Ermənistanda hakimiyyət təmsilçilərinin son açıqlamaları göstərir ki, Azərbaycan Prezidentinin erməni tərəfindən Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı tarix tələb etməsi təsadüfi deyil. Görünən odur ki, Nikol Paşinyan hökuməti Qərbdəki və Rusiyadakı bəzi dairələrə arxalanaraq, sərhəd və dəhliz məsələlərində mümkün qədər vaxt uzatmağa və özünə uyğun olan şərtlərin qəbuluna nail olmağa çalışır.
Ermənistan parlamentinin vitse-spikeri və hakim partiyanın rəhbər təmsilçilərindən biri olan Ruben Rubinyan ötən gün jurnalistlərə açıqlamasında Zəngəzur dəhlizilə bağlı ziddiyyətli fikirlər səsləndirib. Bunun ardınca Paşinyanın özü də çıxışında 26 noyabr tarixində Soçidə keçirilən görüşdə “dəhliz məntiqi”nə dair hər hansı razılıq əldə olunmadığını bildirib. O, bir qədər də irəli gedərək, Rusiya Prezidenti Vladimir Putinin həmin görüşdə söylədiyi fikirləri özünəməxsus şəkildə təhlil və təhrif edib: “Zəngəzur dəhlizi heç vaxt müzakirə olunmayıb və olmayacaq. O, gündəlikdə deyil. Rusiya Prezidenti Putin isə “dəhliz” sözünü başqa kontekstdə işlədib... Danışıqlar o kontekstdə gedir ki, bütün kommunikasiyalar, o cümlədən də Azərbaycandan Naxçıvana gedən kommunikasiyalar açılmalıdır. Və bu zaman yollar üzərində onların keçdiyi ölkələrin suverenliyi saxlanılır”.
Paşinyan hakimiyyətinin indi də Putinin fikirlərini təhrif etməsini nə ilə əlaqələndirmək olar?
Təhlükəsizlik məsələləri üzrə ekspert Elşən Həsənov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, əksər politoloqlar Paşinyan hökumətinin bu açıqlamalarının sadəcə daxili auditoriyaya hesablandığını və erməniləri mümkün qədər arxayınlaşdırmağa yönəldiyini iddia edir: “Artıq bu qənaətə Ermənistanın daxilindəki politoloqlar da gəliblər. Çünki 44 günlük müharibənin son gününə, kapitulyasiya aktının imzalandığı ana qədər də Paşinyan eyni “metod”dan istifadə edirdi. Odur ki, erməni politoloqların da əsksəriyyəti hesab edir ki, sərhədlərin müəyyənləşdirilməsi və Zəngəzur dəhlizinin açılması sadəcə zaman məsələsidir. Yəni görünən budur ki, Paşinyan daxili auditoriyanı sakitləşdirməklə öz öhdəliklərini zaman-zaman yerinə yetirmək istəyir.
Xatırladaq ki, Rusiya Prezidenti 26 noyabr Soçi görüşündə məhz “dəhliz” ifadəsindən bir neçə dəfə istifadə etmişdi və bu yanaşma 10 noyabr üçtərəfli sazişində də yer alıb. Lakin erməni tərəfi yenə də istər özünün imzaladığı 10 noyabr kapitulyasiya aktını, istərsə də sonrakı üçtərəfli görüşlərdə qəbul olunan qərar və bəyanatları təhrif etməkdə davam edir. Sözsüz ki, hakim partiya təmsilçilərinin və Paşinyanın özünün də ötən gün istər sərhədlərin delimitasiyası və demarkasiyası, istərsə də Zəngəzur dəhlizi məsələsində ziddiyyətli açıqlamalar verməsində bu amillərin müəyyən rolu var.
Ancaq bütün bunlara paralel olaraq, Azərbaycan tərəfi öz qətiyyətli mövqeyini davamlı şəkildə müdafiə etməkdədir. Və Azərbaycan Prezidentinin Zəngəzur dəhlizilə bağlı Ermənistandan konkret tarix verməsini tələb etməsi də bunun göstəricisidir. Vladimir Putin hələ 26 noyabr görüşündə artıq 2021-ci ilin sonuna qədər Azərbaycan-Ermənistan sərhədlərinin delimitasiyası və demarkasiyası mexanizmlərinin hazır olacağını demişdi. Ancaq göründüyü kimi, Nikol Paşinyan nümayəndələrinin və özünün dililə məlum görüşlərdə əldə olunmuş razılaşmaların mahiyyətini təhrif etməkdə və onlardan yayınmağa çalışmaqda davam edir”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
