Ermənistan cəmiyyətində parçalanmanın daha da dərinləşəcəyi, vətəndaş qarşıdurmasının yaşana biləcəyinə dair verilən proqnozlar özünü doğrultmaqdadır. Bunun əsas səbəbi revanşist qüvvələrin, o cümlədən “Qarabağ klanı”na daxil olan Robert Köçəryanın yenidən zorakı yollarla hakimiyyətə gəlmək niyyətidir.
Köçəryanın açıqlamalarından belə məlum olur ki, onun rəhbərliyi ilə müxalifət yenidən küçə mübarizəsinə başlamaq və bu yolla hakimiyyəti devirmək niyyətindədir. Bu xüssuda o qeyd edir: “Mən başa düşürəm ki, bizdən daha radikal hərəkətlər gözlənilir. Fikirləşirdik ki, seçkilərdən sonra bu iqtidarın reytinqi sürətlə aşağı düşər. Lakin bizim hesablamalarımıza görə, bu reytinqin aşağı düşməsi hələ də kütlənin aktiv mübarizəyə hazırlığına çevrilməyib. Əminik ki, bu insanlar öz istəkləri ilə hakimiyyətdən getməyəcəklər. Kütləvi etirazlar, kütləvi küçə mübarizələri lazımdır ki, hakimiyyətdən getsinlər”. O qeyd edib ki, kütləvi etirazlara hazırdırlar: “Biz bunu edəcəyik, mən şəxsən hər şeyə hazıram. Uğura aparan addımlar olacaq, hər şeyi nəzərə almaq lazımdır”. Robert Köçəryan kütləni etiraza qaldırmaq üçün hakimiyyətə qarşı müəyyən spekulyasiyalardan da istifadə etməyə hazırlaşır. Məsələn, o iddia edir ki, guya Azərbaycan hökumətin dediyi rəqəmdən on qat artıq Ermənistan ərazisini öz nəzarətinə götürüb: “Hökumət etiraf edir ki, 40 kvadrat kilometrdən çox ərazi düşmənin nəzarəti altına keçib. Biz təkcə bu 40-45 kvadrat kilometrlik ərazin itirməmişik, biz ondan 10 dəfə artıq ərazini Azərbaycanın nəzarətinə vermişik”. Eks prezident Azərbaycan ordusunun Basarkeçər- Araz istiqamətində irəlilədiyini, ermənilərin Naxçıvanla sərhəddə böyük ərazini “itirdiklərini” bildirib: “GPS vasitəsilə sərhədləri müəyyən eləmək ona gətirib ki, Azərbaycan ordusu ehtimal edilən sərhəd xəttindən daha da içərilərdə yerləşib. Ermənistan tərəfi sərhəddən 500 metrdən tutmuş 1-1,5 kilometrədək geri çəkilib. Bu təkcə Vardenis-Araz sahəsində olmayıb, biz hələ 44 günlük müharibədən öncə Naxçıvanla səhrəddə böyük ərazilər itirmişik. Onların mövqelərindən bizim mövqelərədək olan ərazilərə də biz nəzarət etmirik”.
Ekspertlər hesab edir ki, bütün bunları qabartmaqla Robert Köçəryanın rəhbərlik etdiyi müxalifət ölkədə hakimiyyət böhranı yaratmağa can atır. Hakimiyyət böhranı Ermənistanın üzləşdiyi xaotik vəziyyətin daha da ağırlaşmasına səbəb olacaq. Müxalifət buna görə məsuliiyəti Nikol Paşinyanın üzərinə qoymağa çalışmaqla cəmiyyəti ona qarşı səfərbər etməyi planlaşdırır. Revanşist mövqedən çıxış edən müxalifət küçə mübarizəsi ilə hakimiyyəti qəsb etmək niyyətindədir. Artıq bu xüsusda Köçəryan müvafiq açıqlamalar verib və küçə mübarizəsini məqsədə çatmaq üçün əsas təsir vasitələrindən biri adlandırıb. “Qarabağ klanı” və Ermənistan müxalifətinin digər hissəsinin nəzarətində olan media orqanlarında, sosial şəbəkələrdə bu xüsusda təbliat genişlənir. Müxalifətin mövcud fəaliyyəti və həyata keçirmək niyyətində olduğu planlar bu düşərgənin hakimiyyətlə konsesnsusa gəlmək niyyətindən uzaq olduğunu göstərir. Əksinə, müxalifət qarşıdurmada, ölkədə vəziyyətin daha da gərginləşməsində maraqlıdır. Eyni zamanda müxalifət Qarabağın dağlıq hissəsinin Rusiya sülhməramlı qüvvələrinin nəzarəti altında olan və hazırda ermənilər yaşayan hissəsində də vəziyyətin gərginləşməsinə çalışır. Ermənistan müxalifəti Qarabağda Rusiya sülhməramlı qüvvələrinin məsuliyyət zonasında qalan ermənilər arasında yaranan gərginlikdən Nikol Paşinyana qarşı istifadə etmək niyyətindədir. Onlar bu gərginliyin də məsuliyyətini Nikol Paşinyanın üzərinə qoymaqla ona qarşı daha bir arqument əldə etməyə çalışırlar. Yayılan məlumata əsasən, Nikol Paşinyan qondarma qurumun rəhbəri Arayik Arutyunyanı “istefa”ya məcbur etmək istəyir. Belə ki, Paşinyan ona Qarabağda sadiq qalan Samvel Babayanın köməyi ilə “artsax”da 2022-ci il “dövlət büdcəsinin qəbulunu” dayandırmaq, daha sonra isə Arutyunyana qarşı impiçment elan etmək məqsədilə etirazlar yaratmaq niyyətindədir. Məsələ ondadır ki, Arutyunyan yaxın gələcəkdə istefa verərsə, qondarma qurumda “parlament və ya prezident seçkiləri” keçirilə bilməz və “artsax” prezidentsiz qalsa, o, ekstremal müharibədən sonra artıq zərər çəkmiş subyektivliyini itirəcək. Bununla Paşinyan Qarabağdakı rejimdən və Qarabağ yükündən xilas olacaq. Beləliklə, qarşıdakı günlər ərzində Ermənistanda, eləcə də Qarabağın dağlıq hissəsinin Rusiya sülhməramlı qüvvələrinin nəzarəti altında olan ərazilərində qalan ermənilər arasında gərginliyin daha da artması gözlənilir. Müxalifətin barışmaz mövqeyi, küçə mübarizəsinə hazırlaşması, hakimiyyətin buna qarşı sərt cavab tədbirləri görmək niyyətində olması Ermənistanda vətəndaş qarşıdurması ehtimalını artırır. Bu qarşıdurmanın vətəndaş müharibəsi həddinə kimi yüksəlməsi də gözləniləndir. Belə vəziyyətdə Ermənistanın yenidən xaos və anarxiyaya yuvarlanması qaçılmaz sayılır.
Samirə SƏFƏROVA
