ABŞ prezidenti Donald Tramp İranla 67 günlük müharibəyə son qoymaq üçün Tehrana "14 maddəlik razılaşma" üçün son müraciətini edib. “Axios” tərəfindən sızdırılan məxfi sənədə və PBS News-a görə, Tramp nüvə obyektlərinin bağlanmasını və uranın ABŞ-a təhvil verilməsini İran qarşısında şərt kimi irəli sürüb. Tramp İrana razılığa gəlmək üçün bir həftə vaxt verib.
“Axios”un məlumatına görə, Ağ Ev və İran rəsmiləri müharibəyə son qoyacaq və nüvə danışıqları üçün çərçivə yaradacaq 14 maddəlik Anlaşma Memorandumu (üzərində razılığa gəlməyə çalışır.
Danışıqlar qızışdıran ən vacib hadisə isə ABŞ-ın geri addım atması olub. Trampın "Azadlıq Əməliyyatı"nı dayandırması və ələ keçirilən İran gəmisi və heyətinin azad edilməsi Tehran tərəfindən müsbət mesaj kimi qarşılanıb. İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bekayi ABŞ-ın təkliflərini diqqətlə dəyərləndirdiklərini bildirib.
Tramp PBS News-a açıqlamasında danışıqların məzmunu ilə bağlı bəzi olduqca əhəmiyyətli detalları açıqlayıb. "Əgər onlar razılığa gəlsələr, bitər. Əgər razılaşmasalar, biz onları bombalayacağıq", - deyən Tramp əlavə edib ki, istənilən razılaşma İranın yüksək dərəcədə zənginləşdirilmiş uranın "ABŞ-a getməsini" təmin edəcək: "İranla razılığa gəlmək şansımız çox yüksəkdir. Əgər bunu bacarmasaq, köhnə metodlarımıza qayıdacağıq. Yüksək dərəcədə zənginləşdirilmiş uran birbaşa ABŞ-a gedəcək. Həmçinin, yeraltı nüvə obyektlərini işlətməmək öhdəliyi də razılaşmanın bir hissəsidir. Onlar uzun müddət yaxşı niyətlə fəaliyyət göstərəcəklər. Başqa sözlə, məqsədimizəçatırıq".
ABŞ mediasının məlumatına görə, Tramp İrana razılığa gəlmək üçün bir həftə vaxt verib. ABŞ prezidenti bildirib ki, İranla razılığa gəlmək barədə "nikbin"dir və prosesin "bir həftə ərzində" başa çatacağını gözləyir.
Tramp 14-15 may tarixlərində Pekinə planlaşdırılan səfərindən əvvəl müharibəyə tamamilə son qoymaq niyyətindədir: "Müharibənin gələn həftə Çinə getməzdən əvvəl bitməsi mümkündür. Bu, ideal olardı. Bu, mütləq olmalı deyil, amma ideal olardı. Əgər bu razılaşma yekunlaşarsa, Si Cinpinlə görüşəndə İran məsələsini gündəmə gətirməyə belə ehtiyac qalmayacaq".
Pakistan mənbələri isı, gələn həftə keçiriləcək mümkün danışıqların ikinci mərhələsində "ilkin razılaşma" ehtimalının yüksək olduğunu bildiriblər.
Tahir TAĞIYEV
