Rusiya və Ukrayna arasında gedən savaşda çoxsaylı itki və dağıntəlara rəğmən, belə görünür ki, savaşın qanlı mərhələsi hələ qabaqdadır. Hər halda, Qərb dünyası hazırlıqlarını məhz bu istiqamətdə görür.
Belə bir vaxtda NATO-nun baş katibi Yens Stoltenberq bəyan edib ki, Şimal Alyansı ölkələri Ukraynaya 65 milyard avroluq silah göndərib və onlar hazırda çoxillik hərbi tədarüklər proqramını hazırlayır: “Müttəfiqlər Kiyevə 65 milyard avroluq silah göndərib və mən müasir tankların və zirehli transportyorların Ukraynaya tədarükünü alqışlayıram. Biz, Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin gücləndirilməsi və sovet silahlarının qərb silahları ilə əvəzlənməsi istiqamətində dəstəyimizi artırmaq yollarını müzakirə edirik”.
Baş katibin sözlərinə görə, NATO-nun Kiyevə dəstəyi uzun vədəli perspektivə hesablanıb. O güman edir ki, davamlı dəstək döyüş meydanında vəziyyətin dəyişməsi, həmçinin Ukraynanın müdafiə olunması və ərazilərini azad etməsi ilə nəticələnəcək. bunlar fonunda Birləşmiş Ştatlar Rusiya qüvvələrinə qarşı müharibədə Ukraynanın müdafiəsi üçün Kiyevə yeni - 2.6 milyard dollarlıq hərbi yardım paketinin detalları barədə məlumatı açıqlayıb. Paketə Pentaqonun cəbbəxanasından verilən müxtəlif növ sursatlar daxildir. Bunların döyüş meydanına çevik şəkildə çatdırılması nəzərdə tutulub. Qeyd olunur ki, yardımın 500 milyon dolları ABŞ-ın anbarlarından veriləcək, yerdə qalan 2.1 milyard dollarlıq silah isə Ukrayna Təhlükəsizlik Dəstəyi Təşəbbüsü adlı xüsusi fonddan maliyyələşdiriləcək. Bu fonddan pullar birbaşa ABŞ müdafiə sənayesinə köçürülür. ABŞ Müdafiə Nazirliyinin anbarlarından bu sayca 35-ci paket Bayden administrasiyası tərəfindən hələ 2021-ci ilin avqustunda təsdiq olunub. Söhbət yüksək mobilliyə malik HIMARS zenit-raket sistemlərindən və “Patriot” hava hücumundan müdafiə raket sistemlərindən gedir. Bu paketə artilleriya mərmiləri, antizireh sistemləri, kiçik çaplı silahlar, ağır nəqliyyat maşınları və təmir-xidmət dəstəyi sistemləri daxildir. Bu da qeyd olunur ki, sözü gedən 2.1 milyon dollardan həm də Ukrayna üçün NASAMS yer-göy raket sistemləri, hava müşahidəsi radarları və dronları vurmaq üçün avtotoplar alınacaq. Pentaqonun bəyanatında deyilir ki, Birləşmiş Ştatlar Ukraynanı onun döyüş meydanında təcili ehtiyacı olan silahlarla təchizatını və ona uzunmüddətli təhlükəsizlik dəstəyini davam etdirəcək. Ukraynanın xarici işlər naziri Dmitro Kuleba Brüsseldə NATO-nun baş qərargahında ABŞ dövlət katibi Entoni Blinkenlə görüşündən əvvəl Vaşinqtonun son hərbi yardım paketi üçün təşəkkürünü bildirib: “Biz Birləşmiş Ştatlara bizim üçün etdiklərinə, xüsusilə də ordumuzun əks-hücuma hazırlaşması üçün bizə verdiyi dəstəyə görə təşəkkürümüzü bildiririk. Bayden administrasiyası ehtiyacımız olan çox şeylərlə bizi təchiz etmək öhdəliyinə sadiq qalıb və başqa müttəfiqlərə nümunə olub”. Kiyevə yeni silahlar və yeni dəstək fondları Ukrayna ordusunun əks-hücuma hazırlaşdığı bir vaxtda elan olunub. Hücumun əsas istiqamətlərindən birinin də Krım olması gözlənilir. Bunlar fonunda “Washington Post” qəzeti Rusiyanın Krımda müdafiə strukturları qurmaq üzrə fəal səyləri ilə bağlı araşdırma dərc edib. Nəşr “Maxar”ın təqdim etdiyi peyk fotolarına əsaslanaraq göstərir ki, cəmi bir neçə həftə ərzində Rusiya rəhbərliyi Krımda səngərlər və maneələr şəbəkəsi qurmağa nail olub.
