Pandemiya bir sıra ölkələrdə kənd təsərrüfatı məhsullarının istehsalını aşağı salıb. Azərbaycanda isə bu ilin 11 ayında bu sahədə istehsal artıb.
Belə ki, 2020-ci ilin yanvar-noyabr ayları üzrə kənd təsərrüfatının ümumi məhsulunun dəyəri 7 milyard 966,1 milyon manat təşkil edib. Məhsulun 4 milyard 29,9 milyon manatı heyvandarlıq, 3 milyard 936,2 milyon manatı isə bitkiçilik məhsullarının payına düşüb.
Əvvəlki ilin eyni dövrü ilə müqayisədə kənd təsərrüfatının istehsalı 2 faiz artıb. Öz növbəsində, heyvandarlıq məhsulları üzrə 2,9 faiz, bitkiçilik məhsulları üzrə isə 1 faiz artım qeydə alınıb. Hazırda kənd təsərrüfatı məhsullarının yığımı başa çatmaq üzrədir. Təsərrüfatlarda 2021-ci ilin məhsulu üçün müvafiq işlər görülür. Cari ilin payızlıq əkinləri üçün 1 milyon hektar sahədə şum qaldırılıb. Gələn ilin məhsulu üçün 804,9 min hektar sahədə dən üçün payızlıqlar səpilib. Onun 504,5 min hektarını buğda, 300,2 min hektarını arpa və 0,2 min hektarını çovdar təşkil edir.
Əlavə edək ki, 2019-cu ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə cari ilin yanvar-noyabr aylarında diri çəkidə ət istehsalı 3,1 faiz artaraq 491,4 min ton, süd istehsalı 1,7 faiz artaraq 1 milyon 971,1 min ton, yumurta istehsalı 4,7 faiz artaraq 1 milyon 748,3 milyon ədəd, yun istehsalı isə 0,2 faiz artaraq 16 min ton olub.
Görünən odur ki, pandemiya Azərbaycanın aqrar sektoruna mənfi təsir edə bilməyib. Əksinə, bu sahədə artım var. O baxımdan, yaranmış bu üstünlüyü ekspertlər necə dəyərləndirir?
“Aqrar sektor pandemiyanın təsirlərindən nisbətən uzaqdır”
Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı alim, professor Əli Əlirzayev bunu bir sıra amillərlə əlaqələndirdi: “Bunun bir səbəbi onunla bağlıdır ki, Azərbaycan əhalisi daha çox kənd təsərrüfatı ilə məşğul olur. Aqrar sektor pandemiyanın təsirlərindən nisbətən uzaqdır. Torpaqlar əkilir, meyvə-tərəvəz istehsalı genişlənir. Ona görə də bu sahədə məşğulluq azalmayıb. Xarici ticarət əlaqələri var. Mallar bazara çıxarılır, ixracat var. Ərzaq məhsullarının alıcılıq qabiliyyəti o qədər də azalmayıb. Nəzərə almaq lazımdır ki, dövlət tərəfindən həyata keçirilən sosial tədbirlər də əhalinin alıcılıq səviyyəsinə müsbət təsir edir. Bütün bunlar nəticə etibari ilə ona gətirib çıxarıb ki, ölkədə aqrar məhsulların istehsalı azalmayıb. Az da olsa artıb. Hesab edirəm ki, pandemiya olmasaydı, o zaman daha çox kənd təsərrüfatı məhsulu istehsal olunacaqdı. Bu sahədə 4 faiz artım ola bilərdi. Müəyyən mənada xaricdən məhsul idxalının azalması da bu sahəyə müsbət təsir edib. Yəni istehsalı stimullaşdırıb”.
Professor hesab edir ki, ümumən aqrar sektorda vəziyyət yaxşıdır.
Vidadi ORDAHALLI
