“Bura gələrkən 2001-ci ildə keçirilmiş ilk qurultayı xatırlayırdım. Ulu öndər Heydər Əliyev həmin qurultayda dərin məzmunlu çıxışında Qarabağ problemi ilə bağlı öz fikirlərini bildirmiş və demişdir ki, Azərbaycan öz ərazi bütövlüyünü bərpa edəcək, işğal altındakı torpaqlar azad olunacaq və Azərbaycan xalqı öz dədə-baba torpaqlarına qayıdacaq”.
Bu fikirləri Prezident İlham Əliyev Şuşa şəhərində Dünya Azərbaycanlılarının V Qurultayında çıxışı zamanı bildirib.
Dövlət başçısı deyib: “Biz - ulu öndərin davamçıları bu sözləri gerçəyə çevirdik və V qurultaya hazırlıq işləri başlayarkən mənə məruzə edildi və mən dedim ki, bu qurultay mütləq Şuşada keçirilməlidir. Əminəm ki, qurultay iştirakçıları da buna çox müsbət yanaşıblar və böyük həvəslə qədim Şuşaya, bizim mədəniyyətimizin paytaxtı olan Şuşaya gəlmişlər. Şuşa da öz doğmalarını bax belə günəşli hava ilə qarşılayır və bu, bir daha onu göstərir ki, bu, bizim tarixi torpağımızdır. Hətta təbiət, günəş də bizimlə həmrəydir”.
Prezident Dünya Azərbaycanlılarının V Qurultayının Şuşada keçirilməsinə niyə xüsusi önəm verdi?
“Qarabağ xanlığının mərkəzi olan Şuşa bu gün öz ənənəvi rolunu qaytarır”
Qafqaz Tarixi Mərkəzinin direktoru Rizvan Hüseynov “Bakı-Xəbər”ə şərhində bildirdi ki, Dünya Azərbaycanlılarının V qurultayının Şuşada keçirilməsi xüsusi rəmzi məna daşıyır. “Bilirik ki, V qurultaya Dünya Azərbaycanlılarının nümayəndələri yığışıb. Prezident bu bəyanatla Şuşa qurultayının 50 milyonluq Azərbaycan xalqının vəhdət, birlik rəmzi olduğunu ifadə etdi. Hər qurultay tarixi məna daşıyıb. Yəqin ki, bu qurultay bu məsələdə ən vacib rolu oynayır. Sözsüz ki, məkan kimi Şuşanın seçilməsi rəmzi məna daşıyır”.
R.Hüseynovun sözlərinə görə, xaricdə olan bütün Azərbaycan icmalarının, diaspor təşkilatlarının iştirakı ilə keçirilən qurultaydan mesaj göndərilir ki, Şuşa bizim tarixi, mədəni mərkəzlərimizdən və ən önəmlilərdən biridir. “Biz bilirik ki, bu qurultay ənənəvi olaraq Bakıda keçirilirdi. Bakıdan sonra ilk olaraq Şuşada keçirildi. Bu qurultayın Şuşada keçirilməsi bu şəhərin Azərbaycanın mədəni paytaxtı olduğunu isbat edir. Üstəlik də, 2022-ci il “Şuşa İli” elan olunub, həmçinin Şuşanın 270 yaşı tamam olur. 2023-cü ildə də Şuşa Türk Dünyasının Mədəniyyət Paytaxtı olacaq. Faktiki olaraq görürük ki, Qarabağ xanlığının mərkəzi olan Şuşa bu gün öz ənənəvi rolunu qaytarır. Qafqazda XVIII, XIX əsrlərdə Qarabağ xanlığının paytaxtı Şuşa ən vacib, ən böyük siyasi-mədəni mərkəzlərdən biri idi. Çar dönəmində Çar Rusiyası buranı işğal edəndə Şuşanın əhəmiyyətini kiçiltdi və Tiflisi mərkəz seçərək faktiki olaraq Qafqaz canişinliyini Tiflisə salaraq əlindən gələni etdi ki, Şuşanın əhəmiyyəti, nüfuzu azalsın. Sonrakı mərhələlədə də bura köçürülən ermənilərin vasitəsilə qırğınlar törədildi”.
O qeyd etdi ki, Sovet illərində orada qondarma “DQMV” yaradılıb, Sovet dağılandan sonra işğala məruz qalıb, indi isə düşməndən azad edilib: “Azad Şuşa yenə də öz parlaq rolunu Azərbaycan tarixində oynayacaq. Buna görə ölkə başçısı, şübhə yoxdur ki, əlindən gələni edəcək. Bu proseslərə 50 milyonluq Azərbaycan xalqı, 300 milyonluq Türk dünyası, 1 milyarddan çox olan dünya müsəlmanları, sözsüz ki, dəstək verəcək”.
İradə SARIYEVA
