Vətən müharibəsi dönəmində olduğu kimi, indi də Fransa Ermənistanı himayə edir. Avropa İttifaqı Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh sazişinin tezliklə imzalanmasında maraqlıdır. Ancaq Aİ-nin aparıcı dövləti olan Fransa bu məsələdə səmimi deyil. Hansı ki, Ermənistana daha çox təsir etmək imkanl var. Lakin Fransa Ermənistanı gizli himayə etməklə tamam başqa mövqedən çıxış edir. Az qala ona hər fürsətdə xəyanət edən Ermənistanı himayə edir, onun açıq-aşkar xəyanətlərini görməzdən gəlir.
Ukrayna məsələsində Qərb Rusiyaya qarşı daha sərt mövqedən çıxış etdiyi halda, Fransa reallıqda daha yumşaq mövqe sərgiləyir. Rusiya siyasi elitası ilə müəyyən gizli təmaslar qurur. Ukrayna hadisələrində Fransa əslində Qərb ölkələri ilə yox, Rusiya ilə gizli şəkildə addımlayır. Ermənistanın Ukrayna məsələsində Rusiyanın yanında olmasını Fransa görməzdən gəlir. Ukraynada Rusiya-Qərb qarşıdurması fonunda Ermənistan siyasi rəhbərliyinin özlərini Rusiyanın vassalı, ölkələrinin isə Rusiyanın əyaləti kimi aparmasına baxmayaraq, xüsusilə Fransa özünün ermənipərəst siyasətini gücləndirir. Fransa bir vaxtlar Ukrayna prezidenti Zelenskinin istefa verməsinə çalışıb. Bundan başqa, Fransa prezidenti Emmanuel Makron Zelenskini Putinlə danışıqlarda güzəştə getməyə təhrik edib. Ancaq onun təzyiqlərinə rəğmən, Ukrayna prezidenti bundan imtina edib. Rusiya-Ukrayna müharibəsində digər Qərb ölkələri ilə müqayisədə Fransanın Rusiyaya qarşı loyal mövqe tutması, həm də Fransa siyasi dairələrinin Rusiya ilə gizli bağlılığının göstəricisidir. Bu arqument M.Lö Pen və Valeri Pekres, Nikola Sarkozinin simasında öz təsdiqini tapdı. Fransa prezidentliyinə əsas namizəd olan hər iki siyasətçinin Rusiya xüsusi xidmət orqanları, keçmiş prezident Sarkozinin isə Kremlə yaxın oliqarxlara lobbiçilik etməsi ilə əlaqədar çoxsaylı məlumatlar aşkara çıxarıldı. V.Pekresin hələ SSRİ xüsusi xidmət orqanları tərəfindən əməkdaşlığa cəlb edildiyi, M.Lö Penin isə Rusiyadan 9 mln. avro alaraq geri qaytarmadığı təsdiqini tapdı. Bir sözlə, Fransa Rusiya və Ermənistanla münasibətlərdə Qərbin digər ölkələrindən fərqli, gizli himayədarlıq siyasəti aparır.
“Xüsusən də Ermənistanı himayə edib qorumaq rəsmi Parisin başlıca siyasətidir”
Məsələyə münasibət bildirən AMİP funksioneri Əli Orucovun fikrincə, Fransanın timsalında belə riyakar siyasətin elementləri zaman-zaman özünü göstərir: “Əvvəla, Fransa Qərbin Rusiya siyasətində fərqli mövqe sərgiləyir. Qərb ölkələri ilk dövrlərdə Rusiyanın Ukraynaya hücumunu qəti şəkildə pislədiyi halda, Frasa gözləmə mövqeyi tutdu. Bəlkə də prezident seçkisi olmasaydı, Makron ümumiyyətlə Rusiyaya qarşı loyal mövqe tutardı. Heç kəsə sirr deyil ki, Avrosentrist mövqedən çıxış edən Fransa ABŞ-ın Avropada rolunu azaltmağa çalışır. Bu baxımdan tarixən Fransa ilə Rusiya arasında ənənəvi xüsusi əlaqələr olub. Bu həmin Fransadır ki, 1966-cı ildə NATO-nun hərbi qanadından çıxdı. SSRİ ilə müəyyən yaxınlaşma yolunu tutdu. Belə görünür ki, həmin siyasət bu gün də davam edir. Hər zaman olduğu kimi, Fransa Rusiya və Ermənistanı himayə edir. Bəzi hallarda bu açıq, digər hallarda isə gizli formada özünü göstərir. Xüsusən də Ermənistanı himayə edib qorumaq rəsmi Parisin başlıca siyasətidir”.
Vidadi ORDAHALLI
