şənbə günü, 14 noyabr 2026
     

Azərbaycanda dini təhsil və dövlətçilik ideologiyası hansı səviyyədə uzlaşdırılır?

Image


Gülnar İbişova: “Bizim ali məktəbdə tədrislə azərbaycançılıq ideologiyası uzlaşdırılır”
Hacı Nizami Rza: “Dini tədris məsələsində dövlətin maraqları əsas götürülməlidir”

 

Azərbaycançılıq ideologiyası təməli üzərində qurulan dövlətçiliyimizin maraqlarının bütün sahələrdə müdafiə olunması, qorunması əsas olmalıdır. Zəngin mədəniyyətə, milli-mənəvi dəyərlər sisteminə malik olan ölkəmizdə dini təhsil məsələsinə də ciddi əhəmiyyət verilir.   

Bildiyimiz kimi, Azərbaycanda dini təhsil sistemi qurulub və bu özünü daha çox ali məktəblərin timsalında ifadə edir. Bu gün Azərbaycanda Bakı İslam Universiteti, İlahiyyat İnstitutu, eləcə də Bakı Dövlət Universitetinin ilahiyyat fakültəsi fəaliyyət göstərir. Göründüyü kimi, burada dinin tədrisi həyata keçirilir.

Ölkəmizdə dini təhsil sistemi azərbaycançılıq ideologiyası ilə nə dərəcədə uzlaşır?

Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, ümumiyyətlə, ölkəmizdə dinin istənilən pillədə tədrisi, mütləq mənada, milli dövlətçilik ideologiyasının tələbləri səviyyəsində olmalıdır.

Orta məktəblərdə din ayrıca bir fənn kimi tədris olunmasa da, şagirdlərin dini biliklərlə tanış olması üçün “Həyat bilgisi” və digər uyğun dərsliklərdə bu barədə məlumatlar verilir. Bu gün ölkəmizdə dinin tədrisi sahəsində əvvəllər mövcud olan neqativlərin aradan qaldırıldığını deyən mütəxəssislər hesab edirlər ki, Azərbaycanda din üzrə kadr hazırlanması prosesinin həyata keçirilməsi nəticəsində bu sahədə irəliləyişlər var.

Onu da vurğulayaq ki, bəzi mütəxəssislərə görə, ölkəmizdə dinin tədris edilməsi nəticəsində respublikamızdan kənarda bu sahədə təhsil almaq istəyənlərin sayı azalıb. Ekspertlərin qənaətinə görə, illər əvvəl Azərbaycandan kənarlarda ali dini təhsil alan gənclərin xeyli qismi ölkəmizə həmin dövlətlərin ideologiyasını, dünyagörüşünü gətirməyə cəhd göstərirdilər. Lakin dövlətin dinin tədrisi sahəsində həyata keçirdiyi ardıcıl və səmərəli siyasət nəticəsində bu gün ölkəmizdə sağlam təməllər üzərində qurulan və azərbaycançılıq ideologiyasına xidmət edən dini təhsil sistemimiz formalaşmaqdadır. Bu gün Azərbaycan dövlətinin özünəməxsus dini-milli modelinin hazırlanmasının vacibliyini irəli sürən bəzi mütəxəssislər qeyd edirlər ki, bunu bizim din sahəsi üzrə milli kadrlar yetişdirməyimiz də təsdiqləyir.

Vaxtilə mövcud olan dini təhsilin Sovet dövründə məhv edildiyini deyən mütəxəssislər vurğulayırlar ki, müstəqillik dövründə dini təhsil ideyası yenidən həyata qaytarılıb. Mütəxəssislər deyirlər ki, Azərbaycan dövləti öz ali dini təhsil müəssisələrini yaratmaqla ölkəmizə daşınan və bizim milli-mənəvi dəyərlərimizə, dövlətçilik prinsiplərimizə yad olan zərərli dini ideologiyaların, təsirlərin qarşısını ala bildi. Azərbaycanda bütün ənənəvi dinlərin inkişafına, fəaliyyətinə şərait yaradıldığını deyən mütəxəssislər qeyd edirlər ki, bu, ölkə Konstitusiyasında da öz əksini tapıb.

