Azərbaycanla Avropa İttifaqı arasında münasibətlərin dinamik inkişafı Ermənistanı, erməni lobbisini, eləcə də digər anti-Azərbaycan qüvvələrini ciddi şəkildə narahat etməkdədir. Elə bu səbəbdən onlar qarşılıqlı münasibətlərin inkişafına hansısa formada xələl gətirməyə can atırlar. Avropa Parlamentinin 2021-ci ilin yekunlarına dair xarici siyasət və təhlükəsizlik üzrə son hesabatı da məhz bu məqsədə xidmət edir.
Sənədin əsas müəllifi Fransadan olan deputat Natali Luazodur. Sənəddə iddia edilir ki, ATƏT-in Minsk Qrupu Qarabağ münaqişəsinin həlli üçün beynəlxalq səviyyədə tanınan yeganə format olaraq qalır. Bundan başqa, sənəddə “regionun sabitliyini və rifahını təmin etmək, eləcə də regional güclərin təsir və müdaxiləsinə qarşı çıxmaq üçün Avropa İttifaqı və üzv ölkələrinin Cənubi Qafqazda daha çox iştirakının zəruriliyi” vurğulanır. Həmçinin Avropa İttifaqı, onun üzv dövlətləri və İnsan Hüquqları üzrə vitse-prezidenti “Ermənistan və Azərbaycan arasında Dağlıq Qarabağla bağlı davamlı həllin tapılmasında fəal iştirak etməyə” çağırılır. 42-ci maddədə isə deyilir: “ATƏT-in Minsk Qrupu bu münaqişənin ərazi bütövlüyü, güc tətbiq etməməsi, öz müqəddəratını təyinetmə və bərabərlik, münaqişələrin sülh yolu ilə çözümü prinsipləri əsasında həlli üçün yeganə beynəlxalq səviyyədə tanınmış format olaraq qalır”. Eyni zamanda Minsk Qrupunun mümkün qədər tez vasitəçilik roluna qayıtmasına çağırış edilir, “hərbi əsirlərin qaytarılmasının” vacibliyi vurğulanır. Amma Avropa Parlamenti nəzərə almağı unudub ki, artıq Dağlıq Qarabağ adlı bir problem və inzibati vahid yoxdur. Azərbaycan 2020-ci ilin 27-i sentyabrında erməni təxribatına cavab, BMT Nizamnaməsinə və təşkilatın Təhlükəsizlik Şurasının çıxarmış olduğu 4 mühüm qətnaməyə uyğun olaraq öz ərazi bütövlüyünü təmin edib. Ölkəmiz bununla da beynəlxalq hüququ təkbaşına icra edib. 30 ilə yaxın Qarabağ probleminin həllində məsul olan ATƏT-in Minsk Qrupu məsələnin həllində heç bir irəliləyişə nail olmayıb. Həmsədrlərin missiyası ancaq vaxt uzatmaq, erməni işğalına zəmin yaratmaq olub. Ona görə də Avropa Parlamentinin bitmiş bir münaqişə ilə bağlı sərgiləmiş olduğu mövqe yalnız təəssüf doğurur. Avropa Parlamenti görmək istəmir ki, münaqişə 10 noyabr 2020-ci il tarixində üçtərəfli bəyanatla başa çatıb. Azərbaycanın ərazi bütövlüyü təmin edilib. İndi tərəflər kommunikasiyaların açılması, sülh prosesinə mümkün qədər tez nail olmaq ərəfəsindədir. Avropa Parlamenti bütün bunları görmək istəmir. Bu həm də onun təsdiqidir ki, Avropa İttfaqı ilə Azərbaycan arasında mövcud əməkdaşlığın səviyyəsi və əhəmiyyəti hələ də Avropa Parlamenti tərəfindən adekvat şəkildə qiymətləndirilmir. Avropa Parlamentinin Azərbaycana qarşı siyasətində ikili standartları davam etdirməsi, burada anti-Azərbaycan mövqeyi ilə tanınan, erməni diasporu və lobbisi tərəfindən dəstəklənən bir qrup deputatın ölkəmizə qarşı qərəzli mövqeyi də qeyd edilənlərin real təsdiqidir. Çox təəssüf ki, belə deputatlar Azərbaycana qarşı Avropa Parlamentinin hələ də ikili standartlar mövqeyindən çıxış etməsində mühüm rol oynamaqda davam edirlər. Fransadan olan deputat Natali Luazonun mövqeyi bunun faktiki təsdiqidir.
