ABŞ Maliyyə Nazirliyinin Xarici Aktivlərə Nəzarət İdarəsi (OFAC) 17 apreldə Rusiya neftinə tətbiq edilən sanksiyaları müvəqqəti olaraq bir daha yumşaltmaq üçün yeni ümumi lisenziya verib.
Sənədə əsasən, 17 aprelədək tankerlərə yüklənmiş Rusiya nefti və neft məhsullarının satışı, daşınması və boşaldılması ilə bağlı əməliyyatlara icazə verilir.
Bu qayda yalnız lisenziyanın qüvvəyə mindiyi vaxta qədər təchizat zəncirində olan yükləri əhatə edir və ödəniş, sığorta və yük daşınması kimi logistika və maliyyə əməliyyatlarının tamamlanmasına imkan verir.
Qərara əsasən, ölkələr 16 maya qədər Rusiya nefti və neft məhsullarını ala biləcəklər.
Yeni lisenziya 19 martda verilmiş və 11 apreldə müddəti bitən əvvəlki lisenziyanı əvəz edir. Lakin qayda əvvəlki məhdudiyyətləri qüvvədə saxlayır:
Yeni göndərişlər qadağandır: Lisenziya yalnız göstərilən tarixə qədər yüklənmiş nefti əhatə edir. Yeni göndərişlər sanksiyalara məruz qalır.
Qiymət həddi və bloklama sanksiyaları: G7 tərəfindən müəyyən edilmiş qiymət həddi və müəyyən qurumlara qarşı bloklama sanksiyaları qüvvədə qalır.
Regional məhdudiyyətlər: İran, Kuba, Şimali Koreya, Krım, DNR və LNR ilə əlaqəli əməliyyatlar qəti şəkildə qadağandır.
Bu qərar, ABŞ maliyyə maziri Skott Bessentin 15 apreldə Ağ Evdə keçirilən mətbuat konfransında dənizlərdəki tankerlərdə olan Rusiya və İran neftinə güzəştlərin uzadılmasını planlaşdırmadıqlarını söyləməsindən cəmi iki gün sonra verilib.
Həmin vaxt Bessent bildirmişdi: "Biz bu güzəştləri qlobal neft qiymətlərinin nəzarətdən çıxmasının qarşısını almaq üçün müvəqqəti tədbir kimi tətbiq etdik. Artıq vəziyyət nəzarət altındadır".
“Reuters” agentliyinin məlumatına görə, Tramp administrasiyası bu müvəqqəti güzəştləri qlobal bazarda tədarükü qorumaq və qiymət artımlarının qarşısını almaq üçün bir vasitə kimi dəyərləndirir. “Bloomberg” agentliyi isə xəbər verir ki, xüsusilə Hindistan və Filippin kimi Asiya idxalçıları ABŞ Maliyyə Nazirliyindən artıq yüklənmiş yüklər üçün istisnanın uzadılmasını tələb edirlər.
Bu hadisə ABŞ-ın sanksiya siyasətində zaman-zaman ortaya çıxan dilemmanı bir daha ortaya qoyur: bir tərəfdən Rusiyaya iqtisadi təzyiq göstərməyi hədəfləyir, digər tərəfdən isə qlobal enerji bazarlarında sabitliyi qorumağa çalışır.
Tahir TAĞIYEV
