Fevralın 22-də Dövlət Gömrük Komitəsi (DGK) jurnalistlər üçün növbəti mediatur keçirdi. Əvvəlki mediaturlardan fərqli olaraq, bu dəfə ünvan Bakı və Bakıətrafı qəsəbə seçilmişdi. Biz mediatur çərçivəsində DGK-nın Maştağa qəsəbəsində yerləşən Kinoloji Mərkəzi, Dövlət Gömrük Komitəsinin Akademiyası və "Azərterminalkompleks" Birliyində olduq. Eyni zamanda, Heydər Əliyev Muzeyi, Gömrük Tarixi Muzeyi və Gömrük klubu ilə tanış olduq.
Jurnalistlər öncə Heydər Əliyev Muzeyi ilə tanış oldular. Muzeydə dahi şəxsiyyətin ömür yolu - uşaqlıq, gənclik illəri, Azərbaycana rəhbərlik etdiyi dövr və müstəqil Azərbaycanın qurucusu kimi fəaliyyəti barədə jurnalistlərə geniş məlumat verildi.
"Azərterminalkompleks" Birliyinin direktoru, gömrük xidməti general-mayoru Ehtiram Xəlilov jurnalistlərə açıqlamasında bildirdi ki, qurum Dövlət Gömrük Komitəsinin tərkibində təsərrüfathesablı birlik kimi fəaliyyət göstərir. Birlik Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 01 iyun 1992-ci il tarixli, 301 saylı qərarına uyğun olaraq təşkil edilib. Bu qurum öz işini "Müəssisələr haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanununa müvafiq olaraq, təsərrüfat hesabı və özünümaliyyələşdirmə əsasında həyata keçirir, ona həvalə edilmiş vəzifələri yerinə yetirir və fəaliyyəti ilə əlaqədar hüquqlarından istifadə edir: "Birliyin əsas fəaliyyəti sahibkarlara xidmət gəstərməkdən ibarətdir. Xidmətlər Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə müəyyən olunmuş qaydada idxal-ixrac əməliyyatları üçün sənədlərin hazırlanması, yüklərin, həmçinin, gömrük nəzarəti altında olan yüklərin qorunmasını və salamatlığını təmin etmə üzrə xidmətlər göstərilməsindən ibarətdir. Həmçinin, sahibkarlara bəyannamələrin yazılması, tərəzi, kuryer, yüklərin çatdırılması kmi xidmətlər göstərilir. Sərhədlərdə bizim müvəqqəti saxlanc anbarlarımız var. Həmin anbarlarda keçirilməsi qadağan olunmuş mallar saxlanır. Əgər mal tez xarab olandırsa, məhkəmənin qərarı ilə müsadirə olunaraq məhvetmə komissiyası tərəfindən məhv edilir. Qeyri-ərzaq məhsullar isə elektron hərrac vasitəsilə satılır. Bu il fevralın 1-dən bizim Ticarətin Asanlaşdırılması Mərkəzi fəaliyyətə başlayıb. Artıq sahibkarlar evdən çıxmadan elektron qaydada idxal bəyannamələri tərtib edilir”.
Sonra jurnalistlər Dövlət Gömrük Komitəsinin Muzeyini ziyarət etdilər. Orada qaçaqmalçılıq yolu ilə keçirilməsinə cəhd zamanı müsadirə edilən eksponatlarla tanış oldular. Məlumat verildi ki, muzeydə 576 eksponat saxlanır ki, həmin eksponatlar dəfələrlə beynəlxalq sərgidə nümayiş etdirilib.
Jurnalistlər daha sonra Dövlət Gömrük Akademiyasının binası və burada təhsil alan tələbələr üçün yaradılan şəraitlə əyani tanış oldular.
Dövlət Gömrük Komitəsinin (DGK) Akademiyasının rəisi Qulu Novruzov jurnalistlərə açıqlamasında qeyd etdi ki, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2012-ci il 24 yanvar tarixli, 1972 nömrəli Sərəncamına əsasən yaradılan Azərbaycan Respublikası Dövlət Gömrük Komitəsinin Akademiyası ali və əlavə təhsil proqramlarını həyata keçirən, fundamental və tətbiqi elmi tədqiqatlar aparan xüsusi təyinatlı dövlət ali təhsil müəssisəsidir: “Akademiyanın yaradılmasında əsas məqsəd gömrük orqanlarında xidmət etmək üçün yüksək ixtisaslı, peşəkar mütəxəssislərin hazırlanması, gömrük orqanlarında xidmətə qəbul olunan əməkdaşlar üçün ixtisasartırma təlimlərinin təşkili, əlavə təhsil və gömrük sahəsində elmi tədqiqat işlərinin aparılmasıdır. Müasir dövrdə informasiya texnologiyalarının sürətli inkişafı bir sıra sahələr üzrə, o cümlədən, gömrük orqanlarında xidmətə qəbul üçün müasir tələblərə cavab verən ixtisaslı kadrların hazırlanmasının vacibliyini zəruri edir.
Məlumat üçün bildirim ki, 2014-cü il sentyabrın 15-də Dövlət Gömrük Komitəsinin Akademiyası ilk tədris ilinə başlayıb. 2018-ci ildə Akademiyanı bitirən ilk məzunlar artıq gömrük orqanlarında çalışırlar. 2018-2019-cu tədris ilində Akademiyaya qəbul olunan tələbələrin orta bal göstəriciləri "İqtisadiyyat" ixtisası üzrə 529, "Hüquqşünaslıq" ixtisası üzrə isə 610 bal olub. Akademiyada kadr hazırlığından əlavə, gömrük orqanlarına xidmətə yeni qəbul olunmuş əməkdaşlar üçün xidmətə ilkin hazırlıq və gömrük orqanlarında çalışan əməkdaşlar üçün ixtisasartırma proqramları da həyata keçirilir”.
