Bu qış Ukraynada müharibənin daha qanlı xarakter alması gözlənilir. Qərb ölkələrindən aldığı hərbi yardım fonunda Ukrayna Rusiya ilə müharibəni davam etdirmək əzmində olduğunu bildirir. Rusiya da geri çəkilmək niyyətində deyil.
Məhz belə bir vaxtda ABŞ Ukraynaya və onu Rusiya ilə müharibəsində dəstəkləyən ölkələrə 3.75 milyard dollarlıq hərbi yardım paketi ayırıb. ABŞ dövlət katibi Entoni Blinken bildirib ki, sözügedən yardım paketinin 682 milyon dolları Ukraynaya silah-sursat və hərbi texnika ilə dəstək verən NATO üzvləri üçün nəzərdə tutulub. Bu ölkələr bu vəsaitlə Ukraynaya öz cəbbəxanalarından verdikləri hərbi texnikanın yerini doldurmalıdırlar. Blinkenin bəyanatından az sonra Pentaqon Ukraynaya göstərilən hərbi yardımın təfərrüatlı izahını verib. Məlum olub ki, Ukrayna üçün yardım paketinə 50 ədəd “Bradley” piyadaların döyüş maşını (PDM), 500 ədəd antitank silahı və onlar üçün 250 min sursat, minalara qarşı qoruması olan 55 ədəd MRAP təkərli zirehli transportyoru, 100 ədəd M113 zirehli transportyoru, BUK zenit qurğusundan atılması üçün modernləşdirilmiş yer-göy tipli “Sea Sparrow2 raketləri, 138 “Hummer” markalı yolsuzluq maşınları, M142 HIMARS sistemi üçün raketlər, müxtəlif hava hücumundan müdafiə raketləri, snayper tüfəngləri və başqa silahlar daxildir. Rəsmi Berlin də bəyan edib ki, Almaniya bir neçə həftə ərzində Ukraynaya “Marder” zirehli maşınları göndərəcək. Almaniya bu maşınları idarə edəcək ukraynalılara təlim verilməsini öz üzərinə götürüb. Təlimlər Almaniyada keçiriləcək. Sözü gedən hər iki PDM – “Marder” və “Bradley” 25 mm çaplı avtotoplar, 7.62 mm çaplı puleymot və antitank raketləri ilə silahlandırılıb. ABŞ Milli Təhlükəsizlik Şurasının sözçüsü Con Kirbi “Bradley” PDM-lərinin Ukrayna silahlı qüvvələri üçün çox böyük dəstək olacağına inandığını deyib. O qeyd edib ki, bu PDM-lərdən istifadə üçün təlimləri ABŞ təşkil edəcək. Kirbi vurğulayıb ki, “Bradley” PDM-ləri hazırda Ukrayna cəbhəsində yaranmış şəraitə tam uyğun gələn texnikadır. Pentaqonun sözçüsü, briqada generalı Pat Rayder qeyd edib ki, “Bradley” tank yox, “tank öldürən” maşındır. Xatırladaq ki, Kiyev ona ağır texnikanın verilməsini Qərb müttəfiqlərindən çoxdan istəyirdi. Lakin müttəfiqlər Moskvanı qıcıqlandırmamaq üçün belə silahların Ukraynaya göndərilməsində tərəddüd keçirirdilər. Buna baxmayaraq, ukraynalıların döyüş meydanında qüvvələr balansını dəyişə bilməsi Qərbi ürəkləndirib. Almaniya bəyan edib ki, ABŞ-ın ardınca Ukraynaya hava hücumundan müdafiə “Patriot” raket sisteminin daha bir batareyasını göndərəcək. Beləliklə, Ukraynada “Patriot” raketlərinin iki batareyası olacaq. “Reuters” agentliyi yazır ki, Birləşmiş Ştatlar Ukraynada müharibə başlanandan bəri Kiyevə 21.3 milyard dollarlıq hərbi yardım göstərib. Bu, 1945-ci ildən bəri Avropada ən irimiqyaslı münaqişədir. Rusiya Qərbin Ukraynaya artan hərbi yardımından narazılıq ifadə edib. Kreml bəyan edir ki, bu, Qərbin Rusiyanın çağırışlarına məhəl qoymadığını və bunun nəticəsi barədə düşünmədiyini göstərir.
