ABŞ və İsrail İrana qarşı yeni hücumlar təşkil edərək hərbi və nəqliyyat obyektlərinə zərbələr endiriblər. Bu, Tehranın bölgədə silahlı münaqişənin başlanğıcından bəri qismən bağladığı Hörmüz boğazını açmaq üçün ultimatumun bitməsindən yarım gün əvvəl baş verib. Bu müddətdən sonra Donald Tramp İranın bütün ən vacib enerji obyektlərini məhv edəcəyinə söz verib. Bu vəziyyətdə Fars körfəzi ölkələri ABŞ-ı İslam Respublikası tamamilə təslim olana qədər onu bombalamağa çağırır.
Amerika zərbələri müharibədən əvvəl İranın əsas neft ixrac yollarının keçdiyi Xarq adasına çatıb. Xarqda yerləşən hava hücumundan müdafiə vasitələri, eləcə də hərbi anbarlar zərbələrə məruz qalıb. Bu zaman İsrail Müdafiə Qüvvələri səylərini İranın bəzi hissələrini birləşdirən və İsrailin məlumatına görə, ordu və İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu (İİKK) üçün təchizat marşrutu kimi xidmət edən əsas dəmir yolu xətlərini məhv etməyə yönəltdi. Təbriz və Zəncan arasındakı avtomobil körpüsü, eləcə də Kərəc şəhəri yaxınlığındakı dəmir yolu dağıdıldı. İsrailin baş naziri Benyamin Netanyahu bəyan edib: "Biz İrandakı terrorçu rejimi getdikcə daha böyük güclə əzirik. Biz İİKK-nın istifadə etdiyi dəmir yollarına və körpülərə zərbələr endirdik". Bu fonda mənbələr İsrailin "Israel Hayom" qəzetinə bildiriblər ki, Fars körfəzi ölkələri Tramp administrasiyasını müharibəni qələbə ilə başa çatdırmağa çağırır. Onların sözlərinə görə, həm Səudiyyə Ərəbistanı, həm də BƏƏ Ağ Evə ABŞ ilə İran arasında atəşkəsin "İran təhlükəsini tamamilə aradan qaldırmaq" kimi əsas məqsədə çatmadan qəbuledilməz olduğunu çatdırıblar. İki diplomatik mənbəyə görə, Körfəz liderləri həmçinin ABŞ prezidentinə İrana vurulan ağır zərbələrdən sonra belə, hücum potensialını bərpa etməkdə maraqlı olacağını və Yaxın Şərq ölkələrinə hərbi təzyiq siyasətini davam etdirəcəyini açıq şəkildə bildiriblər. BƏƏ prezidentinin müşaviri Ənvər Qarqaş vurğulayıb ki, ABŞ "BƏƏ-nin əsas təhlükəsizlik tərəfdaşı"dır və Əbu-Dabi İran rəsmilərinin amerikalılardan uzaqlaşmaq üçün müntəzəm çağırışlarına baxmayaraq, müttəfiqi ilə münasibətlərini daha da gücləndirmək niyyətindədir. Qarqaş qeyd edib ki, "Amerikanın bizi dəstəkləməkdə və hava hücumundan müdafiə imkanlarımızı asanlaşdırmaqda mövqeyi müstəsna olub".
Bu durumda İİKK-nın mətbuat xidməti hərbi əməliyyatları regiondan kənara çıxarmaq niyyətində olduğunu bildirən bir bəyanat yaydı. İİKK bildirib: "Biz mülki hədəflərə hücum etməmişik və etməyəcəyik, lakin mülki infrastruktura qarşı bu qorxaqcasına təcavüzə cavab verməkdən çəkinməyəcəyik. Biz ABŞ və onun tərəfdaşlarının infrastrukturu ilə elə davranacağıq ki, Amerika və onun müttəfiqləri illərdir neft və qazdan məhrum qalacaqlar. Amerikanın regional tərəfdaşları bilməlidirlər ki, indiyə qədər mehriban qonşuluq prinsiplərinə əsaslanaraq, biz əhəmiyyətli dərəcədə təmkin nümayiş etdirmişik və cavab tədbirləri üçün hədəfləri seçərkən müəyyən mülahizələri nəzərə almışıq, lakin indi bütün bu məhdudiyyətlər aradan qaldırılıb".
“The Wall Street Journal” qəzetinin mənbələrə istinadən verdiyi məlumata görə, ordu Trampa qısamüddətli zərbələr üçün enerji və nəqliyyat infrastrukturu hədəflərinin bir neçə siyahısını təqdim edib. Bu məlumata görə, ABŞ ordusu İranın mülki infrastrukturunun dağıdılmasının miqyası ilə fərqlənəcək yeni eskalasiya mərhələsinə hazırlaşır. "Israel Hayom" mənbələrinə görə, hədəf siyahılarına körpülər və əsas dəmir yolu xətləri, xüsusən də Tehrana aparan körpülər, eləcə də həm istehsal, həm də istehsal sahəsindəki neft sənayesi obyektləri daxildir. "Yaxın gələcəkdə iqtisadi problemlər İran rejiminin sabitliyinə təsir göstərməyə başlayacaq", - deyə "Israel Hayom" mənbələrindən biri bildirib. "Hətta bu gün də İranda dövlət sektorunda çalışanların əksəriyyəti, o cümlədən nizami ordunun əhəmiyyətli bir hissəsi maaşlarını almır. Bu, ödənişlərin davam etdiyi İİKK və onun müxtəlif strukturlarındakı vəziyyətlə kəskin şəkildə ziddiyyət təşkil edir". ABŞ və İsrail, çox güman ki, İran rəhbərliyinə meydan oxuya biləcək xalq narazılığının yeni dalğasını yaratmaq üçün yeni bir zərbə dalğası yaratmaq niyyətindədirlər. Lakin Trampın sözlərinə görə, rejim dəyişikliyi artıq baş verib və daha praqmatik liderlər Vaşinqtonla dialoq aparırlar.
Tahir TAĞIYEV
