Aprelin 5-dən Azərbaycanda koronavirus (COVİD-19) infeksiyasının yayılmasının qarşısının alınması məqsədilə hərəkət məhdudlaşdırılır. Artıq məlum olduğu kimi, vətəndaşlar zərurət yarandıqda yaşayış yerini tərk etmək üçün icazə almaq məqsədilə 8103 nömrəsinə SMS məlumat göndərməlidirlər. Qeyd olunur ki, SMS sisteminə bilərəkdən yanlış məlumatlar verilə, başqa məzmunlu mesajlar göndərilərsə və sui-istifadə halları müəyyən edilərsə, bu barədə hüquq-mühafizə orqanlarına məlumat veriləcək. Belə faktlar karantin rejimi qaydalarının pozulması kimi dəyərləndirilir və aidiyyəti üzrə inzibati və cinayət məsuliyyətinə cəlb olunacaq hallardır. SMS tamamilə ödənişsizdir. SMS-lərin hansı qaydada göndərilməsi ilə bağlı KİV və sosial şəbəkələr vasitəsilə kifayət qədər maarifləndirmə yönümlü materiallar təqdim olunub. Ancaq bu məsələdə əhalini düşündürən çoxlu sayda suallar var.
Maraqlıdır, bütün ölkə üzrə işləyəcək bu sistem eyni anda milyonlarla adama xidmət göstərməlidir. Bununla bağlı operativlik necə təmin olunacaq, hər bir vətəndaşa cavab verməyə sistemin gücü çatacaqmı?
Nicat Qasımlı:“Gələcəkdə bu sistemi başqa sahələr üçün də uğurla tətbiq etmək olar”
İKT üzrə ekspert, VR360.az şirkətinin rəhbəri Nicat Qasımlı “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, sms xəbərdarlıq dünya praktikasında istifadə olunmuş bir təcrübədir:“Sistem yeni olduğu üçün hansısa kiçik problemlər baş verə bilər. Bu normaldır. Çünki yüklənmənin həcmi çox olacaq. Bu heç də o anlama gəlməməlidir ki, əhalinin 10 milyonunun hamısı bu xidmətə müraciət edəcək. Çünki kifayət qədər vətəndaşımız xaricdə yaşayaır. Bir çox qurumların işçiləri var ki, onların evdən çıxıb işlə məşğul olmalarına artıq icazə verilib. Bu da kifayət qədər əhəmiyyətli bir say deməkdir. Bu cür şəxslərin icazəsi əvvəlcədən qov.az portalı vasitəsilə alınıb. Burada əsas kimi zəruri ehtiyacdan müraciətlərin sayına diqqət etmək lazımdır. Bu da mobil sistemin cavab verəcəyi gücdədir. Ola bilər ki, cavabların verilməsində kiçik gecikmə olsun. Çox adamlar hansısa saytlara edilən kütləvi müraciətlə bunu dəyişik salır. Bu xidmət mobil operator üzərindən aparılacaq. İndi adi qaydada təsəvvür edin, hansı sayda adam telefonla eyni anda danışır və ya bir-birinə ismarıc yazır? Operatorlar bunun öhdəsindən gəlirlərsə, yeni sistemin də işləyəcəyinə şübhəm yoxdur. Hər halda, insanlarımız baş verə biləcək 1-2 dəqiqəlik gecikməni belə çətin anda anlayışla qarşılamağı bacarmalıdırlar. Məsələn, icazə.qov.az portalı dünən açıldı və həddən artıq yüklənmənin olduğunu müşahidə etdik. Bu dəqiqə çox sürətlə işləyir. Bu baxımdan da sistemin fəaliyyəti ilə bağlı narahatlıq keçirməyə dəyməz. Bu həm də yeniliyin sınaqdan keçməsi baxımından zəruridir. Hesab edirəm ki, gələcəkdə bu sistemi başqa sahələr üçün də uğurla tətbiq etmək olar”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
