“Yaxın gələcəkdə Zəngəzura, Göyçəyə, İrəvana qayıdacağıq”. Bunu Milli Məclisin deputatı, Qərbi Azərbaycan İcmasının sədri Əziz Ələkbərli parlamentin plenar iclasında bildirib.
Onun sözlərinə görə, Azərbaycan və dünya ictimaiyyəti bir neçə gün əvvəl prezident, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin növbəti qətiyyətli, gələcəyə hədəflənmiş tarixi addımının şahidi oldu: “44 günlük Vətən müharibəsində Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda tarixi ədaləti bərpa edən Azərbaycan bu ədaləti Qarabağ münaqişəsinin təsir zonasına daxil olan Qərbi Azərbaycan ərazisində də bərpa etmək əzmini açıq şəkildə bəyan etdi. Biz Qərbi Azərbaycan İcması olaraq, verdiyi dəstəyə və tarixi torpaqlarımız uğrunda mübarizəmizə yaratdığı hərtərəfli şəraitə görə dövlət başçısına bir daha dərin təşəkkürümüzü bildiririk”. Xatırladaq ki, dekabrın 24-də Qərbi Azərbaycan İcmasının bir qrup üzvü ilə görüşən ölkə prezidenti İlham Əliyevin sözlərinə əsasən, Qərbi Azərbaycandan olan soydaşlarımız, onların yaxınları, uşaqları, nəvələri tarixi diyarımız olan Qərbi Azərbaycana böyük coşqu və həvəslə qayıdacaqlar və orada yaşayacaqlar. Onu da qeyd edək ki, ermənilər Qarabağda olduğu kimi, Qərbi Azərbaycanda da azərbaycanlıların bütün tarixi, dini abidələri yerlə-yeksan ediblər, dağıdıblar, tarixi irsimizi silmək istəyiblər, ancaq buna nail ola bilməyiblər. Mövcud olan tarixi sənədlər və xəritələr ermənilərin bütün cəhdlərini boşa çıxarır. Bütün tarixi mənbələr sübut edir ki, Qərbi Azərbaycan tarixi Azərbaycan diyarıdır və indiki Ermənistan ərazisində tarix boyu məhz Azərbaycan xalqı yaşayıb. İndi bunlar ölkəmzi tərəfindən gündəmə gətirilir. Ermənistan parlamentinin deputatı Tiqran Abramyan məsələ ilə bağlı bildirir: “Ermənistan hökuməti regional blokadanın açılması və Azərbaycanla sərhədlərin delimitasiyası/demarkasiyası prosesinə başlamağa hazır olduğunu bəyan etdiyi halda, Azərbaycan prezidentinin təşəbbüsü ilə Qərbi Azərbaycan prosesi institusional xarakter alır”. Onun sözlərinə görə, Azərbaycan bəyan edir ki, Ermənistanın indiki ərazisi də Azərbaycana məxsusdur, ancaq orada ermənilər yaşayırlar və tarixi ədalətsizlik ucbatından dövlətçiliyə malikdirlər: “Bu yeni prosesi, məsələn, İrəvan və ya Göyçə gölünün Azərbaycanın tarixi torpaqları olduğunun qeyd edilməsini Azərbaycanın əvvəlki bəyanatları ilə qarışdırmaq olmaz. Azərbaycan öz uzunmüddətli hədəflərində Ermənistan üzərində tam nəzarətə nail olmağı qarşıya qoyur və buna nail olmaq üçün siyasi, hüquqi, tarixi, hərbi əsasları hazırlamağı planlaşdırır”.
Məsələ ilə bağlı Tarix İnstitutunun “Azərbaycan Cümhuriyyəti tarixi” şöbəsinin aparıcı elmi işçisi, tarix üzrə fəlsəfə doktoru Bəxtiyar Həsənov qeyd edir ki, Prezident İlham Əliyev Qərbi Azərbaycan torpaqlarında ermənilər tərəfindən iki yüz il ərzində baş verən hadisələrə toxunaraq qarşıya yeni strateji hədəflər qoyub: “Bununla Qərbi Azərbaycana Qayıdış konsepsiyasının konturlarını cızmış oldu. Hələ 2010-cu il iyunun 6-da Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Qarabağın Azərbaycanlı İcmasına verilmiş binanın açılışında tikilinin icma üzvlərinin müvəqqəti qərargahı olduğunu demişdi. Dövlət başçısı torpaqlar işğaldan azad olunandan sonra icma üzvləri üçün Qarabağda yeni gözəl binaların tikiləcəyini qeyd etmişdi. O zaman hədəflənən bu siyasət bu gün 44 günlük Zəfərin işığında daha dəqiq və aydın görünməkdədir. Ali Baş Komandan çıxışında ermənilər tərəfindən tarixi torpaqlarımızda olan maddi-mədəni irsimizin yox edilməsi, əhalinin soyqırımı, deportasiyası, toponimlərimizin dəyişdirilməsi və sair məsələlərə toxunaraq bu həqiqətlərin elmi cəhətdən əsaslandırılmış faktlarla dünya ictimaiyyətinin diqqətinə düzgün formada çatdırılmasının vacibliyini vurğuladı. Azərbaycanın hüquqlarını sülh yolu ilə təmin etmək istədiyini və bütün konvensiyaların bu hüququ tanıdığını qeyd etdi. O, çıxışında buna nail olmaq üçün beynəlxalq müstəvidə daha fəal olmalı olduğumuzu bildirmişdi. Qərbi Azərbaycan bizim tarixi torpağımızdır, bunu bir çox tarixi sənədlər təsdiqləyir, tarixi xəritələr təsdiqləyir, bizim tariximiz təsdiqləyir”.
Samirə SƏFƏROVA