Avropa Şurasının prezidenti Şarl Mişel maraqlı təkliflə çıxış edib. O deyib ki, Avropa İttifaqına qəbul olmaq istəyən Ukrayna, Moldova və Gürcüstan üçün alternativ ittifaq təklif edirlər. Onun sözlərinə görə, Türkiyə və Qərbi Balkan ölkələri də həmin ittifaqda yer ala bilərlər.
Şarl Mişel bildirib ki, Ukraynanın AB-yə qəbulu prosesi on illərlə uzana bilər, ancaq təklif olunan ittifaqa onu tərəddüd etmədən üzv edə bilərlər. Qeyd edək ki, Türkiyə uzun illərdir AB-yə üzv kimi qəbul edilmir. Ukrayna, Moldova və Ukrayna isə bu ilin aprel ayında quruma üzv qəbul edilmək üçün müraciət edib. Avropa Şurası prezidentin bu təklifindən belə nəticəni çıxarmaq olarmı ki, onlar müttəfiqlərini şirin vədlərlə aldadıb, yarı yolda qoyurlar? Türkiyəni də Ukraynaya eyni İttifaqa salmaqla Avropa rəsmiləri Rusiya-Türkiyə münasibıtlərini korlamaq məqsədini güdə bilərlərmi?
Politoloq Yeganə Hacıyeva “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, bu təklifin özü Avropa Birliyinin güvənsiz bir tərəfdaş olduğunu göstərir: “Ukraynadakı proseslər başlayan andan biz Avropa Birliyini addımları da bunu sübut etdi. Ukrayna bu vəziyyətə məhz Avropa Birliyinin tələblərinə əməl etdiyi səbəbindən gəlib çıxıb. 2013-cü ildə Şərq Tərəfdaşlığı Proqramı çərçivəsində bu ölkələrdən konkret seçim etməsini istəmişdilər. Bizimlə bağlı da belə bir gündəm yaradılmağa çalışılırdı. 2014-cü ildən başlayaraq, məhz Avropa Birliyinə yaxınlığına görə Ukrayna ard-arda ərazilərini itirməyə başladı. Aradan gecən bu müddət ərzində Avropa həmin ölkələrə ciddi nəsə verməyib. Sadəcə, Gürcüstan və Ukraynaya vizasız gediş-gəlişlə bağlı bir neçə şərtlər formslaşdırılıb. Son təklif onun güvənsizliyini bir daha isbatladı. Onlar Türkiyə ilə bağlı da qərəzlidirlər və bunu açıq biruzə verirlər. Həmin Avropa Yunanıstanın NATO-ya üzvlüyü ilə bağlı Türkiyə qarşısında şərt qoyurdu ki, Avropa Birliyinə üzv olmaq istəyirsə Afinanın istəyinə veto qoymasın. Digər şərtləri isə mübahisəli olan Egey dənizi ilə bağlı idi. Avropa Birliyi keçmiş SSRİ ölkələrini Rusiya ilə münasibətləri gərginləşdirməmək üçün üzv qəbul etmir. Ancaq hazırsa bəzi ölkələrə qazı rus rublu ilə almağa razılıq da veriblər. Bunu da onunla izah edirlər ki, şərtə əməl etməsələr ölkələrdə ciddi sosial problemlər yaşana bilər. Görürsünüzmü, öz müqəddəratlarını qorumaq üçün Rusiya ilə əməkdaşlığa gedir, ancaq Türkiyənin münasibətlərini korlamaq üçün mümkün nə varsa edir. Balaca bir “mini Avropa Birliyi”nin formalaşdırılması əslində həmin ölkəlırin təhqir edilməsidir. Belə çıxır ki, bizə layiq deyilsiniz, gedin kənarda başınızı qatın. Maraqlıdır, terrorizmi dəstəkləyən ökələri heç bir risqləri nəzərə almadan NATO-ya qəbul edirlər, ancaq dəstəyə ehtiyacı olan ölkələri siyasi klublarına üzv etmək istəmirlər. Bu biabırçılıq və AB-nin əsl sifətini ortaya qoyan amildir”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
