İqtisadi və digər sahələrdə koronavirusun təsirinin azaldılması məqsədilə dövlət tərəfindən bir sıra vacib proqramların qəbul edildiyi məlumdur. Bu sənədlər həyati vacib sahələrin inkişafına yönəlik dəstək proqramlarıdır.
Məlum olduğu kimi, İqtisadiyyat Nazirliyi koronavirusun təsirinin azaldılması məqsədilə hazırlanmış proqramların detallarını açıqlayıb.
Nazirliyin yaydığı məlumata görə, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin “Koronavirus (COVID-19) pandemiyasının və bundan irəli gələrək dünya enerji və səhm bazarlarında baş verən kəskin dalğalanmaların Azərbaycan Respublikasının iqtisadiyyatına, makroiqtisadi sabitliyə, ölkədə məşğulluq məsələlərinə və sahibkarlıq subyektlərinə mənfi təsirinin azaldılması ilə bağlı bir sıra tədbirlər haqqında” Sərəncamına əsasən, iqtisadiyyatın müxtəlif sahələrinə, o cümlədən, sahibkarlığa dövlət dəstəyinin göstərilməsi ilə bağlı proqramlar hazırlanıb. Bu proqramlardan biri də ölkənin sərnişindaşıma sektorunu əhatə edir.
Həyati vacib sərnişindaşıma fəaliyyəti sahələrinə dəstək proqramı və digər proqramların həyata keçirilməsi üçün dövlət maliyyə vəsaiti ayrılacaq.
Qeyd edək ki, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 19 mart 2020-ci il tarixli Sərəncamı ilə yaradılmış İşçi Qrupun koronavirus pandemiyasının ölkə iqtisadiyyatına, makroiqtisadi sabitliyə, məşğulluq məsələlərinə və sahibkarlıq subyektlərinə mənfi təsirinin azaldılması ilə bağlı hazırladığı təkliflərdə sərnişindaşımaya xüsusi diqqət yetirilib. Belə ki, İşçi Qrup tərəfindən hazırlanan daha bir proqram sərnişindaşıma fəaliyyət sahəsinə dəstək proqramıdır. Bu sahədə fəaliyyət göstərən subyektlərə (AZAL, avtobus, metro, dəmir yolu) məqsədli dəstək veriləcək.
Bu proqramın, bütövlükdə, ölkənin sərnişindaşıma sektoruna verilən böyük dəstək olduğunu qeyd edən mütəxəssislər hesab edirlər ki, bu proqram pandemiya ilə əlaqədar bu sahəyə dəyən zərərin aradan qaldırılmasına xidmət edir.
“Hesab edirəm ki, çox yaxın zamanda koronavirus problemi səngidikdən sonra biz sahibkarlara dəstək proqramının verəcəyi müsbət nəticələrin şahidi olacağıq”
Nəqliyyat üzrə tanınmış ekspert Azər Allahverənov bizimlə söhbətində bildirdi ki, həyati vacib sərnişindaşıma fəaliyyəti sahələrinə dəstək proqramı sərnişindaşıma sahəsinə ciddi dəstək verəcək bir sənəddir. “İqtisadiyyatın müxtəlif sahələri şübhəsiz ki, koronavirusdan çox ciddi zərər çəkən sahələrdir. Nəqliyyat, sərnişindaşıma sektoru da onlardan biridir. Sərnişindaşımada müəyyən məhdudiyyətlərin tətbiq edilməsi, istər-istəməz, nəqliyyat sahəsindəki proseslərin zəifləməsinə gətirib çıxarıb. Xüsusən də nəqliyyat sektorunun inkişaf etdirilməsi ilə bağlı müəyyən olunmuş hədəflərin geriyə atılmasına səbəb olub. Bu gün istər metropolitenin bağlanması, istərsə də ictimai nəqliyyat sektorunda müəyyən məhdudlaşdırmanın tətbiq edilməsi məlum məsələdir ki, ölkəmizdə koronavirusun yayılmasının qarşısının alınmasına