Azərbaycan-Ermənistan dövlət sərhədində Ermənistan tərəfinin son hərbi təxribatları ilə bağlı erməni tərəfinin sifarişi ilə İtaliya mətbuatında dərc olunmuş və İtaliya ictimaiyyətini aldatmaq məqsədi daşıyan dezinformasiya xarakterli yazılara münasibətdə Azərbaycanın İtaliyadakı səfiri Məmməd Əhmədzadə və Roma Sapienza Universitetinin professoru Daniel Pommier Vinçelli tərəfindən cavab verilib.
Azərbaycan diplomatı İtaliyanın “Tempi” qəzetinin redaksiyasına göndərdiyi məktubunda həmin qəzetdə italyan jurnalist Leone Grittonun dərc olunmuş və erməni tərəfinin dezinformasiyasını təşviq edən məqaləsinə cavab verib. M.Əhmədzadənin həmin qəzetdə dərc olunmuş cavab məktubunda 16 noyabr tarixində və ondan bir neçə gün öncə baş vermiş erməni təxribatları barədə oxuyuculara geniş məlumat verilib. Ermənistanın bu təxribatlarının Azərbaycanın həyata keçirdiyi tədbirlər nəticəsində uğursuzluğa düçar olduğunu qeyd edən diplomat insan tələfatı ilə nəticələnən hərbi qarşıdurmaya görə məsuliyyətin tamamilə Ermənistanın siyasi-hərbi rəhbərliyinin üzərinə düşdüyünü bildirib.
Məktubunda diplomat, habelə sərhəddəki hərbi avantüraya paralel olaraq Ermənistan siyasi-hərbi rəhbərliyinin ölkəmizə qarşı qarayaxma kampaniyası apardığı barədə də danışıb. Azərbaycanın oxşar insidentlərin təkrarlanmaması üçün Azərbaycan və Ermənistan arasında dövlət sərhəddinin delimitasiyası və demarkasiyası prosesinin başlanması mövqeyindən çıxış etdiyini vurğulayan diplomat Vətən müharibəsi başa çatdıqdan dərhal sonra Azərbaycanın Ermənistanla sərhədlərin delimitasiyası və demarkasiyasına hazır olduğunu bəyan etdiyini, lakin Ermənistanın müxtəlif bəhanələrlə və sərhəddə qarşıdurmaları qızışdırmaqla bundan yayınmağa çalışdığını qeyd edib.
Məktubunda Azərbaycan tərəfinin mövqeyinin aydın və birmənalı olduğunu bildirən M.Əhmədzadə əlavə edib ki, 10 noyabr 2020-ci il tarixli üçtərəfli bəyanatın Ermənistan və Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinə son qoyduğunu, “münaqişə” məsələsini gündəmdə saxlamaq, “qlobal həll yolu”nun vacibliyini vurğulamaq əslində Ermənistanın revanşist iddialarına və bu ölkənin əsassız siyasi illüziyalarını davam etdirməsinə xidmət edir.
Diplomat, habelə 30 ilə yaxın müddətdə Azərbaycan ərazilərinin 20%-ni işğal altında saxlayan, 1 milyon azərbaycanlını öz yurd-yuvasından didərgin salaraq qaçqın və məcburi köçkün həyatı yaşamağa məcbur edən, azərbaycanlılara qarşı etnik təmizləmə siyasəti həyata keçirən Ermənistan kimi bir ölkənin deziformasiyasına hələ də mətbuatda yer verilməsinin anlaşılmaz olduğunu qeyd edib. Ötən ilin payızında Vətən müharibəsi zamanı Azərbaycanın BMT-nin TŞ-nın Ermənistan silahlı qüvvələrinin ərazilərimizdən çıxarılmasını tələb edən müvafiq qətnamələrini icra edərək öz ərazilərini işğaldan azad etdiyini, həmin ərazilərdə dramatik bir mənzərənin şahidi olduğumuzu və bu ərazilərimizin təxminən 30 illik işğal zamanı Ermənistanın sistemli dağıntılarına məruz qaldığını xatırladıb. Bundan əlavə, diplomat bildirib ki, Ermənistan işğal illərində bu ərazilərə çoxlu sayda mina yerləşdirib ki, onların partlaması münaqişənin bitməsindən bu günə qədər yüzlərlə qurbana səbəb olub. Diplomat həm ərazilərin dağıdılması, həm də mina problemi səbəbindən məcburi köçkünlərin azad olunmuş ərazilərdə öz evlərinə qayıtmasının mümkün olmadığını, Azərbaycanın öz resursları hesabına və tərəfdaş ölkələrin, o cümlədən İtaliyanın şirkətlərinin cəlb edilməsi ilə bərpa və yenidənqurma işlərini həyata keçirdiyini deyib.
Diplomat, habelə Azərbaycanın Ermənistan tərəfinə suverenliyin, ərazi bütövlüyünün və beynəlxalq sərhədlərin toxunulmazlığının qarşılıqlı tanınmasına əsaslanan sülh müqaviləsini imzalamağı, habelə bütün kommunikasiya yollarının açılmasını təklif etdiyini, ağır iqtisadi və sosial çətinliklər içində boğulan Ermənistanın bu vəziyyətdən faydalana biləcəyəni, lakin Ermənistan hələ də bu təkliflərə cavab vermədiyini vurğulayıb.
