Məktəblərdə pul yığımı valideynləri narahat edən məsələlərdən biridir. Xüsusilə də ildə iki dəfə - 5 oktyabr - Beynəlxalq Müəllimlər, 8 Mart - Beynəlxalq Qadınlar günü ərəfəsində belə narazılıqların olduğunu müşahidə edirik. Bundan əlavə, dərs ili başlayar-başlamaz müəllimlər “fond pulu” adı ilə şagirdlərdən 10-20 manat dəyərində pul yığırlar.
Ümumiyyətlə, səbəb nə olursa-olsun, təhsil müəssisələrində pul yığılması qadağandır. Hətta bununla bağlı orta məktəblərə Təhsil Nazirliyi tərəfindən sərt xəbərdarlıq olunub. Hansı məktəb xəbərdarlığa əhəmiyyət verməyib məktəblilərdən müxtəlif adlarla pul yığarsa, həmin təhsil müəssisəsinin rəhbəri və müəllim cəzalandırılacaq. Lakin bəzi orta məktəblər bu tapşırığa əhəmiyyət verməyib, yenə də köhnə ənənələrini davam edirlər.
Şagirdlərdən pul tələb edən müəllimlərin çalışdığı məktəb haqqında Təhsil Nazirliyinə müraciət edildikdə dərhal həmin təhsil müəssisəsi haqqında araşdırma aparılır. Son bir ildə Təhsil Nazirliyinə məktəblərdən pul yığılması haqqında edilən müraciətlər araşdırılıb və həmin orta ümumtəhsil müəssisələri lazımi qaydada cəzalandırılıb.
Bu günlərdə Bakı şəhərindəki 193 nömrəli tam orta məktəbdə şagirdlərdən vəsait toplanmasına dair daxil olmuş müraciət əsasında Təhsil Nazirliyi tərəfindən yerində araşdırma aparılıb. Araşdırma zamanı müəyyən olunub ki, məktəbin təlim-tərbiyə işləri üzrə direktor müavini Elnarə Qasımova tərəfindən məktəbdə nəzarətin zəif təşkil edilməsi, zəruri qabaqlayıcı və maarifləndirici tədbirlərin görülməməsi səbəbindən 8 c sinif rəhbəri, Azərbaycan dili və ədəbiyyat müəllimi Toyzu Mustafayeva peşə fəaliyyətini yerinə yetirərkən qaydaları pozub, “fond pulu” adı ilə sinif şagirdlərinin valideynlərinin hər birindən ayrı-ayrılıqda 20 manat pul tələb edib. Araşdırmanın nəticəsinə əsasən, əmək funksiyalarını keyfiyyətsiz yerinə yetirdiyinə görə məktəbin təlim-tərbiyə işləri üzrə direktor müavini Elnarə Qasımovaya “töhmət”, Azərbaycan dili və ədəbiyyat müəllimi T.Mustafayevaya isə sonuncu xəbərdarlıqla “şiddətli töhmət” verilib.
Məlumat üçün bildirək ki, bu yaxınlarda şagirdlərdən pul tələb olunması ilə bağlı Təhsil Nazirliyinə edilmiş müraciət əsasında Kəlbəcər rayonunun 108 nömrəli tam orta məktəbinin direktoru Bəsti Hüseynova işdən azad edilib. Ağdam rayonunun 89 nömrəli tam orta məktəbinin direktoru Nərgiz Zeynalovaya sonuncu xəbərdarlıqla “şiddətli töhmət” verilib.
Sumqayıt şəhərindəki 8 nömrəli tam orta məktəbin direktor müavini Nənəxanım Əliyeva isə tutduğu vəzifədən azad edilib.
“Hansısa müəllim və ya məktəb rəhbərliyi qanunsuz şəkildə şagirdlərdən pul tələb edərsə…”
Təhsil eksperti Kamran Əsədov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, qanunsuz pul yığan məktəb rəhbərləri və müəllimlər cəzalandırılmalıdırlar: “Azərbaycanın müstəqilliyinin 28 illiyi artıq geridə qalıb. Təəssüf ki, biz təhsil haqqında danışarkən sovet dönəminə istinad edirik. Bu səbəbdən də yeni fikirli şəxslərə ehtiyac var. Ancaq sonradan məlum oldu ki, bizim təhsil sistemimiz müasir tələblərə və standartlara cavab vermir. Geridə qoyduğumuz 28 il ərzində əmək bazarının tələblərinə cavab verən, müasir standartlara uyğun kadrların yetişməsi üçün təhsil sahəsində islahatlar aparılmalı idi. İslahatlar əsasən 3 mərhələli olub. Birinci mərhələ struktur və nəzəriyyə, ikinci qanunvericilik bazası formalaşdı, üçüncü isə kadr potensialı təkmilləşdirildi və müasir tələblərə uyğunlaşdırıldı. Hər üç mərhələ keçiləndən sonra orta və ali məktəblərdə çalışan müəllimlərin əksəriyyətinin dövrün tələblərinə cavab vermədiyi aydın oldu. Onlar təhsili öz maraqlarına qurban verirlər. Həyata keçirilən islahatlar nə qədər uğurlu olsa da, həmin şəxslər müəllim adına ləkə gətiriblər. Bu səbəbdən də təhsil naziri Ceyhun Bayramov həmin pedaqoqlar barəsində barışmaz mövqe ortaya qoyub. Son bir ay ərzində qanunsuz pul yığılan məktəblərin rəhbərləri sərt şəkildə cəzalandırılıb. Məndə olan məlumata görə, ötən ay 5-ə yaxın məktəbin direktoru işdən azad olunub”.
Həmsöhbətimizin sözlərinə görə, bəzi məktəblərin təmir olunmasına baxmayaraq, şagirdlərdən təmir pulu yığılır və ya dövlət tərəfindən xadimələrə əməkhaqqı təyin olunmasına rəğmən, şagirdlərdən süpürgə pulu tələb olunur: “Təəssüf ki, bu kimi xoşagəlməz hallar məktəblərdə geniş yayılıb. Bu vəziyyət insanların təhsilə yanaşmasını dəyişib. Məlumat üçün bildirim ki, qanunvericilikdə qeyd olunur ki, təhsilin inkişafı üçün məktəbdə təhsil alanlar könüllü şəkildə maddi yardım göstərə bilər. Bu, könüllü şəkildə ola bilər. Nəzərə almaq lazımdır ki, tək Bakı şəhərində mövcud olan 218 məktəbdə 440 min şagird təhsil alır. 440 min şagirdin hərəsindən ay ərzində 3-5 manat yığılarsa, bu, milyonlarla vəsait deməkdir. Xüsusi olaraq qeyd edim ki, ölkə başçısı təhsilin inkişafına xüsusi diqqət ayırır. Kimlərsə bu diqqətə kölgə salır. Məcburi şəkildə şagirdlərdən fond, təmir, süpürgə, kağız, katric və digərləri üçün pul yığıla bilməz. asnshansHansısa müəllim və ya məktəb rəhbərliyi qanunsuz şəkildə şagirdlərdən pul tələb edərsə, həmin şəxs təhsil sistemindən uzaqlaşdırılacaq. Artıq təhsildə yeni sistem başlayıb”.
Günel CƏLİLOVA
