Bildiyimiz kimi, karantin rejimi dövründə küçəyə çıxmaq icazəsi olan bir çox kateqoriyaya aid vətəndaşların icazələri ləğv olunub.
Bir çox insan vətəndaş məsuliyyətsizliyinə yol verərək, “mənim icazəm var” deyib zərurət olmadan da evdən bayıra çıxmaları ilə sui-istiqafə hallarına yol verirlər. Bunu vətəndaş olaraq hər birimiz həm real həyatda görürük, həm də sosial şəbəkələr, internet resursları vasitəsilə izləyirik. Artıq bu məsələ də rəsmi qaydada öz həllini tapıb.
Qeyd edək ki, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Vətəndaşlara Xidmət və Sosial İnnovasiyalar üzrə Dövlət Agentliyi tərəfindən "Xüsusi Karantin Rejiminin Tətbiqi Zamanı İcazələrin Alınması və Monitorinqi Sistemi" üzrə qeydə alınmış məlumatların mütəmadi olaraq təhlili aparılır.
Dövlət Agentliyinin yaydığı məlumata görə, təhlillər zamanı müəyyən edilib ki, xüsusi karantin rejimi dövründə hüquqi şəxslərin vəzifəli şəxsləri və sahibkarlıq fəaliyyətini hüquqi şəxs yaratmadan həyata keçirən fiziki şəxslər tərəfindən işçilər barədə məlumatlar icaze.e-gov.az portalına daxil edilərkən "Koronavirus (COVID-19) infeksiyasının Azərbaycan Respublikasının ərazisində geniş yayılmasının qarşısının alınmasına dair əlavə tədbirlər haqqında" Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2020-ci il 2 aprel tarixli, 124 nömrəli Qərarının tələblərinin pozulması hallarına yol verilib.
Qurumdan bildirilir ki, bu cür hallara yol vermiş hüquqi və fiziki şəxslərdən 2020-ci il 9 aprel tarixindən etibarən icaze.e-gov.az portalından aşağıdakı şəxslərin icazələrinin ləğv edilməsi tələb olunur:
- xidmət və ya əmək müqaviləsi olmayan şəxslərin;
- fəaliyyətinin davam etdirilməsinə icazə verilməmiş özəl hüquqi şəxslərin mühafizəsi və texniki təhlükəsizliyinin təmin edilməsi üçün tələb olunan işçiləri istisna olmaqla, digər işçilərinin;
- yaşı 65-dən yuxarı olan, karantin rejiminində öz yaşayış yerini tərk etməsi ilə bağlı məhdudiyyət qoyulmuş işçilərinin.
Gördüyümüz kimi, artıq bu kateqoriyadan olan insanların icazəsi ləğv olunub.
Karantin rejimində küçəyə çıxmaq icazələrinin bir çoxunun ləğvi niyə zəruri oldu?
Bəhruz Quliyev: “Bəzi vətəndaşlar karantin dövründə onlara verilən icazədən sui-istifadə hallarına yol verirdi və bu da onların icazəsinin ləğv edilməsi zərurətini yaratdı”
“Səs” qəzeti və eyniadlı informasiya agentliyinin rəhbəri, siyasi icmalıçı Bəhruz Quliyev “Bakı-Xəbər”ə mövzunu şərh edərkən bildirdi ki, icazəsi ləğv edilən kateqoriyaya aid olan insanlar karantin rejiminin qaydalarını pozanlardır. “Aparılan sosial izolyasiya tədbirlərinin hər biri vətəndaşların sağlamlığı üçün həyata keçirilir və dövlət öz dəyərli sərvətini - vətəndaşını qoruyur. Bilirsiniz ki, Azərbaycan vətəndaşları dövlətin ən dəyərli sərvətidir. Koronavirus dövrünü çox az itki ilə başa vurmağımız üçün dövlət gərəyi olan bütün işləri görür, tədbirləri həyata keçirir. Bu baxımdan da karantin rejiminin sərtləşdirilməsi hesab edirəm ki, yoluxanların sayı ilə ölçülür. Əgər yoluxma sayında artım hiss olunursa, dövlət artıq önləyici tədbir kimi daha ciddi üsullara əl atmalıdır, karantin rejimi daha da sərtləşdirilməlidir. Hesab edirəm ki, bəzi vətəndaşlar karantin dövründə onlara verilən icazədən sui-istifadə hallarına yol verirdi və bu da onların icazəsinin ləğv edilməsi zərurətini yaratdı. Dövlətin verdiyi icazədən sui-istifadə hallarının qarşısının alınması üçün bu addımın atılması düzgün qərardır. Belə düşünürəm ki, hər bir vətəndaş ona verilən imkanlardan sui-istiafdə etməli deyil, əksinə, öz davranışları ilə dövlətin həyata keçirdiyi tədbirlərə dəstək olmalıdır. Jurnalistdir, yaxud bir başqa sahənin təmsilçisidir, ya hansısa bir dövlət qurumunda işləyir, fərqi yoxdur, kimliyindən asılı olamayaraq, sui-istifadə halına yol verən şəxslərə qarşı ölçü götürülməlidir. Bir haşiyəyə çıxım: bir gündə “ölü yerinə gedirəm” adı ilə 8103-ə müraciət edilib icazə alınırsa, deməli sui-istifadə halları var”.