Ermənistanın dövlət səviyyəsində apardığı siyasətə görə monoetnik ölkəyə çevrildiyini deyən diplomat Azərbaycanın isə müxtəlif dinlərin dinc yanaşı yaşadığı multikultural ölkə olduğunu və ölkəmizdə mövcud olan müxtəlif konfessiyalara məxsus çoxsaylı dini abidələrin, o cümlədən sinaqoqların, pravoslav, katolik, evagelist kilsələrinin və Bakının mərkəzindəki erməni kilsəsinin bunun sübutu olduğunu vurğulayıb.
İtaliyanın “İnterris” analitik-xəbər portalında isə Roma Sapienza Universitetinin professoru Daniel Pommier Vinçelli həmin portalda dərc olunmuş məktubu ilə erməni əsilli tədqiqatçı Qriqor Qzaryanın məqaləsinə cavab verib. Daniel Pommier Vinçelli məktubunda ilk öncə Azərbaycanın başqasına məxsus əraziləri ələ keçirmək niyyətində olmadığını, 44 günlük Vətən müharibəsi zamanı bütün əməliyyatların Azərbaycanın beynəlxalq səviyyədə tanınmış əraziləri daxilində aparıldığını vurğulayıb. O bildirib ki, erməni əsilli tədqiqatçının “Artsax respublikası” kimi təqdim etdiyi separatçı qurum beynəlxalq hüquqa görə qeyri-qanunidir. Bu xüsusda o, yalnız Dağlıq Qarabağın deyil, Ermənistanın işğal etdiyi digər ərazilərin də Azərbaycana məxsus olduğunun bütün dünya tərəfindən tanındığını diqqətə çatdırıb. Müəllif siyasi-hüquqi cəhətdən paradoksal olsa da hətta Ermənistanın belə o ərazilər üzərində Azərbaycandan başqa heç bir suverenliyi tanımadığını bildirib. Azərbaycanın öz ərazi bütövlüyünü qorumaq üçün tam şəkildə hüquqa uyğun hərəkət etdiyini qeyd edib.
Daniel Pommier Vinçelli yazısında erməni müəllifin Dağlıq Qarabağ ətrafında işğal olunmuş 7 rayonu Ermənistanla ərazi davamlılığını təmin etmək üçün taktiki məqsədə xidmət edən bufer zona adlandırmasına münasibətdə bildirib ki, tarixən erməni mövcudluğu olmayan həmin ərazilərdə hər zaman azərbaycanlılar yaşamış və azərbaycanlılar həmin ərazilərdən 1992-94-cü illərdə ermənilər tərəfindən zorakılıqla qovulmuşlar və onların oradan qovulması XX əsrin etnik təmizlənməsi hesab edilir. Həmin illərdə bir milyona yaxın azərbaycanlının evlərini və əşyalarını itirdiyini qeyd edən Daniel Pommier Vinçelli onların öz evlərinə qayıtmağa haqqının olduğunu vurğulayıb. Yazısında Daniel Pommier Vinçelli erməni müəllifin Azərbaycanı 9 noyabr 2020-ci il tarixli üçtərəfli sazişi pozmaqda ittiham etdiyini lakin elə həmin müəllifin sazişin bəndlərindən biri olan Azərbaycanla Naxçıvan arasındakı dəhlizin tikintisini pisləməsini paradoksal hal kimi qiymətləndirib.
Son olaraq Daniel Pommier Vinçelli erməni müəllifin “cihadistlər, neo-osmanlılar və soyqırım” kimi iddialarına münasibətdə isə bunların hamısının erməni təbliğatının məhsulu olduğunu diqqətə çatdırıb. Azərbaycanlıların müsəlman olduğunu, eyni zamanda bütün müsəlman Şərqində ən dünyəviləşmiş xalqlardan biri olduğunu xatırladan italyan tədqiqatçı Azərbaycanda yüksək səviyyədə dini birgəyaşayışın mövcudluğundan bəhs edib. Bu xüsusda, Daniel Pommier Vinçelli Azərbaycanla cihadçılıq və ya İŞİD arasında əlaqəni düşünməyin belə reallıqdan kənar bir fantaziya olduğunu, ermənilərin neo-osmanlılıq ittihamlarının və ya “soyqırım” üçün üzr istənilməlidir kimi istəklərinin isə xəyalpərəstlik olduğunu deyib.
Azərbaycanın İtaliyadakı səfiri Məmməd Əhmədzadənin və italyan tədqiqatçı Daniel Pommier Vinçellinin “Tempi” qəzeti və “İnterris” analitik-xəbər portalında dərc olunmuş yazıları ilə aşağıdakı keçidlər vasitəsilə tanış olmaq mümkündür.
https://www.tempi.it/lettera-di-replica-dellambasciatore-mammad-ahmadzada/
https://www.interris.it/glocal-news/conflitto-armenia-azerbaijan-3-punti-chiarezza/