hesablanmış vacib tədbirlərdən biridir. Bütün vətəndaşlar bu sahədə mövcud qaydalara riayət etməlidirlər. Nəticə etibarilə “Evdə qal” kampaniyası çərçivəsində daha çox hərəkətsiz vəziyyətdə olurlar. Bu o deməkdir ki, biz ictimai nəqliyyatdan istifadə etmirik. Sərnişindaşımada, ictimai nəqliyyat sahəsində durğunluğun yaşanması bu sektora özünün mənfi təsirini göstərir. Dövlətin həyata keçirəcəyi dəstək proqramları sahibkarlığın bir sıra subyektlərini, o cümlədən də sərnişindaşıma və nəqliyyat sektorunu əhatə edir. Bu proqramlar bir neçə maket çərçivəsində reallaşdırılacaq. Bu proqram sərnişindaşımaya, nəqliyyata aid olan seqmentlərin dəstəklənməsi baxımından olduqca vacibdir. Biz, faktiki olaraq, neçə il idi ki, bu sektoru formalaşdırırdıq. Bu gün yeni formalaşan o sektorun virusla bağlı həyata keçirilən məhdudlaşdırıcı tədbirlərə görə geriləməsinə yol vermək olmaz. Hər halda, bugünkü vəziyyəti qoruyub saxlamaq lazımdır. Təcrübə də göstərir ki, bir sıra dövlətlərdə artıq bu proses iki-üç aydır davam edir. Yəni ehtimal oluna bilər ki, bizdə də bu proses müəyyən bir dövrü əhatə edəcək və nəticə etibarilə də nəqliyyat sektoruna dəyən zərərin həcmi daha da böyüyə bilər. Yerli sahibkarlara dəstək proqramı çərçivəsində bu işlərin görülməsi, xüsusilə də bu proqramın tətbiq edilməsi olduqca əhəmiyyətlidir”.
A.Allahverənov hesab edir ki, bu həmçinin də sərnişindaşımada və nəqliyyat sektorunda iş yerlərinin qorunub saxlanılması, yerli sahibkarlara sosial dəstəyin göstərilməsi, onlara müxtəlif güzəştlərin tətbiq edilməsi, xüsusən də kreditlərin ödənilməsi və s. çox önəmli məsələlərdir.“İctimai nəqliyyat sektoruna sərmayə yatırılıb. Bu gün sərnişindaşıma bizim ictimai nəqliyyatın əsas komponenti idi. Yəni nəqliyyat sektoru dedikdə yalnız sərnişindaşıma deyil, yükdaşıma da nəzərdə tutulur. Yükdaşımaya məhdudiyyətlərin tətbiq edilməməsi o demək deyil ki, bu sahədə hər şey qaydasındadır. Bunlar bir-birilə bağlı olan sahələrdir. Digər tərəfdən, vətəndaşların hər hansı formada məhdud fəaliyyət tərzini keçirməsi də, eyni zamanda, yükdaşımaya da öz təsirini göstərən amildir. Biliriniz ki, bölgələrə sərnişindaşımaya məhdudiyyətlər tətbiq olunub. İnsanların şəhərlərarası hərəkəti qadağan edilib. Bu, istər-istəməz, yükdaşımaya bu və digər sahədə təsirini göstərən bir haldır. Bu baxımından sərnişindaşıma ilə bağlı hazırlanan proqramları çox əhəmiyyətli sayıram və bunu yüksək qiymətləndirirəm. Bu proqramın hazırlanması vaxtında verilmiş bir qərar və atılmış addımdır. Hesab edirəm ki, çox yaxın zamanda koronavirus problemi səngidikdən sonra biz sahibkarlara dəstək proqramının verəcəyi müsbət nəticələrin şahidi olacağıq. Ümid edirəm ki, bu proqramın tətbiqi nəticəsində ictimai nəqliyyat, sərnişindaşıma, bütövlükdə, nəqliyyat sektorunda qarşımıza qoyduğumuz hədəflər yenidən əlçatan olacaq. Bu günə qədər əldə olunmuş nəticələr üzərində biz yeni hədəflərə doğru addımlayacağıq”.
İradə SARIYEVA
