Rəsmi Ankara Şimali Suriyada antiterror əməliyyatına başlayacağını açıqlayıb. Digər tərəfdən də Rusiya-Ukrayna savaşı ilk gündə olduğu kimi nəticəsi bilinməz olaraq davam edir. Rusiya-Ukrayna savaşı bütün dünyada siyasi-hərbi böhranı dərinləşdirib. Bəzi məlumatlara görə isə Rusiya Türkiyənin başlayacağı əməliyyatın qarşısını almaq üçün Şimali Suriyaya ordu toplayır. Görünən odur ki, artıq diplomatiya öz yerini silahlara verməkdədir.
Qeyd edək ki, artıq Rusiyanın da Türkiyənin Suriyanın əməliyyat keçirmək istədiyi ərazilərə ordu toplaması haqda məlumat daxil olmaqdadır. Rəsmi Moskva Türkiyənin yeni əməliyyatına qarşı açıqlamalar verməkdən çəkinsə də, yerli mənbələr Rusiyanın əməliyyat keçirilməsi nəzərdə tutulan Membiç bölgəsində aktivləşdiyini bildirir. Eyni zamanda Bəşər Əsədə bağlı hərbi birliklər də əraziyə sövq edilir.
Bir çoxlarına görə, Ərdoğanın anons etdiyi yeni əməliyyatdan ABŞ-dan daha çox Rusiya narahatdır. Lakin hələ ki, Moskva Ukrayna müharibəsi fonunda bu narahatlığını və narazılığını dilə gətirə bilmir. Çünki bu durumda Moskva Ukraynada həyata keçirdiyi “xüsusi hərbi əməliyyat”ın “legitimliyini” şübhə altına ala bilər. Hətta bu günlərdə bununla bağlı sualı cavablandıran Rusiya Xarici İşlər Nazirliyinin mətbuat katibi Mariya Zaxarova etiraf edib ki, Türkiyənin öz təhlükəsizliyini təmin etmək məqsədilə Suriyanın şimalında əməliyyat keçirmək haqqı legitimdir.
Lakin bütün bunlara baxmayaraq, yaxın günlərdə Rusiyanın Suriyada Türkiyə ilə üz-üzə gəlməsi də qaçılmaz görünür. Ərdoğan isə yeni əməliyyatın keçirilmə zərurətini ABŞ və Rusiyanın öz sözlərini tutmaması ilə əlaqələndirir ki, bu da qarşıdurma üçün yeni zəmin formalaşdırmaqdadır. Rusiya hazırda Suriyanın şimalında PKK və Əsəd qüvvələrini Türkiyəyə qarşı birləşdirir. Nə gözlənilir?
Politoloq Elşən Mustafayev “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, Türkiyənin atdığı addımlar tam qanunidir: “Hazırda Suriyanın şimalında hələ də PPK, YPG-nin strukturları qalmaqdadır və bu hakimiyyət Suriyada heç də kiçik bir ərazini əhatə eləmir. Demək olar ki, hazırda Suriyanın dörddə bir hissəsi, xüsusən də neftlə zəngin olan Şimali Suriya PPK, YPG-nın nəzarəti altındadır. Türkiyə isə artıq neçə ildir tələb edir ki, əslində PPK-ya aid olan YPG silahlıları Türkiyə sərhədindən geri çəkilsin. Bunun üçün Türkiyə bugünə qədər 4 əməliyyat həyata keçirib. Hazırda əməliyyat nəzərdə tutulan Membiç bölgəsi isə ABŞ və Rusiyanın verdikləri sözə görə YPG-nin nəzarətində qalıb. Əslində isə hər iki dövlət söz vermişdi ki, YPG silahlılarını Türkiyə sərhədindən 30 km uzaqlaşdıracaq. Bu baş vermədiyinə görə də Türkiyə qəti olaraq qərar verib. Türkiyə həmin ərazidə, öz sərhədindən 30 kilometr aralıda antiterror əməliyyatları həyata keçirəcək. Bununla da Türkiyənin Suriya ilə sərhədində təhlükəsizlik zolağı tam formalaşacaq”.
Politoloq hesab edir ki, Rusiya hazırkı məqamda Türkiyə ilə ciddi qarşıdurmaya getməyəcək: “Ukrayna ilə müharibənin getdiyi bir zamanda Rusiya Suriyada Türkiyə ilə qarşı-qarşıya gəlmək istəməz. Bu, Rusiya üçün ciddi geosiyasi səhv olardı. Bu, Rusiyanın sonu demək olar. Buna görə də Rusiya bunu etməz. Eyni zamanda Rusiya və Türkiyə arasında iqtisadi, siyasi sahədə əməkdaşlıq mövcuddur. İstər Putin, İstərsə də Ərdoğan bütün məsələlərdə bir-birinə anlayış göstərirlər. Türkiyə üçün Rusiya həm də ciddi ticarət ortağı hesab olunur. Rus turistlərinin ən çox istirahət etdikləri ölkələrdən biri də Türkiyədir. Ona görə də hesab edirəm ki, problem diplomatik yolla öz həllini tapacaq”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