B.Quliyev hesab edir ki, sui-istifadə hallarının qarşısının alınması üçün bəzi müvafiq icazə verilmiş şəxslərin icazəsinin ləğv edilməsi labüddür, bunların hər biri insanın sağlamlığına xidmət edən amildir.
Dəyanət Osmanlı: “Təəssüf ki, cəmiyyətin müəyyən üzvləri anlayış göstərmirlər, yəni qaydaları pozmağa meyllidirlər, ona görə də...”
Şair-publisist, Azərbaycanda Atatürk Mərkəzinin baş redaktoru, “Borçalı” İctimai Birliyinin sədr müavini Dəyanət Osmanlı da hesab edir ki, bu icazənin ləğv edilməsi tamamilə əsaslıdır: “Epidemiyanın yayılmasına qarşı dövlətin qəbul etdiyi qərarlar zərurətdən irəli gəlir. Çünki bu qərarlar, maarifləndirici, inzibati və digər uyğun tədbirlər dövətin vətəndaşlara sahiblik hissinin təzahürüdür. Ancaq təəssüf ki, cəmiyyətin müəyyən üzvləri anlayış göstərmirlər, yəni qaydaları pozmağa meyllidirlər, ona görə də karantin rejiminin sərtləşdirilməsinə səbəblər yaranır. İnsanlar anlamalıdırlar ki, atılan zəruri addımların hamısı onların sağlamlığı naminədir. Göründüyü kimi, arada fürsətçilər də peyda olur və vacib hesab olunan icazələrdən, istisnalardan dərhal sui-istifadəyə əl atırlar. Belələri dünyada insanların ölümlə üz-üzə gəldiyini gördükləri halda, yenə də saxtakarlığa gedirlər. Və haqlı olaraq məsuliyyətə cəlb olunurlar. Küçələrdə yenə də maskasız, yaxud da yaşlı insanlara rast gəlinir. Ona görə də qaydaların sərtləşdirilməsinə ehtiyac yaranır. Ancaq bunu hərə bir cür anlayır, səhv, ya düz oldu, anladığı səviyyədə də sosial şəbəkələrdə yayımlayır və nəticə etibarilə başqalarının da düşüncəsinə emosional təsir göstərirlər.
Belə bir vəziyyətdə, fikrimcə, maarifləndirici tədbirləri artırmaq, mediada, xüsusən də sosial şəbəkələrdə təbliğatı gücləndirmək lazımdır. Qeyd edim ki, QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Şurası yaxşı bir nümunə göstərir, ictimai birliklərin iştirakı ilə onlayn konfranslar keçirir və bunu sosial şəbəkələrdə, mediada müntəzəm şəkildə təqdim edir. Eləcə də bəzi mətbuat orqanları, o cümlədən, "Bakı-Xəbər" də koronavirusla mübarizə, qaydalara əməletmə, özünüqoruma məsələlərinin cəmiyyətə ötürülməsi işində fəallıq nümayiş etdirir. Vəziyyətin getdikcə gərginləşdiyi zamanda insanlar qaydalara uyğunlaşmaqla təkcə özlərini deyil, cəmiyyətin digər üzvlərini də qorumuş olurlar. Epidemiyanın yayılmasına qarşı dövlətin qəbul etdiyi qərarlar zərurətdən irəli gəlir. Çünki bu qərarlar, maarifləndirici, inzibati və digər uyğun tədbirlər dövlətin vətəndaşlara sahiblik hissinin təzahürüdür”.
D.Osmanlının sözlərinə görə, hamı üçün çətindir, günəmuzd işləyənlər, işsizlər, məktəblilər var və hökumət təminat məsələsi barədə də praktik təşəbbüslərlə çıxış edir. “Yəni hərtərəfli çətinliklərdir və dünyanın əksər ölkəsində müşahidə olunur. Biz də səbr göstərib çətinliklərin müvəqqəti olduğunu bir-birimizə təlqin etməliyik” - deyə D.Osmanlı qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
