şəkildə görsəndikcə bu cür diqqətçəkən hadisələr baş verəcək. “Yəni ermənilər güc qarşısında qərarlarını verirlər. Güc görməsələr geri çəkilmirlər. Məmməd Səid Ordubadi “Qanlı sənələr” əsərində 1905-1906-cı il müharibəsi barədə yazır ki, ermənilər güc gördükdən sonra azərbaycanlılarla-müsəlmanlarla danışıqlara getdilər. 1918-1920-ci illərdə Azərbaycan Xalq Cumhuriyyətinin dövründə də onlar güc görəndən sonra reallıqla barışmalı oldular. 1919-cu ildə Qarabağda ermənilərin qurultayını çağırdılar və qərara gəldilər ki, biz Azərbaycanın tərkibində olmalıyıq, bunun başqa bir yolu yoxdur. Tarix təkrar olunur. Sadəcə, biz məsələlərə diqqətlə yanaşmalıyıq. Ermənilər Azərbaycan ərazində Azərbaycan vətəndaşları kimi yaşamaq istəyirlərsə yaşasınlar. Azərbaycan rəhbərliyi də dəfələrlə bununla bağlı mövqeyini bildirib. Ermənilərin Azərbaycan vətəndaşlığını qəbul edib burada yaşamaq istəyinə cəmiyyətimizdə də normal yanaşılır. Baxmayaraq ki, onlar Birinci və İkinci Qarabağ müharibələrinin gedişində bizim soydaşlarımıza, vətəndaşlarımıza qarşı çox ağır cinayətlər törədiblər, dinc əhaliyə qarşı raket zərbələrindən, qadağan olunmuş silahlardan istifadə ediblər. Bütün hallarda Azərbaycan xalqı müdrik və humanist xalqdır. Ona görə də ermənilərin burada qalıb bizim vətəndaşlar kimi yaşamasına dözümlü yanaşır. Azərbaycanda müxtəlif xalqlar yaşayır və buradakı sağlam mühit dünyanı valeh edir”.
A.Nağının fikrincə, ermənilərin qalıb yaşamaq istəyində olduqlarını bəyan etmələri normaldır, amma bizim əlaqədar qurumlar da ayıq-sayıq davranmalıdır və o insanları bir-bir araşdırmalıdır ki, görək onların arasında xalqımıza qarşı cinayətlərdə iştirak edənlər var, yoxsa yoxdur. “Bu məsələ ciddi araşdırmalıdır. Cinayət törədən cəzasız qalmamlıdır. Bu təkcə ermənilərə aid deyil, cinayət törədən istənilən vətəndaş cəzasını almamalıdır.
Konkret olaraq Zabux kəndinə gəlincə, bu kəndə Suriyadan, Livandan, Ermənistandan və başqa ölkələrdən köçürülüb gətirilmiş, məskunlaşdırılmış ermənilər var. Onlar Azərbaycan vətəndaşı deyillər. Onlar Azərbaycan qanunlarına uyğun olaraq vətəndaşlıq almalıdırlar. Yoxsa “burada yaşayırıq bizə də vətəndaşlıq verilsin” prinsipi ilə məsələyə yanaşmaq olmaz. Bu məsələni də nəzərdən keçirməliyik. Digər əsas məsələ odur ki, biz tarixdən dərs götürməliyik. Ermənilər orada qalıb yaşamaq istəyirlərsə nə məqsədlə qalıb yaşamaq istəyirlər? Yoxsa onlara erməni mərkəzlərindən tapşırıq verilib ki, siz orada qalın? Yəni belə bir məsələ varsa bu araşdırılıb üzə çıxarılmalıdır. Çünki ola bilsin, hansısa erməni təşkilatları sonradan onlardan Azərbaycana qarşı istifadə etmək istəyəcək. Yəni gec partlayan, gec işə düşən minalar kimi onları orada saxlayırlarsa Azərbaycan bunları nəzərə almalıdır, diqqətdə saxlamalıdır. Ən vacib məsələ budur. Digər tərəfdən bu həm də Ermənistanda gedən prosesin, hakimiyyət böhranının göstəricisidir ki, onlar bir qərar qəbul edib onu yerinə yetirə bilmirlər. Əvvəllər Qarabağdakı - bizim ərazilərimizdəki ermənilər Ermənistanda qəbul olunan qərarlara tabe olurdular, amma indi açıq görsənir ki, artıq tabe olmurlar. Ermənilər İrəvanı eşitmək istəmirlər. Çünki Qarabağda, yaşayan ermənilər həmişə İrəvandan ağır zərbə, ziyan görüblər ona görə də üzlərini Bakıya tərəf çevirirlər. Ermənilər dərk etməyə başlayıblar ki, xoş, rahat, firavan həyat Bakı və Azərbaycanla bağlıdır. Hesab edirəm ki, bu hadisə də onun göstəricisidir”- deyə A.Nağı bildirdi.
İradə SARIYEVA
