ABŞ-ın İrana qarşı 28 fevralda başlayan hərbi əməliyyatı Amerika iqtisadiyyatına 151 milyard dollardan çox ziyan vura bilər, baxmayaraq ki, Pentaqon rəsmi olaraq xərclərin cəmi 37,5 milyard dollar olduğunu bildirir. Bu, The Telegraph qəzetinin münaqişənin birbaşa və dolayı nəticələrini təhlil etdikdən sonra gəldiyi nəticədir. Qəzetin məlumatına görə, hərbi əməliyyatlar hazırkı tempdə davam edərsə, ilin sonuna qədər ABŞ iqtisadiyyatına dəyən ümumi ziyan 311 milyard dollara çata bilər. ABŞ müdafiə naziri Pit Heqset əvvəllər müharibənin büdcəyə ən azı 37,5 milyard dollara başa gəldiyini bildirmişdi, lakin ekspertlər bu məbləğin faktiki xərclərin yalnız kiçik bir hissəsi olduğunu düşünür. Müharibə iqtisadiyyatı üzrə ixtisaslaşmış Harvard Universitetinin professoru Linda Bilmes qeyd edir ki, rəsmi qiymətləndirmədə borcun ödənilməsi, yanacaq qiymətlərinin artması, hərbi texnikanın təmiri və ölkəyə iqtisadi təsir daxil olmaqla uzunmüddətli xərclər nəzərə alınmır. O, münaqişənin son xərcinin sonda 1 trilyon dollara yaxınlaşa biləcəyinə inanır. "The Telegraph" qəzetinin məlumatına görə, müharibə artıq enerji qiymətlərinin əhəmiyyətli dərəcədə artmasına səbəb olub: ABŞ-da benzinin qiyməti təxminən 21,7%, dizel yanacağının qiyməti isə 36,7% yüksəlib. Nəşr həmçinin insan itkisini də qeyd edir. Hesablamalara görə, münaqişədə 18 amerikalı hərbçi həlak olub, baxmayaraq ki, Pentaqon aprel ayında elan edilən atəşkəsdən bəri həlak olan dörd əsgəri daxil etmədən 14 nəfərin ölümünü rəsmi olaraq etiraf edir. Analitiklər xəbərdarlıq edirlər ki, uzun sürən müharibə təkcə Amerika iqtisadiyyatına deyil, həm də Vaşinqtonun strateji imkanlarına təsir göstərir. Onlar hesab edirlər ki, maliyyə və hərbi resursların Yaxın Şərqə yönəldilməsi ABŞ-ın dünyanın digər bölgələrində Çin və Rusiyanı çəkindirmək qabiliyyətini məhdudlaşdırır. Ekspertlər qeyd edirlər ki, hərbi kampaniyaların əsl xərcləri adətən yalnız illər sonra üzə çıxır. Onlar nümunə olaraq Əfqanıstandakı müharibəni göstərirlər ki, son hesablamalara görə, bu, ABŞ-a təxminən 2,26 trilyon dollara başa gəlib.
SAMİRƏ
