Samir Əliyev: "Təsərrüfat sahibləri arıçılıq sahəsində müəyyən biliyə malik olsalar da..."
"Azərbaycan balı ərəb ölkələrində bəyənilib. Bu ildən etibarən Azərbaycandan həyata keçirilən ixrac missiyaları çərçivəsində ilk sifariş Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin Dubay əmirliyindən irəli sürülüb". Bunu mətbuata açıqlamasında Azərbaycan Arıçılar Assosiasiyasının sədri Bədrəddin Həsrətov deyib.
Onun sözlərinə görə, Azərbaycanın təbii potensialına görə hazırda ölkədə kifayət qədər bal istehsal edilmir: "Bununla belə, ixrac imkanlarını da nəzərdən keçiririk. "Made in Azerbaijan" brendinin təşviqi çərçivəsində iki ixrac missiyasında iştirak etmişik. Biz Dubay və Almaniya bazarlarında Azərbaycan balına olan tələbatı araşdırmaq niyyəti ilə bu səfərlərə yollanmışdıq. Artıq Dubaya bal idxalına dair sifariş qəbul etmişik".
Onun sözlərinə görə, 2017-ci ildə Azərbaycandan Yaponiyaya 6 ton bal ixrac edilib.
Bütün bunlarla yanaşı, bir müddət əvvəl Prezident İlham Əliyev qeyd edib ki, iqtisadiyyatın inkişaf etdirilməsində əsas məqsəd ixracın şaxələndirilməsidir: "Hazırda ölkəmizin ümumdaxili məhsulunun 70 faizi qeyri-neft sektorunun payına düşür. Bu gün bizim qarşımızda duran əsas məqsəd ixracın şaxələndirilməsidir".
Bütövlükdə, bal istehsalı və ixracının artırılması qeyri-neft sektorunun inkişafında necə rol oynayacaq? Sözügedən məsələni dəyərləndirən iqtisadçı-ekspert Samir Əliyevin fikrincə, bu sahənin inkişafı qeyri-neft sektorunun inkişafına təkan verə bilər: "Arıçılıq sənayesinin inkişafı Azərbaycanda qeyri-neft sektorunun inkişafına töhfə verə bilər. Azərbaycanda tarixən arıçılıq ənənələri olub. Sovet dövründə arıçılıq təsərrüfatlarının inkişafı üçün müəyyən zəruri maddi-texniki baza və infrastruktur yaradılsa da, SSRİ-nin süqutundan sonra həmin dövrdə yaradılmış təsərrüfatlar dağılıb. Ölkədə arıçılıq təsərrüfatları uzun müddət həvəskar arıçılar tərəfindən idarə olunub və ənənələr məhz onlar tərəfindən qorunub saxlanıb. Bu gün arıçılıq təsərrüfatları kiçikölçülüdür. O üzdən, ölkədə arı ailələrinin sayı azdır. 2016-cı ilin əvvəlinə ölkənin arıçılıq təsərrüfatlarında olan arı ailələrinin sayı 250 mindən çox olub, arıçıların sayı isə 8-10 min arasında dəyişir. Hazırda ölkədə hər bir arı təsərrüfatına orta hesabla 25-31 arı ailəsi düşür. Bu çox azdır. Ekspertlərin hesablamalarına görə, arı təsərrüfatının gəlirli işləməsi üçün hər bir belə təsərrüfat ən azı 200 arı ailəsinə xidmət göstərməlidir. Arı ailələri ölkənin regionları üzrə bərabər paylanmayıb. Mütəxəssislər ölkədə arı ailələrinin sayını 600-700 minə çatdırmaq potensialının olduğunu bildirir və Aran regionunun arıçılıq üçün əlverişliliyini qeyd edirlər. Ancaq Aran regionunda kənd təsərrüfatı məhsullarının intensiv əkini arıçılıq üçün problemlər yaradır. Təsərrüfat sahibləri arıçılıq sahəsində müəyyən biliyə malik olsalar da, xırda istisnalarla, onların fəaliyyəti daha çox həvəskar fəaliyyətdən ibarətdir. Ölkədə istər arı xəstəlikləri, istər arıların bəslənməsi, istərsə də arıçılıq təsərrüfatlarının idarə edilməsi üzrə mütəxəssis çatışmazlığı mövcuddur".
Vidadi ORDAHALLI