Belə vəziyyətdə Ukrayna daha ağır döyüşlərə hazırlaşır. Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin Quru Qoşunlarının zabiti Taras Berezovets bildirb ki, bu fonda Baxmut və Soledar uğrunda qarşıdurmanın pik nöqtəsi 2023-cü ilin yanvarında baş verməlidir: “Baxmut yaxınlığındakı vəziyyətə gəlincə, deyərdim ki, bu döyüşün kritik nöqtəsi keçilməyib. Hələ qarşıdadır - düşmən Baxmut və Soledarı tutmağa çalışacaq. Yanvarın sonuna kimi bu pik hücum nöqtəsi yaşanacaq. Biz lazımi miqdarda zirehli texnika aldıqdan sonra Xarkov və Xerson vilayətlərində aparılanlara bənzər tammiqyaslı uğurlu hücum əməliyyatları keçirməyə hazır olacağıq”. ABŞ-ın sabiq dövlət katibi Henri Kissincer isə Ukrayna müharibəsinin daha dəhşətli mərhələyə qədəm qoyduğunu bildirir. O hesab edir ki, Ukraynadakı münaqişənin həlli bu ölkənin neytral statusunun tanınmasından keçir: “Ukrayna NATO-ya daxil olarsa, alyansın sərhədi Moskvadan 500 km məsafədə olacaq ki, bu da Rusiyanın həmişə ümid etdiyi strateji dərinliyi ortadan qaldıracaq". ABŞ-ın sabiq dövlət katibi Kondaliza Rays və Pentaqonun sabiq rəhbəri Robert Qeytsin “Vaşinqton Post” qəzetində yayımlanan birgə məqaləsində isə vurğulanır ki, Ukraynadakı müharibə ilə bağlı hazırda əmin ola biləcəyimiz şey müharibə və dağıntıların davam edəcəyidir: “Vladimir Putin bütün Ukraynanı yenidən Rusiyanın nəzarəti altına qaytarmağa, bunu bacarmasa, onu ölkə kimi məhv etməyə tam qərarlıdır. Putin hesab edir ki, onun tarixi missiyası Rusiya imperiyasını bərpa etməkdir – Ukraynasız isə, Zbiqnev Bjezinskinin uzun illər əvvəl qeyd etdiyi kimi, Rusiya imperiyası ola bilməz. Hər ikimiz Putinlə dəfələrlə görüşmüşük, əminik ki, o, vaxtın onun tərəfində olduğunu hesab edir, düşünür ki, ukraynalıları və ABŞ və Avropanın birliyini, Ukraynaya dəstəyi parçalamağa nail olacaq. Əlbəttə, müharibə müddətində Rusiya iqtisadiyyatı zərər görəcək, ruslar əziyyət çəkəcəklər, ancaq ruslar bundan da pis günlər görüblər. Putin üçün məğlubiyyət variantı yoxdur. O, Rusiyanın tərkib hissəsi elan etdiyi Ukraynanın 4 vilayətini geri qaytarmayacaq. Əgər o, bu il hərbi uğura nail olmasa, Ukraynanın şərqində və cənubunda mövqeləri nəzarətdə saxlayacaq ki, növbəti hücumlar üçün plasdarm kimi istifadə etsin, Ukraynanın Qara dəniz sahillərini və bütün Donbas regionunu nəzarət altına alsın, daha sonra isə qərbə doğru hərəkət etsin. İnanın ki, bu məqsədlər üçün Putin səbrli davranacaq. Yeri gəlmişkən, Ukrayna hücuma məruz qalarkən qəhrəmancasına reaksiya verdi, Ukrayna ordusu özünü parlaq şəkildə göstərdi, buna baxmayaraq, ölkə iqtisadiyyatı tənəzzüldədir, milyonlarla insan qaçıb, infrastrukturu məhv edilib, mineral ehtiyatlarının, sənaye imkanlarının və kənd