Bu ilin oktyabr-noyabr aylarında İrəvanda “Ermənistanın ən yaxşı müttəfiqi kimdir – Rusiya, ya Fransa?” mövzusunda sosioloji sorğu keçirilib.
Məlum olub ki, 2019-cu ildən fərqli olaraq, ermənilərin əksəriyyəti Rusiyanı deyil, Fransanı ən yaxın dost ölkə hesab edir. Fransanın mövqeyi iki il əvvəlki sorğu ilə müqayisədə dörd dəfə artıb, Rusiyanın müttəfiq rolu isə xeyli zəifləyib.
Sorğunun nəticələri haqda “Ermənistanın Avrasiya İqtisadi İttifaqında üzvlüyünün yeddi ili: Avrasiya inteqrasiyası dünən, bu gün, sabah” adlı konfransda Avrasiya Ekspert Klubunun üzvü Samvel Manukyan danışıb.
Onun sözlərinə görə, respondentlərə birbaşa sual verilib: “Siz Rusiyanı, ya Fransanı Ermənistan üçün dost və ya neytral ölkə hesab edirsiniz?”. Məlum olub ki, respondentlərin 35 faizi Rusiyanı, 43 faizi isə Fransanı dost ölkə hesab edir. Digər tərəfdən, Rusiyanı 17 faiz, Fransanı isə 2 faiz dost olmayan ölkə hesab edir. Manukyan erməni respondentlərin seçimini belə izah etməyə çalışır:
“Qeyd edək ki, Ermənistanda ermənilərin geosiyasi oriyentasiyası uğrunda gedən informasiya müharibəsində Rusiya və vahid Qərbin mövqeləri qeyri-bərabərdir. Rusiyaya geniş Avrasiya məkanının inkişafı üçün Qafqazda sülh lazımdır, Qərbin strategiyası isə Avrasiya məkanının inteqrasiyasına mane olmaq üçün Rusiyanın periferiyasında münaqişələri və müharibələri qızışdırmaqdır”.
Ekspertin fikrincə, Ermənistan cəmiyyətində anti-Rusiya əhval-ruhiyyəsi artır.
Ermənistan cəmiyyətinin Rusiyadan bu şəkildə üz döndərməsinin başlıca səbəbi nədir?
Təhlükəsizlik məsələləri üzrə ekspert Elşən Həsənov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, 44 günlük Vətən müharibəsindən sonra regionda yeni siyasi şərait yaranıb: “Müharibə Ermənistanın kapitulyasiya aktına imza atması ilə başa çatsa da, tərəflərin bugünə kimi sülh sazişi imzalaması mümkün olmayıb. Bundan yayınmağa çalışan Ermənistan müəyyən siyasi manevrlər edir. Ümumiyyətlə, Ermənistanın Qərblə münasibətləri yaxşıdır. Bu isə xaricdə fəaliyyət göstərən erməni lobbisinin güclü olması ilə bağlıdır. Fransada siyasi elitanın ən yüksək səviyyəsində ermənilərin hüquqları qorunur. Hətta ermənilər Fransada müəyyən postlara sahibdirlər.Ermənistanın Qərbə yaxınlaşması məsələsinin gündəmə gəlməsi Ermənistan ordusunun NATO-nun hərbi təlimlərində iştirakı ilə bağlıdır. Xatırlatmaq lazımdır ki, müharibədən sonra Sarkisyanın Avropaya və NATO-ya yönəlik jestləri də müəyyən suallar yaradır. Bu baxımdan Ermənistanın Qərb və Rusiya arasında manevr etmək imkanları daha yüksəkdir. Ermənistan da bu imkandan zaman-zaman istifadə edir. Hazırkı məqamda isə rəsmi İrəvanın bu imkandan açıq şəkildə istifadə etməsi birbaşa Rusiyaya yönəlik ismarıcdır. Rusiya-Azərbaycan münasibətlərinin yaxşılaşması, xüsusilə də hərbi əməkdaşlığının güclənməsi Ermənistanı Qərblə münasibətlərini möhkəmləndirməyə vadar edir.
Ermənistan demək istəyir ki, Rusiya bizə dəstək verməsə, Qərblə eyni qaydada münasibət qura bilərik. Əslində isə bu, suda batanın saman çöpündən yapışmasına bənzəyir. Ermənistanın siyasi elitası yaxşı bilir ki, bu dövlətin var olmasına görə Rusiyaya minnətdar olmalıdırlar. Rusiyanın hərbi-siyasi, iqtisadi riçaqları Ermənistanda daim olub və bu gün də qalmaqdadır. Ermənistan Qərblə hər hansı bir danışıqlar apara bilər, ancaq Rusiyanın təsir dairəsindən çıxması mümkün deyil. Nəzərə almaq lazımdır ki, Ermənistan Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatının (KTMT), Rusiyanın yaratdığı Vahid Hava Hücumundan Müdafiə sisteminin üzvüdür. Bu baxımdan Ermənistanın Rusiyadan ayrılması və ya buna cəhd etməsi Ermənistan üçün acı nəticələr verə bilər. Bu manevrlə ermənilər Rusiyadan daha çox güzəşt qoparmaq istəyirlər”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