Məlumdur ki, azərbaycançılıq ideologiyasının əsas xətlərindən biri Azərbaycanı özünə vətən sayan bütün xalqların milli, etnik, dini və sosial hüquqlarının bərabərliyidir. Dini təhsil də, öz növbəsində, milli təhlükəsizliyimizin, milli dövlətçilik ideologiyamızın müdafiəsində dayanmalıdır.

İlahiyyat İnstitutunun aparıcı mütəxəssisi Gülnar İbişova “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, sözügedən ali məktəbdə tədris prosesi, birmənalı olaraq, Azərbaycan dövlətinin maraqlarına uyğun şəkildə aparılır. Dini tədrislə azərbaycançılıq ideologiyasının prinsiplərinin uzlaşdığını vurğulayan G.İbişovanın sözlərinə görə, bu xətt həmişə əsas götürülür. “Ümumiyyətlə, İlahiyyat İnstitutunda tədris prosesində milli-mənəvi dəyərlərimizin qorunmasına, təbliğ edilməsinə xüsusi əhəmiyyət verilir. Bizim ali məktəbdə tədrislə azərbaycançılıq ideologiyası uzlaşdırılır. Bu məsələni həm tədrisdə, həm də tələbələrlə keçirdiyimiz tədbirlərdə, “dəyirmi masa” və konfranslarda önə çəkirik. Tədris zamanı Azərbaycan dövlətinin maraqlarının, azərbaycançılıq ideologiyasının, dövlət siyasətinin qorunmasını həmişə tələbələrə təlqin edirik” - deyə G.İbişova bildirdi.

Dinşünas Hacı Nizami Rza isə hesab edir ki, bu gün dini təhsilin Azərbaycanın dövlət maraqlarına xidmət etməsi vacib məsələdir. Onun sözlərinə görə, dini dəyərlərin təbliği, tədrisi məsələsində daha ciddi addımlar atılmalıdır. “Təəssüf ki, bu gün bir sıra dövlətlər din pərdəsi altında öz məkrli siyasətini həyata keçirir. Din pərdəsi altında qurulan məkrli siyasət nəticəsində minlərlə insanın dini inancına olan sədaqətindən istifadə edərək onları öz ətraflarında birləşdirə bilərlər. Bu gün bəzi siyasətbazların əlində din və dini atributlar öz məqsədlərinə çatmaq üçün bir silahdır. Hesab edirəm ki, dini təhsil daha mükəmməl şəkildə qurulmalıdır. Bu sahə ilə məşğul olan adamlar gənclərimizə, tələbələrə elə düzgün istiqamət verməlidirlər ki, onlar yad təsirlərə uymayıb öz dövlətinin, dövlətçiliyinin maraqlarını müdafiə etsinlər. Yaxşı olardı ki, orta məktəblərdə dinimizlə bağlı şagirdlərə doğru-düzgün məlumat verilsin. Qoy yeni nəslin şüurunda Allahı tanımaq, Allahın buyurduqlarını bilməklə bağlı ibtidai bir bilik olsun. Yəni yalan danışma, oğurluq etmə, dilinlə insanları incitmə, əməlinlə insanlara dayaq ol, kasıba dəstək ol və s. - bunların hamısını uşaqlara öyrətməliyik. Azərbaycanda dini təshillə məşğul olan müəssisələr olub. Bakı İslam Universitetində, Bakı Dövlət Universitetinin ilahiyyat fakültəsində din tədris edilib. Ancaq mən onların məzunlarının indi fəaliyyətini görmürəm. Onlar nə üçün camaatın arasında görünmürlər? Bizim ali məktəblər çalışmalıdırlar ki, yetişdirdikləri mütəxəssislərin dini bilgiləri üstün olsun. Onlar xalqla dövlət arasında etibarlı körpü olsunlar. Hesab edirəm ki, dini tədris məsələsində dövlətin maraqları əsas götürülməlidir” - deyə Hacı Nizami Rza bildirdi.

İradə SARIYEVA 



VİDEO

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Azərbaycan üzərindən Ermənistanla ticarət dayan(dırıl)ıb - İrəvan adekvat ola bilmir...