təsərrüfatı torpaqlarının çox hissəsi Rusiyanın nəzarəti altındadır. Ukraynanın hərbi potensialı və iqtisadiyyatı hazırda tam şəkildə Qərbdən – ilk növbədə, ABŞ-dan asılıdır. Ukraynanın Rusiya qüvvələrinə qarşı daha böyük irəliləyişi və uğuru olmayacağı təqdirdə Qərbin Ukraynaya atəşkəslə bağlı danışıqlar aparmaq üçün təzyiqi olacaq. Mövcud şəraitdə istənilən atəşkəs razılaşması Rusiya qüvvələrini hazırlaşmaq və işğalı bərpa etmək üçün güclü mövqedə qoyacaq. Bu qəbuledilməzdir. Birləşmiş Ştatlar və onun müttəfiqləri üçün belə bir ssenaridən qaçmağın yeganə yolu təcili olaraq Ukraynaya hərbi təchizat və imkanların kəskin şəkildə artırılmasıdır – bu, Rusiyanın yeni hücumunu məhdudlaşdırmaq və Ukraynaya Rusiya qüvvələrini şərq və cənuba sıxışdırmaq üçün kifayətdir. Konqres bu cür dəstəyi təmin etmək üçün kifayət qədər pul ayırdı; indi bizə ABŞ və onun müttəfiqlərinin ukraynalıları ehtiyac duyduqları əlavə hərbi texnika, ilk növbədə mobil zirehli texnika ilə təmin etmək qərarları lazımdır. ABŞ-ın “Bradley” döyüş maşınlarının tədarükü ilə bağlı qərarı təqdirəlayiqdir, baxmayaraq ki, çox gecikib. Amerikanın “Abrams” ağır tanklarının göndərilməsi ilə bağlı ciddi logistik problemləri olduğundan, Almaniya və digər müttəfiqlər bu ehtiyacı ödəməlidir. NATO üzvləri ukraynalıları daha uzaqmənzilli raketlər, qabaqcıl pilotsuz təyyarələr, əhəmiyyətli sursat ehtiyatları, o cümlədən artilleriya mərmiləri, əlavə kəşfiyyat və müşahidə vasitələri və digər avadanlıqlarla təmin etməlidir. Bunu aylar yox, həftələr içərisində etmək lazımdır. Hələ də Konsres üzvləri və digər şəxslər ictimai şəkildə bu sualı verirlər: “Bu niyə bizi narahat etməlidir? Bu bizim mübarizə deyil”. Lakin ABŞ 1914, 1941 və 2001-ci illərdəki təcrübədən bilir ki, əsassız təcavüz və qanunun aliliyinə və beynəlxalq nizama qarşı hücumlara göz yummaq olmaz. Sonda təhlükəsizliyimiz təhdid edildi və biz münaqişəyə cəlb olunduq. Bu dəfə artıq dünya iqtisadiyyatı, o cümlədən bizim iqtisadiyyat Putinin məqsədyönlü aqressiyasının yaratdığı inflyasiya təsirini və ləngiməni hiss edir. ABŞ və bütövlükdə NATO-dan daha çox şey tələb olunmazdan əvvəl bunu indi dayandırmaq daha yaxşıdır. Bizim müharibənin nəticələrini çəkməyə hazır olan Ukrayna kimi qətiyyətli tərəfdaşımız var ki, gələcəkdə bunu özümüz etmək məcburiyyətində qalmayaq. Biz Bayden administrasiyasının Rusiya ilə birbaşa konfrontasiyadan qaçmaq qərarı ilə razıyıq. Ancaq Putinin həddi aşan cəsarəti bizə bu seçim imkanını verməyə bilər. Gələcəkdə Rusiya ilə qarşıdurmadan qaçmaq üçün Ukraynaya işğalçını dəf etməkdə indi kömək etməliyik. Bu bizim əsas götürməli olduğumuz tarixin dərsidir və çox gec olmadan təcili tədbirlər görülməlidir”.
Nahid SALAYEV
