"Mən hesab edirəm ki, ilk növbədə, Rusiya ictimaiyyəti bundan xəbərdar oldu və Rusiya ictimaiyyətinin təkidi nəticəsində bu biabırçı aksiya baş tutmadı. Ancaq o da həqiqətdir ki, ilk dəfə olaraq, bu məsələni siyasi müstəviyə gətirən mən olmuşam. Mən əvvəlki illərdə də dəfələrlə bu erməni faşistləri haqqında öz çıxışlarımda məsələ qaldırmışdım". Bu fikirləri prezident İlham Əliyev yanvarın 30-da Gəncə şəhərində səfərdə olan zaman AZƏRTAC-a müsahibəsində Rusiyada erməni faşist Qaregin Njde haqqında filmin yayımının dayandırılmasına münasibət bildirərkən deyib.
Dövlət başçısı onu da diqqətə çatdırıb ki, faşistlərin qəhrəmanlaşdırılmasına imkan vermək olmaz: "Beynəlxalq təşkilatlar qarşısında, ölkələr qarşısında məsələ qaldırmışdım ki, faşistlərin qəhrəmanlaşdırılmasına imkan vermək olmaz. Cəllad Njde ilə bağlı mən MDB Zirvə görüşünün birində öz çıxışımda məsələni qaldırdım. Dedim ki, Njdeyə Ermənistanın paytaxtında - İrəvanda qoyulan abidə faşizmin təbliğatıdır. Buna son qoyulmalıdır. Bu adam faşist olub. Bu adam cəllad olub. Bu adam günahsız azərbaycanlıların və ondan sonra İkinci Dünya müharibəsi zamanı sovet ordusunun əsgərlərini, zabitlərini qətlə yetirib. Bu Njde faşistdir və bunu hər kəs bilməlidir. Ancaq Ermənistanda onun qəhrəmanlaşdırılması gedir. Əgər bu, təkcə əvvəlki faşist hakimiyyətlə bağlı olsaydı, dərd yarı idi. Ancaq əfsuslar olsun ki, indiki Ermənistan hakimiyyəti faşistləri təbliğ edir, onları müdafiə edir. Moskvada ermənilərin diaspor təşkilatının xətti ilə bu dözülməz aksiyanın keçirilməsi heç bir çərçivəyə sığmır. Çünki Rusiya özü faşizmin qəhrəmanlaşdırılmasına qarşı gedən mübarizədə ön sıralardadır, Azərbaycan kimi. Bu məsələ ilə bağlı Rusiya tərəfi ilə dəfələrlə fikir mübadiləsi olub. Prezidentlər səviyyəsində, digər vəzifəli şəxslər səviyyəsində, ictimai təşkilatlar səviyyəsində biz həmfikirik”. Bundan başqa, prezident qeyd edib ki, faşizmin baş qaldırmasına yol vermək olmaz: “İkinci Dünya müharibəsinin tarixi ilə bağlı təhrifetmə cəhdlərinə son qoyulmalıdır. Bu siyasət dünyanı uçuruma aparacaq. Faşizmi qəhrəmanlaşdırmaq olmaz. Amma bir tərəfdən Ermənistan rəsmən bu fikirlərə qoşulsa da, faktiki olaraq Njde kimi faşistin qəhrəmanlaşdırılması ilə bağlı konkret addımlar atır. Bugünə qədər Ermənistanda, İrəvanda faşist Njdenin adını daşıyan küçələr, meydanlar, metro stansiyası var, ona böyük - altımetrlik abidə qoyulub. Bu abidə bugünə qədər sökülməyib".
