Torpaqlarımız işğaldan azad edildikdən sonra məcburi köçkünlərin öz doğma yurd-yuvalarına qayıtmaq məsələsi aktuallaşıb. Sözügedən ərazilərimizdə bütün işlər başa çatdıqdan, infrastruktur tam bərpa edildikdən sonra məcburi köçkünlərin geri qayıdışı dövlət tərəfindən təmin ediləcək.
Bu ərəfədə məcburi köçkünlərin Bakıda məskunlaşdığı yataqxanalarda otaqları satışa çıxarmaları barədə iddialar gündəmə gəlib. İddialara görə, müxtəlif idarə və müəssisələrə, ali məktəblərə məxsus olan bu yataqxanalarda məskunlaşan məcburi köçkünlər məskunlaşdıqları otaqları satışa çıxarıblar. Hətta bir neçə il əvvəl də buna bənzər şayiələr yayılmışdı. İddia edilirdi ki, məcburi köçkünlər yataqxana otaqlarını alış-satış obyektinə çevirib, hətta onlar arasında bu otaqları kirayəyə verənlər də var.
Əlbəttə, deyilənlərin nə dərəcədə əsaslı olub-olmadığının üzə çıxarılması üçün aidiyyəti qurumların bu istiqamətdə geniş araşdırma aparmasına və bu barədə ictimaiyyətə məlumat verməsinə ciddi ehtiyac var.
Məlumdur ki, Qaçqınların və Məcburi Köçkünlərin İşləri üzrə Dövlət Komitəsi məcburi köçkünlərin məskunlaşdığı yataqxanalarda otaqları satışa çıxarmaları haqda məlumatlarla bağlı açıqlama yayıb.
Məlumatda bildirilir ki, məcburi köçkünlərin müvəqqəti məskunlaşdıqları yataqxanaların Dövlət Komitəsinə heç bir aidiyyəti yoxdur.
Qeyd olunur ki, fevralın 8-də televiziyaların birində Bakı şəhərindəki yataqxanalarda məcburi köçkünlərin yaşadıqları otaqları satışa çıxarması barədə reportaj yayımlanıb.
Dövlət Komitəsinin Mətbuat xidməti bununla əlaqədar olaraq bildirir ki, məcburi köçkünlərin müvəqqəti məskunlaşdıqları yataqxanaların Dövlət Komitəsinə heç bir aidiyyəti yoxdur.
Aydın məsələdir ki, bu yataqxanaların komitəyə heç bir aidiyyəti yoxdur. Amma digər qurumlar var ki, onların bu yataqxanalarla əlaqəsi şübhəsizdir. Hər halda, yəqin ki, yaxın vaxtlarda bu məsələyə aydınlıq gətirilər.
“...məcburi köçkünün sahiblik hüququ yoxdursa, təbii ki, onu alış-veriş predmetinə çevirə bilməz”
Sosial sahə üzrə tanınmış ekspert İlqar Hüseynli “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, bu kimi məsələlərdə tələskənliyə yol vermək olmaz. “Ümumiyyətlə, bu məsələdə fərqli bir fikir bildirməyin tərəfdarıyam. Əvvəla o mülkiyyət alınıb satıla bilər ki, həmin şəxsin ona mülkiyyət hüququ olsun. Məsələn, hər bir mənzilin mülkiyyət şəhadətnaməsi olur və buna əsasən alqı-satqı reallaşdırılır, sonra isə alqı-satqını həyata keçirən, onu rəsmiləşdirən rəsmi dövlət orqanı notariuslardır. Notariuslar da bunu o zaman həyata keçirir ki, həmin şəxsin mülkiyyət üzərində hüququnu təsdiq edən qeydiyyat şəhadətnaməsi olsun. Əgər qeydiyyat şəhadətnaməsi yoxdursa, bu satışı reallaşdırmaq mümkün deyil. Bilirsiniz ki, bütün yataqxanalar dövlət mülkiyyətində olan mülklərdir. Tutaq ki, Əmlak Komitəsinin balansında olan hansısa bir zavodun, fabrikin, idarənin nəzdində olan bir yataqxanadır. Məcburi köçkünlər də məlum səbəbdən həmin yataqxanalarda məskunlaşmaq məcburiyyətində qalıblar, amma məcburi köçkünlər yataqxana otaqlarını satmaq səlahiyyətinə sahib deyillər. Hesab edirəm ki, əlaqədar qurumlar tərəfindən bütün bu faktlar detallarına qədər araşdırılmalıdır”.
İ.Hüseynli qeyd etdi ki, əgər onlar mənzil hüququna malik deyillərsə, alqı-satqını reallaşdırmaq mümkünsüzdür. O hesab edir ki, burada konkret faktlara əsaslanmaq lazımdır. “Ola bilsin ki, hansısa bir yataqxananın ümimi otaqları satışa çıxarılıb, özəlləşdirilib, burada yaşayan məcburi köçkünlər də o otaqları alıb özəlləşdirib, şəxsi mülkiyyətinə keçirib. Bu halda onların bu otaqları satmaq birbaşa hüquqlarıdır. Düşünürəm ki, bunu edə bilərlər. Amma hansısa bir dövlət qurumunun balansında olan və buna məcburi köçkünün sahiblik hüququ yoxdursa, təbii ki, onu alış-veriş predmetinə çevirə bilməz, buna səlahiyyətləri yoxdur. Onlar belə səlahiyyətə sahib deyillər. Məncə, məsələyə bu cür yanaşmaq, araşdırmanı bu müstəvidə aparmaq doğru olar” - deyə İ.Hüseynli qeyd etdi.
O, eyni zamanda, bildirdi ki, aidiyyəti qurumların yataqxanalarının özəlləşdirilib-özəlləşdirilməməsi araşdırılmalıdır.
İradə SARIYEVA