İrəvanda Göy məscid murdarlandı, Azərbaycandan başqa heç bir qonşu müsəlman ölkə səsini çıxarmadı...

Saatlıq maaş sisteminə keçirik, pullar yeni qaydada hesablanacaq...

SON XƏBƏRLƏR

14.11.2026 / 14:06
Rusiya hərbçilərinin Gümrüdə 30 ildə törətdikləri cinayətlərin hesabatı aparıldı...

14.11.2026 / 11:46
İrəvandakı Göy məscidin mərasim zalına erməni şairin adının verilməsi narahatlıq doğurur - BƏYANAT

14.11.2026 / 11:23
Türkiyə Ermənistana uçan hərbi təyyarənin hava məkanından keçməsinə icazə vermədi...

14.11.2026 / 10:58
Gənc əsgərlərlə görüşə müvəqqəti məhdudiyyət qoyuldu - RƏSMİ

14.11.2026 / 10:15
Britaniyada ABŞ bazasında təhlükəsizlik həyəcanı - naməlum dron ordunu ayağa qaldırdı...

14.11.2026 / 09:40
Azərbaycan nefti bahalaşdı...

14.11.2026 / 09:17
Hörmüz boğazında daha bir tanker minaya düşdü...

14.11.2026 / 08:52
Husilər Ər-Riyad hava limanını vurdu

13.11.2026 / 22:49
Rusiyanın Ukraynada itkiləri yarım milyona çatdı - sızdırılan gizli sənədlər Moskvanı ifşa etdi...

13.11.2026 / 22:26
Məşhur milyarder süni intellektlə bağlı xəbərdarlıq etdi - xəstəxana və banklar təhlükədə...

13.11.2026 / 22:10
Ərəb Parlamenti husilərin maliyyə və silah təchizatını kəsmək üçün hərəkətə keçdi...

13.11.2026 / 21:55
Rusiya Əbu-Dabidə Finlandiyanın NATO-dan çıxmasını tələb etdi - Moldovanın parçalanması da gündəmə gətirildi...

13.11.2026 / 21:38
Leyla Əliyeva COP31 çərçivəsində Xəzərin ekoloji problemlərinə dair müzakirələrdə iştirak edib - FOTO

13.11.2026 / 21:22
Tramp Avropanın təhkükəsizliyi barədə Putindən məsləhət almaq istəyir... Qəribəlik...

13.11.2026 / 21:05
Əlil şəxslər “keçiddə” bir beçə aylıq müavinətdən niyə məhrum olsunlar?!

13.11.2026 / 20:47
Vüqar Rəhimzadə: Azərbaycan-Böyük Britaniya əlaqələri çoxşaxəli siyasi-strateji müstəvidə

13.11.2026 / 20:30
Rusiya ABŞ-la qarşılıqlı hücum etməmək sazişi imzalaya bilər - NATO-ya dağıdıcı təhlükəsi...

13.11.2026 / 20:13
Məzuniyyətin pulla əvəzlənməsi - İşçi özü istəyirsə, pisdir?

13.11.2026 / 19:52
Süni intellektlə tələbələrin görüntülərini montaj edərək pul tələb edən şəxs saxlanıldı - VİDEO

13.11.2026 / 19:37
Avropanın Bakı zirvəsi təsadüfi qərar deyil...

13.11.2026 / 19:15
İşdə məhəbbət macərası - DOST Agentliyinin müdir müavini buna görə işdən azad olundu

13.11.2026 / 18:58
Zelenski Əliyevdən umacaqlarını Dublində bu cür dilə gətirdi...

13.11.2026 / 18:41
Güclü Avropanın gələcəyində Azərbaycanın yeri - Dublin zirvəsi perspektivi göstərdi...

13.11.2026 / 18:26
Prezident İlham Əliyevin İrlandiyaya işgüzar səfəri başa çatdı

13.11.2026 / 18:23
Dublin zirvəsi Qafqazda sülh prosesini sürətləndirir - Əliyev Avropa zirvəsində...

13.11.2026 / 17:56
Rusiya xarici ticarətdə dolları yuanla əvəzləyə bilmədi - uğursuzluğun səbəbi...

