İslamabadda keçirilən dolayı danışıqlarda iştirak edən İran parlament üzvü təqdim etdikləri təkliflə bağlı detalları açıqlayıb. O, bildirib ki, ABŞ-ın atacağı addımlardan asılı olaraq, İranın nəzarəti altında Hörmüz boğazının yenidən açılması üçün 30 günlük müddət müəyyən edilə bilər.
"Bu təklifə əsasən, Tehran, İran hakimiyyəti altında Hörmüz boğazının yenidən açılmasının yalnız ABŞ və müttəfiqlərinin bütün təhdidləri aradan qaldırıldıqdan 30 gün sonra mümkün olacağınıaçıqlamalıdır" – deyə İran parlamentinin üzvü bildirib
İran Parlamentinin Planlaşdırma və Büdcə Komitəsinin üzvü Möhsün Zəngənə boğazdan əldə edilən maliyyə gəlirlərindən danışarkən etiraf edib ki, tranzit dəhlizindən istifadə edən gəmilərdən xeyli miqdarda gəlir əldə edilir. O, bildirib ki, hazırda ticarət gəmiləri Hörmüz boğazından keçərkən orta hesabla 1,5 milyon dollardan 2 milyon dollara qədər tranzit haqqı ödəyir.
Yarı-rəsmi Fars Xəbər Agentliyinin məlumatına görə, bu ödənişlər nağd pul, kriptovalyuta və ya malların birbaşa tədarükü yolu ilə toplanır. Gəmi sahibləri tərəfindən təmin edilən kommersiya mallarının dəyəri ümumi tranzit haqqından çıxılır. İranın bu tarifdən istifadə edərək Hörmüz boğazından tranzit daşımalarından ildə təxminən 7,5 milyard dollar qazana biləcəyi təxmin edilir.
Bundan əlavə, İranın ətraf mühit naziri Şina Ənsari Hörmüz boğazından keçən ticarət donanmalarından "dəniz və ətraf mühit xidməti haqlarının" toplanmasını təklif edən yeni qanun layihəsinin nəzərdən keçirildiyini açıqlayıb.
Ənsari planlaşdırılan yeni vergi sistemi ilə bağlı deyib: "Müzakirə yalnız rüsumların ödənməsi ilə bağlı deyil; söhbət daha çox naviqasiya idarəedilməsi, axtarış və xilasetmə əməliyyatları, gəmilərin təhlükəsizliyinin təmin edilməsi və dəniz mühitinin qorunmasını əhatə edə biləcək xidmətlərin göstərilməsi ilə bağlıdır. Təklif olunan bu yeni rüsumlar qismən regionda ağır dəniz nəqliyyatının yaratdığı ətraf mühitə dəyən ziyan və həssas dəniz ekosistemləri üçün risklərlə bağlı olacaq."
Tahir TAĞIYEV
