Türkiyə ordusunun başladığı "Fərat qalxanı" əməliyyatı bölgədə geosiyasi durumu əhəmiyyətli dərəcədə dəyişməkdə, hadisələrin tamam fərqli məcrada inkişaf etməsinə səbəb olub. Məsələ burasındadır ki, ABŞ başda olmaqla, əksər Qərb ölkələri bölgədə kürdlərin muxtar vilayət, daha sonra müstəqil ölkə yaratmasında maraqlı tərəf kimi çıxış edirdi.
Bu hal Türkiyəyə əlavə təzyiq imkanları yaratmaqda, onu regional oyunçu statusundan da məhrum etməkdə idi. Amma "Fərat Qalxanı" əməliyyatı vəziyyəti kökündən dəyişib və böyük dövlətlərin kürd kartı artıq əhəmiyyətsizləşməyə başlayıb. Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyip Ərdoğan isə bildirib ki, "Fərat qalxanı" əməliyyatı PKK-nın Suriya qolu olan PYD tam məhv olana qədər davam edəcək. Bu arada bəlli olub ki, Türkiyə ordusunun Suriyada həyata keçirdiyi "Fərat qalxanı" əməliyyatı çərçivəsində dəstəklədiyi müxalif Azad Suriya Ordusu 13 kəndi terrorçulardan azad edib.
Anadolu Agentliyinin məlumatına görə, Azad Suriya Ordusu Cerablus bölgəsində 10, Rai bölgəsində isə 3 kəndi terrorçulardan təmizləyib. Eyni zamanda Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin Suriyadakı növbəti hədəfi məlum olub. Belə ki, yaxın günlərdə Azad Suriya Ordusu Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin yaxından dəstəyi ilə Menbiç şəhərinin terrorçulardan təmizlənməsi üçün hərbi əməliyyat keçirəcək. Azad Suriya Ordusuna bağlı "Sultan Murad" briqadasının lideri, polkovnik Ahmed Osman "Reuters" agentliyinə müsahibəsində bildirib ki, Türkiyə ordusunun dəstəyi ilə Cerablus terrorçulardan azad olunub. Onun sözlərinə görə, yaxın günlərdə Azad Suriya Ordusu Menbiç şəhərinin də terrorçulardan təmizlənməsi üçün hərbi əməliyyatlara başlayacaq: "Hazırda Menbiç şəhəri PYD və İŞİD terrorçularının nəzarətindədir. Allahın köməyilə bir neçə günə Menbiç də terrorçulardan azad olunacaq".
İndilikdə isə Türkiyənin "Fərat qalxanı" əməliyyatı ilə Cerablusu İŞİD-dən azad etməsi PKK-nı təşvişə salıb. PKK-nın qərargahı olan Qəndildən terror təşkilatının üzvlərinə "Böyük müharibəyə hazırlaşın" təlimatı gəldiyi deyilir. Qeyd olunur ki, PKK "kürd dəhlizi" layihəsinin baş tutmamasından narahatdır. Bu səbəbdən də terror təşkilatı Türkiyəyə qarşı yeni müharibə elan edib. Məlumata görə, Qəndil Kobani və Təl-Abyad bölgələrində səfərbərlik elan edərək, "Menbiç-Afrin xəttində baş verəcək böyük müharibəyə hazırlaşın" təlimatını verib.
PYD qüvvələrini Kobanidən Settişirin-Menbiç istiqamətinə gətirib. "Yeni Şafak" qəzetinin əldə etdiyi məlumata görə, PYD Menbiçlə Cerablus arasında Türkiyənin dəstək verdiyi Azad Suriya Ordusuna qarşı döyüşmək üçün 4 min terrorçunu bölgəyə gətirib.
Bu durumda ABŞ-ın "PYD çəkilir" açıqlaması isə, göründüyü kimi, Türkiyənin başını qarışdırmaq məqsədi daşıyır. Elə bu səbəbdən Ankara "Fərat qalxanı" əməliyyatını kürd təhlükəsi aradan qalxana kimi davam etdirmək istəyir. "Sabah" qəzeti isə Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin həyata keçirdiyi əməliyyatın daha böyük məqsədlərə hesablandığını bildirir. Qeyd olunur ki, Türkiyə "Fərat qalxanı" əməliyyatı çərçivəsində Cerablusun mərkəzi və kəndlərini İŞİD-dən təmizləməyi qarşısına məqsəq qoymaqla yanaşı, boş qalan əraziləri də müxaliflərin ələ keçirməsini arzulayır. O da vurğulanır ki, Türkiyə bölgədəki iki əsas hədəfi olan İŞİD və PKK qruplarını sarsıdana qədər Suriyadan çıxmayacaq. Cerablusdan İŞİD sıxışdırıldıqdan sonra bölgəyə xeyli sayda tank və zirehli texnika yeridilir. Bu isə o deməkdir ki, Türkiyə əməliyyatı bitirməyə tələsmir. "Sabah" qəzeti daha sonra yazır: "Cerablus və ətraf kəndlərin İŞİD-dən təmizlənməsindən sonra Türkiyə açıq bir şəkildə Fəratın şərqinə qədər əməliyyatı genişləndirəcəyini göstərdi. Türkiyə Bab və Menbiçin nəzarətini birbaşa, ya da müxaliflərin dəstəyi ilə ələ keçirmək məcburiyyətindədir. Gözlənildiyi kimi, PKK və İŞİD Türkiyəyə çox sərt reaksiya verdi. "Fərat qalxanı" əməliyyatından sonra İŞİD ciddi bir müqavimət göstərmədən geri çəkildi. Ancaq PKK-PYD faktorları ilk fazada Cerablusu ələ keçirmək istiqamətində cəhdlər etdilər, daha sonra Menbiç-Cerablus arasındakı kəndləri işğal etməyə çalışdılar. Türkiyə isə bu cəhdlərə sərt cavab verdi. PKK bundan sonra Menbiç və ətrafını əlində saxlamaqla, sürətli bir şəkildə Bab şəhərini Türkiyə və dəstəklədiyi müxaliflərdən əvvəl İŞİD-dən almağı hədəfləyir. Amma Türkiyə qüvvələri daha sürətlə hərəkət edir".
Nahid SALAYEV
