2020-ci ildən şadlıq evlərinin fəaliyyətini təmin etmək məqsədilə cəlb olunan ofisiantlar tərəfindən "Sadələşdirilmiş vergi üzrə sabit məbləğin və məcburi dövlət sosial sığorta haqqının ödənilməsi haqqında qəbz" alınmazsa, onların işə cəlb edilməsinə görə maliyyə sanksiyası tətbiq edilə bilər.
Vergi Məcəlləsində 1 yanvar 2020-ci il tarixdən qüvvəyə minmiş dəyişikliyə əsasən, iaşə obyektlərində müştərilərə xidmət göstərən fiziki şəxslərlə (ofisiantlarla) əmək müqaviləsi bağlandığı hallar istisna olmaqla, həmin şəxslərin fəaliyyətə başlayanadək "Sadələşdirilmiş vergi üzrə sabit məbləğin və məcburi dövlət sosial sığorta haqqının ödənilməsi haqqında qəbz" əldə edilmədən işlərin yerinə yetirilməsinə cəlb olunmasına görə işəgötürənə (vergi orqanında uçotda olan sifarişçiyə) hər bir belə şəxs üzrə təqvim ili ərzində belə hala birinci dəfə yol verildikdə 2.000 manat, ikinci dəfə yol verildikdə 4.000 manat, üç və daha çox dəfə yol verildikdə 6.000 manat məbləğində maliyyə sanksiyası tətbiq edilir.
Ancaq şadlıq evlərinin bəzisi vergidən yayınmağın yollarını tapıb. Belə ki, şadlıq evlərinin sahibləri müqaviləsiz və ya qəzb almamış ofisiantları işə cəlb etməyin yolunu müəyyən ediblər. Şadlıq evi bir toyun keçirilməsi üçün toy sahibinə (vergidə uçotda olmayan sifarişçiyə) icarəyə verilir. Şadlıq evi ilə toy sahibi arasında icarə müqaviləsi bağlanır. Şadlıq evini birgünlük icarəyə götürən toy sahibi ofisiantları, aşpazları, musiqiçiləri də özü cəlb edir. “Cəlb edir” dedikdə, əksər hallarda həmin şəxslər şadlıq evi ilə əməkdaşlıq edən ofisiantlar, aşpazlar və musiqiçilər olurlar. Danışığa və icarə müqaviləsinə əsasən, onlar şadlıq evi tərəfindən deyil, toy sahibi tərəfindən işə cəlb edilirlər. Təbii ki, toy sahibi vergi ödəyicisi deyil, vətəndaşın bir toya görə VÖEN alması da düzgün olmaz. Vergi işçiləri yoxlama apararaq qəbz almayan ofisiantların işə cəlb edildiyini müəyyən etdikdə şadlıq evinə sanksiya tətbiq edə bilməyəcəklər. Bu zaman şadlıq evləri icarə müqaviləsini vergi işçilərinə təqdim edəcək və ofisiantların işə icarədar tərəfindən cəlb edildiyini bildirəcəklər. Toy sahibi isə vergi ödəyicisi, yəni uçotda olan sifarişçi olmadığından, onu məsuliyyətə cəlb etmək mümkün deyil. Beləliklə, vergi orqanı sadələşdirilmiş vergi üzrə sabit məbləğ və məcburi dövlət sosial sığorta haqq üzrə hədəflərinə nail olmaya bilər.
Onu da bildirək ki, rayonlarda şadlıq evlərinin toy sahibinə icarə verilməsi təcrübəsi çoxdan mövcuddur. Əksər toy sahibi lazım olan qidaları özü alır, aşpazları, ofisiantları və musiqiçiləri özü cəlb edir. İndi bu təcrübəni kağız üzərində bütün Azərbaycandakı şadlıq evlərinin tətbiq edəcəyi istisna olunmur.
“Şadlıq evlərinin vergidən yayınmaq üçün toy sahibi ilə öz arasında razılığa gəlməsi uzun sürməyəcək”
İqtisadçı-ekspert Fuad İbrahimli bildirdi ki, istənilən müğənni olsun və ya digər sənət sahibləri olsun, onlar Azərbaycan vətəndaşıdırsa, bu ərazidə çalışırsa, müəyyən gəlir əldə edirsə, o gəlirdən vergi verməlidir: “Gəlir əldə edən istənilən sənət sahibinin vergi ödəməsi tamamilə qanunidir. İstər iaşə obyektinin sahibi və ya gəlir əldə edən ofisiant, müğənni vergidən yayınırsa, həmin şəxs qanunun tələbinə əsasən inzibati qaydada cəzalandırılmalıdır”.
Həmsöhbətimiz hesab edir ki, şadlıq evlərinin vergidən yayınmaq üçün toy sahibi ilə öz arasında razılığa gəlməsi uzun sürməyəcək: “Məsul şəxslər bir müddət restoranlarda monitorinq keçirsələr, görəcəklər ki, hansısa restoranda elə eyni ofisiantlar çalışır, eyni müğənnilər oxuyur. Çünki toy sahibi yalnız özünə aid olan məclisə ofisiant və müğənni gətirə bilər. Restoranda keçirilən digər məclislərə də ofisiant və ya müğənni dəvət etmək onun marağında olmayacaq. Rayonlarda isə toy sahibi, sadəcə, şadlıq evinin binasını və mətbəxini icarəyə götürür. Toy sahibi özü masaya təqdim ediləcək təamları bişirtdirərək gətirir”.
Günel CƏLİLOVA