Xatırladaq ki, bu günlərdə Moskvada erməni faşist Qaregin Njde haqqında çəkilən filmin nümayişi dayandırılıb. Rusiya veteranları Rusiya Erməniləri İttifaqının faşist Qaregin Njde haqqında film nümayiş etdirməklə Ermənistan ordusunun gününü qeyd etmək təşəbbüsünə qarşı çıxıblar. “Rusiya veteranları” ümumrusiya ictimai hərəkatı nasizmin və onun əlaltılarının reabilitasiyası üçün bu məsələnin araşdırılması və buna hüquqi qiymət verilməsi xahişi ilə Rusiya Baş prokuroru İqor Krasnova müraciət edib. Veteranların müraciətlərində qeyd edilib ki, film Böyük Vətən müharibəsi illərində Hitlerə xidmət edən erməni millətçisinin tərənnümünə həsr olunub: “Nasist cinayətkarlarına və onların ortaqlarına haqq qazandırmaq üçün edilən istənilən cəhdlər sadəcə tarixin saxtalaşdırılması deyil, eləcə də əxlaqsız xarakter daşıyır”. Bundan sonra filmin nümayiş edildiyi məkana polis gəlib və seans dayandırılıb. Polis nümayəndələri 354.1 (nasizmin reabilitasiyası) maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş cinayətin törədilməsinin yolverilməzliyi ilə bağlı prokurorun təqdimatını oxuyub və filmə tamaşa etməyə gələnləri dağıdıblar. Njde haqqında film nümayiş etdirməklə Ermənistan ordusunun yaranması gününü qeyd etmək istəyən Rusiya Erməniləri İttifaqının əməlinə erməni səfir haqq qazandırmağa çalışıb. Belə ki, Ermənistanın Rusiyadakı səfirliyi film ətrafında baş verənləri “ehtirasları süni şəkildə alovlandırmaq cəhdi” kimi qiymətləndirib. Səfirlik qeyd edib ki, onlar mediada yazılanları “diqqətlə izləyirlər və Ermənistanın azadlığı üçün vuruşan Qaregin Njdenin xatirəsinin təhqir edilməsi”ndən dərin təəssüf hissi keçirirlər. Ermənistan səfirliyi tarixi də saxtalaşdırıb və Njdenin 1948-ci ildə 4 maddə ilə ittiham edildiyini, ancaq bu maddələr içərisində “faşizmə xidmət”in olmadığını bildirib. Halbuki, bu barədə Rusiya arxivlərində rəsmi sənədlərin olmasına baxmayaraq, Ermənistanın faşist, günahsız və dinc insanların qatili Njdeni qəhrəmanlaşdırmaqdan əl çəkməməsi və səfirin Rusiyaya meydan oxuyurmuşcasına cavabı təəccüb yaradır. Hesab edilir ki, Rusiya məsələyə daha sərt formada hüquqi qiymət verməlidir.
Onu da qeyd edək ki, ermənilərin milli qəhrəmanı sayılan Njdenin fəaliyyəti satqınlıq üzərində qurulub. O, İkinci Dünya müharibəsi illərində faşist Almaniyası ilə əməkdaşlıq edib. Njde faşistlərlə birlikdə yəhudi soyqırımında iştirak edib. Njde türkü ermənilər üçün düşmən kimi təbliğ edənlərin liderlərindən olub. O, mənsub olduğu etnik qrupun bir əsrdən artıq yalanla tərbiyə olunmasında iştirak edib. Başqa sözlə, o, havadarlarının uydurduğu yalanları cücərdib yaymaqla ermənilərə qarşı ən böyük xəyanəti edib. İndi Ermənistanda reallığı qəbul edənlər yaşadıqları faciələrinin əsasında Njde kimi təbliğ etdikləri yalanların durduğunu etiraf edirlər. Yeri gəlmişkən, Ermənistanın xarici işlər naziri Ararat Mirzoyan ordunun yaranmasının 30 illiyi ilə bağlı jurnalistlərə açıqlamasında böyük yalanlara toxunaraq deyib: “Yalanlarla yaşamaq yetər. Başımıza gələn faciələr böyük yalanların nəticəsidir”. Ermənistan ordusunun siyasi-ideyasının əsasında Njdenin təbliğ etdiyi böyük yalanlar və erməni terror qruplarının fəaliyyəti durur. Bu, Ermənistan üşün indi ciddi problemlər yaradır.
Tahir TAĞIYEV