13.11.2026 / 17:55
Avropa ölkələri birgə xartiya imzaladılar - Rusiyadan gələcək təhlükələrə qarşı

13.11.2026 / 17:40
Firəngiz Əlizadə bəstəkarların əsas problemlərini gündəmə gətirdi - "Kabinetimə gəlib ağlayırlar"

13.11.2026 / 17:13
Bakıdan gəlib bağ evi tikən imkanlı şəxslərin üzündən bəzi rayonlarda torpağın sotu 15–20 min manata çatıb.... Niyə?

13.11.2026 / 16:55
İrandan Almaniyaya 29 kq-dan çox metamfetamin aparanlar Naxçıvanda yaxalandı

13.11.2026 / 16:40
Ev təsərrüfatlarının uçotunun arxasında nələr var - Şayiələr baş alıb gedir, bəs həqiqət harada?...

13.11.2026 / 16:26
“Yazıçılar Birliyi hara, restoran hara?” – Anar parlamentdən kömək istədi...

13.11.2026 / 16:10
KTMT-yə görə Ermənistan Kremldən daha bir "dişsiz həmlə" yeyəcək...

13.11.2026 / 15:53
Özbəkistanın Milli Universitetində hicabla bağlı narahatlıq baş qaldırıb - hələlik kənar müdaxilə yoxdur...

13.11.2026 / 15:49
İran raket maneələrini aradan qaldırdı, ABŞ-ın Avropadakı bazaları təhlükə altındadırmı?

13.11.2026 / 15:48
ABŞ-ın Ukrayna siyasəti ziddiyətlər içində - ərazi bütövlüyünü imzalamaq hara, "Donbası verin" hara...

13.11.2026 / 15:10
İrəvandakı Göy Məscid üzərindən İslam dəyərlərinə növbəti zərbə vuruldu...

13.11.2026 / 14:41
Türkiyə Rusiya ilə AES əməkdaşlığına birdəfəlik son qoyur...

13.11.2026 / 14:36
Əməkhaqqına nəzarət mexanizmi gəlir: “paket maaş” ın taleyi həll olunur...

13.11.2026 / 14:01
Moskvada Ukraynanın keçmiş baş naziri Azarovun müşavirinin avtomobili partladıldı...

13.11.2026 / 13:45
İsrailin ABŞ-dan gözlədiyi xəbər gəldi - İranla yeni müharibəyə hazır olun...

13.11.2026 / 13:44
BIAF-ın ikinci mövsümü başa çatıb: 37 ölkədən 500-dən çox iştirakçı, 10 mindən artıq tamaşaçı

13.11.2026 / 13:29
Deputat Elm və Təhsil Nazirliyini tənqid etdi - valideynlər, müəllimlər həyəcan təbili çalır...

13.11.2026 / 13:24
Görmə məhdudiyyəti maneə deyil, əlçatmaz mühit maneədir!

13.11.2026 / 13:20
Gələn il bu müavinətlər artırılacaq...

13.11.2026 / 13:09
Müəllimlərin orta aylıq əməkhaqqı nə qədərdir?..

13.11.2026 / 12:57
Azərbaycan Avropa Siyasi Birliyinin əlavə öhdəlik yaradan bəyanatlarına qoşulmadı...

13.11.2026 / 12:43
Xəbərin fotosu başqa, məzmunu başqa - Media Şurası bu xəbərlərin vizual təqdimatına irad bildirdi...

13.11.2026 / 12:29
Tramp rəsmən elan etdi - ABŞ daha bir ölkəyə hücum edəcək...

13.11.2026 / 12:20
Aşpaz İlyas

13.11.2026 / 12:04
Müəllimlərə yeni qadağalar tətbiq edildi...

13.11.2026 / 12:00
Mühasibat uçotu: bəşəriyyətin iqtisadi yaddaşından qlobal maliyyə hesabatlılığı sisteminə

13.11.2026 / 11:37
Ukrayna Volqoqradda azərbaycanlı milyarderin zavodunu vurdu...

13.11.2026 / 11:20
Zakir Həsənov Yaşar Gülerə başsağlığı verdi

13.11.2026 / 11:14
Türkiyədə axtarışda olan qruplaşma rəhbəri Azərbaycanda həbs edildi

13.11.2026 / 11:03
Fin körfəzində Rusiya hərbi gəmisi vuruldu... NATO ölkəsi dəniz və hava məkanını bağladı...