Q.Novruzov onu da vurğuladı ki, ali təhsil müəssisələrində tədris prosesi ilə yanaşı, tələbələrin əldə etdikləri bilik və bacarıqları təcrübədə tətbiq edilir. Tələbələrin təhsillə yanaşı, praktiki iş bacarıqlarına malik olmaları olduqca əhəmiyyətlidir.
Akademiyanın rəisi qeyd etdi ki, hazırda Akademiyada gömrük ixtisası tədris olunmur. Akademiyada yalnız hüquqşünaslıq və iqtisadiyyat ixtisaslarının olduğunu deyən Q.Novruzov təəssüflə bildirdi ki, 2009-ci ildən Azərbaycanda bakalavr pilləsi üzrə ixtisasların sayı 700-dən azaldılaraq 140-a endirilib, ləğv olunan ixtisaslar arasında gömrük işi də olub: “O vaxtdan gömrük işi ixtisasına qəbul dayandırıldı. Nazirlər Kabinetinin bu qərarından sonra Prezidentin sərəncamı ilə rəhbərlik etdiyim Akademiya yaradıldı və 2014-cü ildə fəaliyyətə başladı. Ancaq gömrük işi ixtisası bu günə qədər təsnifata salınmayıb. Bununla bağlı DGK müvafiq qurumlara müraciət edib. Ümid edirik ki, bu işə müsbət yanaşılacaq. Bu gün hazırlanan gömrük mütəxəssisləri 2009-ci ilə qədər hazırlanan mütəxəssislərdən köklü surətdə fərqlənirlər”.
Q.Novruzov, həmçinin, əlavə etdi ki, Akademiyanın yeni tədris binası da olacaq: “Komitə yaxın bir il ərzində bizi yeni bina ilə təmin edəcəyinə söz verib. Hazırkı bina Ümumdünya Gömrük Təşkilatının regional tədris mərkəzidir".
Gömrük orqanlarına yeni qəbul olunan işçilərin təlim prosesinin izlənməsi zamanı Dövlət Gömrük Komitəsinin Gömrük nəzarətinin təşkili və ticarətin asanlaşdırılması baş idarəsinin əməkdaşı Böyükağa Şəfiyev bildirdi ki, Azərbaycana 9 ədəd "bodyskan" (texniki nəzarət vasitəsi) gətirilib. O qeyd etdi ki, bu cihaz yaxın vaxtlarda ölkənin bütün beynəlxalq hava limanlarında quraşdırılacaq. Sözügedən cihazın cənub sərhəd-keçid məntəqələrində də quraşdırılması gözlənir.
Daha sonra jurnalistlər Dövlət Gömrük Komitəsinin Kinoloji Mərkəzində olublar. Kinoloji Mərkəzin rəisi İlkin Osmanov bildirdi ki, mərkəz 2003-cü il tarixdə istismara verilib. Mərkəzin öz parametrlərinə, texniki və avadanlıq təchizatına görə regionda analoqu yoxdur, müasir standartlara uyğun yaradılıb: “Kinoloji Mərkəz Maştağa - Zabrat şosesində yerləşir və 3 hektar ərazini əhatə edir. Kinoloji Mərkəzin bazasında eyni vaxtda 100 baş xidməti it saxlamaq, onlara tibbi qulluq göstərmək və təlim keçmək mümkündür. Mərkəzdə, həmçinin, cins küçüklərin çoxaldılması, böyüdülməsi və saxlanması həyata keçirilir. Mərkəzin bazasında təcrübəli və yüksək ixtisaslı mütəxəssislər tərəfindən kinoloqların hazırlanması və xidməti axtarış itlərinin aşağıdakı istiqamətlər üzrə hazırlanması həyata keçirilir. Narkotik vasitələrin axtarışı, partlayıcı maddələrin axtarışı, odlu silahların və döyüş sursatının axtarışı, bütün növ obyektlərin mühafizəsi, iz üzrə axtarış və s. Mərkəzdə müasir avadanlıqlarla təchiz olunmuş baytarlıq klinikası fəaliyyət göstərir ki, burada itlərin müayinə və müalicəsi üçün hər cür imkanlar var. Kinoloji Mərkəzdə təlim olunan itlər dəfələrlə müxtəlif yarışlarda qalib olublar. "Layma" ləqəbli it 2003-cü ildə Bratislavada keçirilən 2-ci Avropa Çempionatında baş mükafatı qazanıb”.
İ.Osmanov onu da vurğuladı ki, hazırda Kinoloji Mərkəzdə 60 baş xidməti axtarış iti mövcuddur: “Biz 12 dövlətə xidməti axtarış itləri göndərmişik. Onların təlimçiləri mərkəzimizin bazasında təlim keçiblər. Bir xidməti itin Avropada satışı 10-15 min avro arasındadır. Saxlanma xərcinə gəldikdə, bu, itlərin çəkisindən və qidasının həcmindən asılıdır. Məsələn, orta alman itinin illik saxlanma xərci 1000-2000 manat arasındadır".
Günel CƏLİLOVA
