Sədrəddin Soltan: "İranın bu məsələdə əsas marağı ABŞ-ın mümkün hücumu zamanı Ermənistan ərazisindən İslam Respublikasına qarşı istifadə edilməməsidir"
İran Silahlı Qüvvələrinin Baş Qərargah rəisi general‑mayor Əbdülrahim Müsavi müdafiə naziri Suren Papikyan ilə Təbrizdə görüşü zamanı səsləndirdiyi fikirlər ilk növbədə İranın regiondakı təhlükəsizlik yanaşmasını əks etdirir. O bildirib ki, regionda xarici dövlətlərin mövcudluğu təhlükəsizlik üçün problemlər yaradır və sabitliyi zəiflədir. Müsavi qeyd edib ki, İran və Ermənistan uzunmüddətli qonşuluq əlaqələrinə malikdir və əməkdaşlıq regional təhlükəsizlik üçün faydalıdır. O əlavə edib ki, sülh və stabillik bütün region dövlətlərinə xeyir gətirir.
İranın Baş Qərargah rəisi xəbərdarlıq edib ki, hərbi təcavüz yenidən başlayarsa, İran istənilən düşmənə ağır itki verəcək. Onun bu ifadəsi konkret olaraq Ermənistan ərazisinə qarşı hazırda davam edən hücuma işarə etmir. Daha çox regionda mümkün yeni eskalasiya ehtimalına yönəlmiş ümumi xəbərdarlıq kimi qiymətləndirilir. Tehran uzun illərdir Cənubi Qafqazda, xüsusilə Qərb və ya NATO ilə əlaqəli hərbi iştirakın artmasına qarşı çıxır və bunu öz sərhədlərinə yaxınlaşma kimi dəyərləndirir.
Müsavinin “hərbi təcavüz yenidən başlayarsa” ifadəsi də əsasən İran ərazisinə yönələ biləcək risklərə işarə edir. Bu baxımdan bəyanatın ünvanı təkcə region ölkələri deyil, eyni zamanda Yaxın Şərqdə hərbi bazalara malik dövlətlər kimi şərh olunur. İran rəsmiləri mümkün raket və ya hava hücumları ehtimalına qarşı çəkindirici mesaj verməyə çalışırlar.
Tehranın ritorikası həm çəkindirici xarakter daşıyır, həm də regional proseslərdə söz sahibi olduğunu nümayiş etdirmək məqsədi güdür. Yəni bu bəyanat “Ermənistana qarşı kim təcavüz edib?” sualına birbaşa cavab deyil, daha çox mümkün gələcək eskalasiya ehtimallarına qarşı qabaqlayıcı siyasi-hərbi xəbərdarlıqdır. İran rəhbərliyi belə açıqlamalarla regionda yeni müharibənin qəbuledilməz olduğunu və öz təhlükəsizlik maraqlarını qorumağa hazır olduğunu vurğulayır.
Orta Doğu Araşdırmaları Mərkəzinin rəhbəri, siyasi şərhçi Sədrəddin Soltan “Bakı-Xəbər” nəşrinə açıqlamasında bildirib ki, Suren Papikyanın İrana səfəri iki ölkə arasında hərbi əməkdaşlığı da əhatə edir. Ekspertin fikrincə, bundan əlavə İranla Ermənistan arasında əhatəli strateji tərəfdaşlığa dair sənədin imzalanması planlaşdırılır, lakin sənəd hələ tam hazır deyil. Onun sözlərinə görə, tərəflər sənəd üzərində hazırlıq işlərinin getdiyini bildirirlər və səfərin əsas məqsədlərindən biri bu sazişin imzalanmasının sürətləndirilməsi ola bilər.
Suren Papikyan səfər çərçivəsində İran İslam Respublikasının Prezidenti Məsud Pezeşkian və digər dövlət rəsmiləri ilə də görüşüb. Ekspert İranın bu məsələdə əsas marağının ABŞ-ın mümkün hücumu zamanı Ermənistan ərazisindən İslam Respublikasına qarşı istifadə edilməməsinin olduğunu vurğuladı.
Heç bir dövlətin Ermənistana qarşı təcavüz aksiyası həyata keçirmək niyyəti yoxdur.
Akif NƏSİRLİ