13.11.2026 / 10:47
"Azərbaycan Yaxın Şərq münaqişəsi fonunda neft qiymətlərinin artımından faydalana bilər" - BVF

13.11.2026 / 10:35
ABŞ Avropanı da Rusiya ilə üçtərəfli danışıqlara qoşur... Moskva qəbul edəcəkmi...

13.11.2026 / 10:22
Bakıda Azərbaycan-Gürcüstan-Türkiyə “Eternity-2026” təliminin açılışı oldu

13.11.2026 / 10:10
Narkotikin təsiri altında avtoxuliqanlıq edən şəxs həbs olundu

13.11.2026 / 09:57
İrəvanda Ermənistan-Kipr matçında separatçı simvollar açıldı - UEFA hansı cəzanı verəcək?

13.11.2026 / 09:33
İran Bəhreyndə ABŞ-ın erkən xəbərdarlıq radarını vurdu...

13.11.2026 / 09:16
Mindən çox güzəştli mənzil satışa çıxarılır - QİYMƏTLƏR AÇIQLANDI

13.11.2026 / 08:45
Prezident İlham Əliyevin sosial şəbəkə hesablarında Britaniyanın Baş naziri ilə görüşdən görüntülər paylaşılıb

13.11.2026 / 01:52
ABŞ-da bahalaşma kütləvi etirazlara səbəb ola bilər - ölkənin borcu 40 trilyonu ötdü...

13.11.2026 / 01:34
Ukrayna danışıqlarında Avropanı kim(lər) təmsil edəcək? - ABŞ-ın da, Aİ-nin də öz maraqları var...

13.11.2026 / 01:20
Prezident İlham Əliyev Dublində Endi Börnhemlə görüşdü - FOTO

13.11.2026 / 00:55
“Tarixi anekdotlar”da Uzun Həsən və Şah İsmayıla qarşı təxribatın məqsədi nədir?

13.11.2026 / 00:43
“Sükut içində addımlar” tammetrajlı sənədli filminin təqdimatı keçirildi - FOTO

13.11.2026 / 00:37
Prezident İlham Əliyev Litva Prezidenti ilə görüşüb

13.11.2026 / 00:34
Leyla Əliyeva COP31 çərçivəsində şəhərlərdə havanın keyfiyyətinin yaxşılaşdırılmasına dair müzakirələrdə iştirak edib - FOTO

13.11.2026 / 00:25
Prezident İlham Əliyevin Antonio Koşta ilə görüşü olub - FOTO

13.11.2026 / 00:17
Prezident İlham Əliyev Dublində Rumıniya Prezidenti ilə görüşdü - FOTO

12.11.2026 / 23:08
Azərbaycanla Britaniya arasında Strateji Tərəfdaşlıq haqqında birgə bəyannamə imzalandı

12.11.2026 / 22:44
Əliyevin "Avropa Siyasi Birliyi" məkanında ikitərəfli görüşləri başladı - FOTO

12.11.2026 / 22:36
Sadiq Hüseynov tək mənim dayağım deyildi...

12.11.2026 / 22:10
Prezident İlham Əliyev Dublində Çexiyanın Baş naziri ilə görüşdü - FOTO

12.11.2026 / 22:01
Prezident İlham Əliyevin Dublində Yunanıstanın Baş naziri ilə görüşü olub - FOTO

12.11.2026 / 21:56
Əbu-Dabi görüşündən sonra Avropa Rusiya əleyhinə yeni sanksiya hazırlığına başladı...

12.11.2026 / 21:42
Prezident İlham Əliyevin sosial şəbəkə hesablarında Paşinyanla görüşdən görüntülər paylaşılıb

12.11.2026 / 21:39
Azərbaycan üzərindən Ermənistanla ticarət dayan(dırıl)ıb - İrəvan adekvat ola bilmir...

İki ildən çoxdur azad sahibkarlıq yeni Rəqabət Məcəlləsi ilə tənzimlənir...

XƏBƏR ARXİVİ