Məqalədə Krım müharibə zonasında “ən möhkəmləndirilmiş” ərazilərdən biri adlandırılır. Qəzet digər məqamlar arasında Krımın materikə keçidin yaxınlığında yerləşən Medvedevka kəndinin fotoşəkillərini dərc edib. Şəkildə Sivaş gölünün kənarından uzunluğu bəzi hallarda 900 metrdən çox olan bütöv xəndəklər şəbəkəsi görünür. Həmçinin orada üç sıra “əjdaha dişləri” var. Bu, piramidal formaya malik beton tank əleyhinə maneələrdir. Nəşrin yazdığına görə, Rusiya Ukraynanın yaz əks-hücumunu gözlədiyi son həftələrdə belə müdafiə strukturları xüsusilə sürətlə peyda olmağa başlayıb. Krımın Saak rayonundakı Vitino kəndinin fevralın 27-də çəkilmiş şəklində boş sahil görünür. Bununla belə, artıq martın 12-də dəniz yaxınlığında xəndəklər xətti yaranıb. Vitino yaxınlığında çəkilmiş görüntülərin birində səngərlərdə qurulmuş bir neçə artilleriya da var: “Bəzi analitiklər bildirirlər ki, aktiv döyüş əməliyyatlarından uzaq zonada belə silahların olmasını izah etmək çətindir”. O da vurğulanır ki, Rusiya hərbçiləri xəndəklər qazmaq üçün həm canlı qüvvədən, həm də texnikadan istifadə edir: “İnternetdə gündə 90 dollardan çox qiymətə səngərləri beton və taxta ilə möhkəmləndirmək üçün işçi axtarırlar və bu, qibtə edilən maaşdır”. Müdafiə strukturlarının bir çoxu təbii su əngəllərinin, məsələn, dəniz sahili və ya kanalların yaxınlığında ortaya çıxıb, bu da Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin hücumu zamanı əlavə maneələr yaradacaq. Bununla belə, məqalədə Ukraynanın sahilə qoşun yerləşdirmə əməliyyatı və ya Krıma genişmiqyaslı hücum ehtimalının yüksək olduğuna inanmayan ekspertlərə istinad edilir. ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələrinin Təhlili Mərkəzinin Rusiya proqramının direktoru Maykl Kofmanın fikrincə, Ukrayna çətin ki, Krımı “klassik mənada” ələ keçirməyə qərar versin. Direktora görə, Ukrayna ordusu taqətdənsalma taktikasına və yarımada üzərində atəş nəzarətini bərqərar etməyə əl atacaq: “Zaman keçdikcə bu, Krımdakı vəziyyəti dözülməz edə bilər və nəticədə Rusiya onun statusunu müzakirə etməli ola bilər”. Qəzet xatırladır ki, Ukrayna artıq belə bir strategiyanı sınaqdan keçirir: keçən ilin avqustundan Amerikanın ACLED layihəsinin məlumatına əsasən, Ukrayna Rusiyanın Krımda və ya yarımada yaxınlığındakı hədəflərinə 70-dən çox zərbə endirib. Bir çox hallarda bu, dronların istifadəsi də daxil olmaqla hava hücumları olub. Bəzən Krım ərazisindən təşkil edilən diversiyalardan bəhs etmək olar. Nəşr bildirir ki, Rusiya bu hücumların bəzilərini zərərsizləşdirə bilib, lakin onların bəziləri uğurlu olub və dağıdıcı nəticələr verib.
Tahir TAĞIYEV
