Qızılın qiyməti yenə sürətlə artır. Dekabr fyuçersləri may ayının qiymətləri ilə eyni olan bir unsiya üçün 4600 dollara çatıb. “Comex” birjasının məlumatına görə, qiymətli metalın qiyməti 1,21% artaraq 4600 dollara çatıb. Qeyd etmək lazımdır ki, gümüş fyuçersləri ilk dəfə 0,57% artaraq troya unsiyası üçün 68 dollara çatıb. Mütəxəssislər qiymətli metalın bahalaşmasını ABŞ xəzinədarlıq gəlirlərinin azalması ilə əlaqələndirir.
Rusiya Federasiyası Hökuməti yanında Qanunvericilik və Müqayisəli Hüquq İnstitutunun aparıcı elmi işçisi Mehdi Mehdiyev qızılın qiymətinin artmasının uzunmüddətli xarakterini vurğulayır: “Qızılın qiymətləri yayda yalnız avqustun ortalarına qədər davam edən siyasi təzyiqlər səbəbindən düşdü. Qızıl fyuçerslərinin azalması, şübhəsiz ki, müvəqqəti idi. Qızılın qiyməti uzunmüddətli dövrdə durmadan artır və yalnız təcrid olunmuş, qısa müddətlərdə əvvəlki qiymət səviyyələrinə qayıdır. Xatırladım ki, 2000-ci illərin əvvəllərində qızılın qiyməti troya unsiyası üçün 200 dollardan bir qədər çox idi və indi söhbət 4400-4600 dollar diapazonundan gedir. Qızılın qiymətləri yayda bir qədər aşağı düşüb, bu, əsasən Yaxın Şərqdəki vəziyyətin sakitləşməyə başlaması ilə bağlıdır. Qızılın qiymətləri uzunmüddətli perspektivdə ərzaq və bir çox digər malların qiymətləri ilə eyni dinamikanı izləyir. Yayda gördüyümüz kimi, neftin qiymətləri də Hörmüz boğazında gəmiçiliyin açılması səbəbindən aşağı düşüb. İndi yayın sonuna qədər İran münaqişəsinin tez bir zamanda həllinin gözlənilmədiyi aydın oldu. Hörmüz boğazı yenidən bağlanıb, Fars körfəzindən neft ixracı, demək olar ki, yoxdur və neft qiymətlərinin uzun müddət yüksək qalacağı gözlənilir. Nəticə etibarilə, ABŞ-da inflyasiya artıb və amerikalı investorlar Federal Ehtiyat Sisteminin inflyasiya ilə mübarizə aparmaq üçün əsas faiz dərəcəsini artırmağa başlayacağından getdikcə daha çox narahat olmağa başlayıblar. Bu riskləri azaltmaq üçün onlar yenidən aktiv şəkildə qızıl almağa başlayıblar".
Qızılın qiymətinin uzunmüddətli artım tendensiyası bu metalı gəlirli maliyyə ehtiyatına çevirir, ona görə də Rusiya qızıl ehtiyatlarını artırmağa davam edəcək. Ekspert bildirir: "Rusiya qızıl ehtiyatlarının artırılmasına diqqət yetirən ilk ölkələrdən biri olub. Bu gün qızılın qiymətinin davamlı artması fonunda alış-veriş ümumi bir tendensiyaya çevrilib - Çin, Hindistan, Türkiyə və ümumiyyətlə dünyanın bütün ən böyük iqtisadiyyatları qızıl alır. Qızılın qiymətinin ən azı onilliyin sonuna qədər daha da artacağı aydın şəkildə başa düşülür. Dünyada nə qədər çox münaqişə, genişmiqyaslı geosiyasi qarşıdurmalar və digər qeyri-sabitlik olarsa, bir o qədər çox investor və mərkəzi bank qızıla keçəcək. Əlbəttə ki, bu, onların bütün qiymətli kağızlarını, digər maliyyə alətlərini və aktivlərini sataraq gəlirlə yalnız qızıl alacaqları anlamına gəlmir - belə olsaydı, qızıl çoxdan troya unsiyası üçün 10.000 dolları keçərdi. Lakin qızıl maliyyə risklərini azaltmaq üçün etibarlı bir yol təqdim edir. Bugünkü qeyri-sabit mühitdə yaranan aşkar risklərdən qorunmaq üçün həm dövlət, həm də kommersiya şirkətləri olan bütün əsas oyunçular aktivlərinin strukturunda qızılın payını ardıcıl olaraq artıracaqlar. Bu, həmçinin, qızılın qiymətinin artmasına da səbəb olacaq".
Tahir TAĞIYEV