Avropa Parlamenti o reallığı da başa düşmək istəmir ki, bu gün Azərbaycanda heç bir hərbi əsir saxlanılmır. Ölkəmizdə 10 noyabr 2020-ci il tarixli üçtərəfli bəyanatın imzalanmasından bir neçə həftə sonra Azərbaycan ərazisinə qanunsuz göndərilən erməni təxribatçıları, sərhəd toqquşamalrı zamanı təxribat törədən erməni hərbçiləri həbsdə saxlanılır. Beynəlxalq hüquq sistemi hərbi əsirlərlə diversiya əməli törədənlər, yaxud buna cəhd edənlər arasında kəskin fərq qoyur. Diversiya həyata keçirənlərin, yaxud buna cəhd edənlərin ölkələrinə qaytarılmadan saxlanıldıqları dövlətdə mühakiməsinə beynəlxalq hüquqla icazə verilir. Amma Avropa Parlamenti yenə beynəlxalq hüququn bu normalarını nəzərə almaq istəmir. 44 gün davam edən Vətən müharibəsində tarixi qələbə qazanan Azərbaycan ərazilərini işğaldan azad etdikdən sonra münaqişə səhifəsini birdəfəlik qapatmağa və Ermənistanla bölgədə sülh, təhlükəsizlik şəraitində yaşamağa, regional əməkdaşlığı bərpa etməyə hazır olduğunu bildirib. Amma Ermənistanın revanşist dairələri, erməni diasporu ölkəmizin əməkdaşlıq çağırışlarına reaksiya verməyərək beynəlxalq miqyasda Azərbaycana qarşı qarayaxma kmpaniyası aparır. Təəssüf ki, Avropa Parlamenti də erməni lobbisinin bu məsələdə əlində alət olmaqda davam edir və bununla öz nüfuzuna ciddi zərbə vurur.
Onu da qeyd edək ki, ayın əvvəlində Bakıda keçirilən və dünya miqyasında xüsusi diqqətlə izlənilən Cənub Qaz Dəhlizi Məşvərət Şurası çərçivəsində nazirlərin VIII toplantısından cəmi 3 gün sonra keçirilən Avropa Parlamentinin İnsan Haqları alt komitəsi və Avropa İttifaqında Demokratik Proseslərə Xarici Müdaxilə üzrə xüsusi komitənin birgə iclası, burada Azərbaycana qarşı sərgilənən mövqe qurumun qərəzli yanaşmalarının real təzahürü olub. Burada keçirilən dinləmələrdə Avropa Parlamentinin anti-Azərbaycan mövqeyi ilə tanınan, erməni diasporu ilə sıx işbirliyində olan deputatları, ölkəmizə qarşı daim ikili standartlar sərgiləyən bir sıra beynəlxalq QHT-lər iştirak edib. Dinləmələrdə əvvəlki kimi Azərbaycana qarşı heç bir əsası olmayan cəfəng ittihamlar və fikirlər səsləndirilib. Belə qərəzli yanaşmalarla Azərbaycanla Avropa İttifaqı arasında uğurlu əməkdaşlığa kölgə salmağa cəhd edilir. Eyni zamanda bu onu göstərir ki, Qərbdə hələ də müəyyən dairələr Azərbaycanın uğurlarını qəbul etmək istəmir. Belə qərəzli yanaşma, əslində Qərbin, xüsusən də Avropa İttifaqının özünün maraqları ilə ziddiyyət təşkil edir. Digər tərəfdən, Azərbaycanın daxili işlərinə müdaxilə cəhdləri əvəzinə, Avropa Parlamentinin öz fəaliyyətinə yenidən baxması, hər şeydən əvvəl, Avropanın problemləri ilə məşğul olması onun özü üçün daha faydalı olardı. Azərbaycan əleyhinə səslənən əsassız ittiham və bəyanatları qəbul etmir, seçdiyi inkişaf yolunda uğurla irəliəyir. Erməni lobbi və diasporunun təsiri altında olan, onların maliyyə qaynaqlarından yararlanan Avropa Parlamentinin üzvlərinin fəaliyyəti təkcə mənəviyyatdan və siyasi əxlaqdan yox, həm də hüquq normalarından uzaqdır. Bu, həmin deputatların Qərb dəyərlərinə xəyanəti olmaqla yanaşı, Avropa Parlamentinin nüfuzuna vurulan zərbə, ona göstərilən etimadın sarsılması deməkdir. Bu səbəbdən qərəzli mövqe sərgiləyən deputatlar və digərləri barədə Avropa ittifaqı çərçivəsində müvafiq tədbirlərin görülməsi zəruri əhəmiyyət kəsb edir.
Tahir TAĞIYEV
