Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatının (KTMT) Moskvada keçirilən sammitində təşkilatdan narazılıq edib. Paşinyan çıxışında KTMT-nin 44 günlük müharibədə Ermənistanın gözləntilərini doğrultmadığını bildirib.
O, KTMT-nin təşkilatın Kollektiv Təhlükəsizlik Şurası tərəfindən təsdiqlənən 2010-cu il 10 dekabr tarixli böhranlı vəziyyətlərə reaksiya barədə sənədə uyğun hərəkət etmədiyini vurğulayıb: “Təəssüf ki, təşkilat Ermənistan Respublikasının gözlədiyi kimi reaksiya vermədi”.
Paşinyan uzun müddət Ermənistanın KTMT-yə üzv olan ölkələr tərəfindən Azərbaycana silah satışı ilə bağlı məsələni də qaldırdıqlarını əlavə edib: “Düzünü desək, KTMT-yə üzv ölkələrin 2020-ci ildə 44 günlük müharibə zamanı və müharibədən sonrakı dövrdə reaksiyaları Ermənistanı və erməni xalqını çox da şad etmədi”.
Bununla belə, Paşinyan Rusiya Prezidenti Vladimir Putinin İkinci Qarabağ müharibəsinin dayandırılmasında oynadığı rolu qeyd edib. O, Azərbaycan, Rusiya və Ermənistan liderlərinin 9 noyabr 2020-ci il, 11 yanvar və 26 noyabr 2021-ci il üçtərəfli bəyanatlarına ölkəsinin sadiq olduğunu təsdiqləyib.
Maraqlıdır ki, Paşinyan həm də KTMT-nin Azərbaycan-Ermənistan dövlət sərhədinin problemli sayılan ərazilərində monitorinqlərin aparılmasını istəyir.
Paşinyanın MDB-nin yubiley toplantısında Rusiyadan başqa bütün digər üzvlərdən narazılıq ifadə etməsi onun üzv olduğu təşkilatda belə təkləndiyinə dəlalət edirmi?
Hərbi-siyasi ekspert, ehtiyatda olan polkovnik-leytenant Daşdəmir Əliyev “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, Paşinyan yenə də özünü gülünc vəziyyətə qoymuş oldu: “Tez-tez dövlət sərhədlərimizdə Azərbaycan ordusuna qarşı təxribatlar törədən Ermənistan daim, nəyin bahasına olursa-olsun, KTMT-ni prosesə cəlb etmək istəyib. Ancaq bunun fayda vermədiyini görüb. İndi də KTMT-ni iki ölkə arasındakı sərhəddə monitorinqə dəvət edir. Bu qeyri-mümkün olan məsələdir. Çünki sərhədlərin dəqiqləşməsi ortada olan xəritələr üzrə Ermənistanla Azərbaycan arasında aparılmalıdır. Ermənistanın özünün KTMT ilə münasibətləri daim gərgin olub. 1992-ci ildə yaradılan hərbi-siyasi birliyə Rusiya, Belarus, Ermənistan, Qazaxıstan, Qırğızıstan və Tacikistan daxildir. Ermənistan uzun müddətdir ki, KTMT-yə problemlər yaradır. Qurumda ali vəzifəli şəxs olan baş katib postunu 2017-ci il mayın 2-dən erməni general-polkovnik Yuri Xaçaturov tutub. Üç il müddətinə seçilən Yuri Xaçaturov 2018-ci il oktyabrın 30-da Ermənistanın təşəbbüsü ilə vəzifədən uzaqlaşdırılıb. Bu da ona görə baş verdi ki, yeni hakimiyyətə gələn Paşinyan həmin generalı korrupsiyada ittiham edib, həbsinə nail oldu. Rəsmi İrəvan hər zaman KTMT-dən Azərbaycana qarşı təzyiq rıçağı kimi istifadə etməyə cəhd edir. Onun belə cəhdləri çox olsa da, heç bir fayda verməyib. Çünki həmin qurumun digər üzvlərinin Azərbaycanla olduqca yaxın münasibətləri mövcuddur. Hazırda rotasiya qaydasına uyğun olaraq KTMT-yə Ermənistan sədrlik edir. Ancaq bundan da Azərbaycana qarşı istifadə edə bilmirlər. Çünki KTMT səviyyəsində bununla bağlı dəfələrlə bəyanat verilib. Məzmunu da bundan ibarətdir ki, Ermənistan KTMT üzvlüyü və ya ora rəhbərlik etməsindən münaqişədə olduğu tərəfə qarşı təzyiq aləti kimi istifadə edə bilməz. Buna baxmayaraq, Ermənistan KTMT-nin yaxasından əl çəkmək istəmir. Onların qənaəti budur ki, Ermənistan KTMT üzvü olduğu üçün təşkilat Azərbaycana atəşi dayandırmaq çağırışı etməli idi. Təşkilatın nizamnaməsinə görə, KTMT üzvü olan ölkələrdən hər hansı birinə qarşı təhlükə olarsa, bu dövlət yardım xahişi ilə quruma müraciət etməlidir. Lakin onlar da görürlər ki, Ermənistana kimsə təcavüz etmir, əksinə, həmin ölkə başqasının ərazisinə soxulmağa cəhd edir. Bundan əlavə, qeyd etmək lazımdır ki, KTMT-nin Azərbaycan-Ermənistan sərhəd gərginlikləri ilə bağlı bəyanatları həmişə neytral olub və daim hər iki tərəfə çağırış ünvanlayıb. Nəzərə almalıyıq ki, burada Türkiyə amili də diqqətə alınmalıdır. Çünki belə bir cəhd olarsa, Türkiyə biganə qalmaz və bu, ciddi hərbi qarşıdurmaya gətirib çıxarar. Rusiyaya isə bu ümumiyyətlə lazım deyil. Paşinyanın KTMT-də ən böyük narazılığı elə Rusiyadandır. Sadəcə, cəsarəti çatmadığı üçün bunu dilə gətirə bilmir”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
