Məlum olduğu kimi, bir neçə müddətdir Emənistanın keçmiş rəhbərləri və onlara yaxın çevrələr kütləvi aksiyalar təşkil edir. Bütün resurslarını səfərbər edən bu qüvvələr aksiyaların davamlı olmasını təmin etməyə çalışırlar. Məqsəd, nəyin bahasına olursa-olsun, Nikol Paşinyanı devirmək və növbəti dəfə hakimiyyəti ələ keçirməkdir.
Baş verənlər 1998-ci ildə kütləvi itaətsizlik təşkil etməklə prezident LevonTer-Petrosyanın istefaya məcbur edilməsinə bənzəyir. Məsələ ondadır ki, 1997-ci ildə Ter-Petrosyan mərhələli sülh planına razılıq verdiyi üçün “Qarabağ klanı”nı təmsil edən Robert Köçəryan-Serj Sarkisyan cütlüyü onu istefaya məcbur etdi. Düzdür, indiki ilə o vaxtkı dövr arasında fərq böyükdür. Çünki o vaxt erməni separatçılarının başında duran R.Köçəryan bilavasitə Rusiyanın himayəsi ilə Qarabağ və ətraf rayonların işğalına rəhbərlik etdiyi üçün ciddi nüfuza malik idi. Məhz bu amil onların hakimiyyəti ələ keçirməsində tramplin rolunu oynadı. Üstəlik, R.Köçəryan 1997-ci ilin fevralından ölkənin baş naziri idi. Serj Sarkisyan isə daxili işlər naziri vəzifəsini tururdu. Müdafiə naziri olan Vazgen Sarkisyan Qarabağ ermənisi olmasa da, ərazilərimizin işğalında bilavasitə iştirak etdiyi üçün Köçəryanın yanında yer almışdı. Sözügedən amil Ter-Petrosyanı istefa verməyə məcbur etdi.
Bu dəfə isə situasiya fərqlidir. O mənada ki, “Qarabağ klanını” təmsil edən revanşistlar hakimiyyətdə hansısa post tutmurlar. Ancaq orduda müəyyən təsir imkanları var. Üstəllik, Qarabağdakı separatçı qurumda da təsir imkanlarına sahibdilər. Ancaq bu qüvvələrin Ermənstanda tərəfdarları çox azdır. Ən azından ona görə ki, 20 il (1998-2008) hakimiyyətdə olan “Qarabağ klanı” ermənilərə qan uddurub. Onların hakimiyyəti dövründə ölkə yoxsullaşdı, korrupsiya adi hal aldı, siyasi rəqiblərin terror yolu ilə susdurulması bir “normaya” çevrildi. Bu səbəbdən, Ermənistanın 44 günlük müharibədə məğlub olmasına rəğmən, 2021-ci ilin iyununda keçirilən seçkilərdə cəmiyyət Paşinyana səs verdi. Təki “Qarabağ klanı” yenidən hakimiyyətə gəlməsin. O üzdən, revanşistlər Paşinyan hakimiyyətinə təsirli təzyiq göstərmək üçün küçələrə lazımi kontingenti çıxartmağa nail ola bilmirlər. Belə olan halda terror yolu ilə hakimiyyəti ələ almağa çalışırlar. Əvvəlki ssenarini reallaşdırmaq, Qarabağda vəziyyəti gərginləşdirmək, Araik Arutunyanın aradan götürülməsinə nail olmaq və özlərinin hakimiyyət ehtiraslarını Qarabağdan Ermənistana hakimiyyətə gəlmək yolu ilə həyata keçirmək istəyirlər. Təsadüfü deyil ki, general Samvel Karapetyan Xankəndinin mərkəzində 4 gəncə odlu silahdan atəş açıb. Bu həmin Karapetyandır ki, 2008-ci ildə seçkilərin nəticələrinə etiraz edən aksiya iştirakçılarının gülləbaran edilməsinə birbaşa rəhbərlik edib.
Maraqlıdır, bu minvalla revanşistlər qalib gələ bilərmi?
“Çünki Rusiya əvvəlki gücünü itirib və əvvəlki kimi Ermənistanda təsir imkanlarına malik deyil”
Məsələyə münasibət bildirən Azərbaycan Dirçəliş və Tərəqqi Partiyasının sədri Ramil Hüseynovun fikrincə, bu, Rusiyanın nə dərəcədə güclü olacağından asılıdır: “Hər kəsə məlumdur ki, istər o vaxt, istərsə də indi revanşistlərin arxasında Rusiya dayanırdı. Levon Ter-Petrosyan müstəqil siyasət yeritməyə cəhd etdiyi üçün devrildi. Nəzərə almalıyıq ki, o həm də erməni lobbisinə yaxın siyasi fiqur idi. Düzdür, Paşinyan Qərb dairələrinə yaxındır, amma indiki vəziyyət 90-cı illərdəki kimi deyil. Ən azından ona görə ki, Qarabağın 30 ilə yaxın Ermənistan işğalında qalması erməni cəmiyyətinə xoşbəxtlik gətirmədi. Cəmiyyət bunun fərqində olduğu üçün onların ardınca getmir. Revanşistlərin terror yolu ilə hakimiyyətə gəlməsi isə mümkün görünmür. Çünki Rusiya əvvəlki gücünü itirib və əvvəlki kimi Ermənistanda təsir imkanlarına malik deyil”.
Vidadi ORDAHALLI
