Nazirlər Kabineti yanında İcbari Tibbi Sığorta üzrə Dövlət Agentliyinin (İTSDA) maliyyə hesabatına əsasən, məlum olub ki, İTSDA 2018-ci ili 39,543 milyon manat xalis zərərlə başa vurub. Nəticədə isə agentliyin bölüşdürülməmiş zərəri 2,3 dəfə artaraq 70,32 milyon manata çatıb.
Məlumdur ki, gələn il ölkə üzrə icbari tibbi sığortanın tətbiq olunması gözlənir. Artıq bununla bağlı görülən işlərin yekunlaşmaq üzrə olduğu deyilir. Maraqlıdır, İcbari Tibbi Sığorta Agentliyinin 40 milyon manat dəyərində zərər etməsi 2020-ci ildən tətbiq ediləcək tibbi sığortaya təsir edə bilərmi? Yaranmış vəziyyət icbari tibbi sığortanın tətbiqini ertələyə bilərmi?
İcbari Tibbi Sığorta üzrə Dövlət Agentliyi: “Sığortahaqlarının yığımı 2018-ci ildə olmadığı və dövlət büdcəsindən daxil olan məbləğ gəlir kimi tanınmadığı üçün, ötən il zərərlə bitib”
İcbari Tibbi Sığorta üzrə Dövlət Agentliyi “Bakı-Xəbər”in sorğusunu cavablandırarkən bildirib ki, sığortahaqlarının yığımı 2018-ci ildə olmadığı və dövlət büdcəsindən daxil olan məbləğ gəlir kimi tanınmadığı üçün, ötən il zərərlə bitib: “Agentliyin konsolidə olunmuş maliyyə hesabatlarına dair kənar auditor rəyi ilə bağlı açıqlamasına görə, İcbari Tibbi Sığorta üzrə Dövlət Agentliyi (Agentlik) Nizamnaməsinin 4.5.18-ci bəndinə əsasən, öz fəaliyyətinin müstəqil surətdə yoxlanılması üçün kənar auditor cəlb edir. Nizamnamənin tələbini rəhbər tutaraq, agentlik 2018-ci il üzrə illik maliyyə hesabatının auditini böyük dördlük adlanan audit şirkətlərindən biri olan “PwC Azerbaijan” MMC-yə həvalə edib. Öz fəaliyyətində daim şəffaflığın təmin olunmasına önəm verən agentlik “Mühasibat uçotu haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun tələblərinə uyğun olaraq, konsolidə edilmiş maliyyə hesabatlarına dair kənar auditor rəyini qurumun rəsmi internet səhifəsində yerləşdirib.
Hazırkı konsolidasiya edilmiş maliyyə hesabatları 31 dekabr 2018-ci il tarixində başa çatan il üzrə agentliyin və onun törəmə müəssisələri üçün (birlikdə “Qrup” adlandırılır) Maliyyə Hesabatlarının Beynəlxalq Standartlarına uyğun olaraq hazırlanıb. Nəzərinizə çatdırırıq ki, “Hökumət subsidiyalarının uçotu və hökumət yardımı haqqında məlumatın açıqlanması” adlı 20 nömrəli Mühasibat Uçotunun Beynəlxalq Standartının 2 (c) bəndinə əsasən, dövlət büdcəsindən daxil olan vəsaitlər agentliyin gəliri kimi tanınmadığı üçün, həmin vəsaitlər agentliyin konsolidasiya edilmiş mənfəət və ya zərər və s. məcmu gəlir haqqında hesabatında qeyd olunub. Sözügedən vəsaitlər agentliyin konsolidasiya edilmiş maliyyə vəziyyəti haqqında hesabatında kapital bölməsinin sair ehtiyatlar bölməsində əks etdirilib. Bununla da illər üzrə dövlət büdcəsindən daxil olan vəsaitlərin gəlir kimi tanınmaması səbəbindən agentlik müvafiq illəri zərərlə başa vurub. Agentliyin əsas əməliyyat gəlirləri yığılmış sığortahaqları hesab edilir. Sığortahaqlarının yığımı 2018-ci ildə olmadığı, həmçinin, dövlət büdcəsindən daxil olan məbləğlərin gəlir kimi tanınmaması ilə əlaqədar ötən il zərərlə bitib.
Ötən ilin tanınmış gəlirləri isə cəmi 1 milyon 543 min manat olub ki, bura baza zərfi ilə əhatə olunmayan (istisnalar zərfi) tibbi xidmətlərin göstərilməsindən əldə olunan gəlirlər və ödənilən azadolma məbləği aiddir. Hesabatda qeyd olunduğu kimi, 2018-ci ildə pilot ərazilərdəki vətəndaşların istifadə etdiyi tibbi xidmətlərin maya dəyəri 30 milyon 340 min manat təşkil edib, agentliyin ümumi və inzibati xərcləri 11 milyon 306 min manat təşkil edib. Ötən ilin sonuna agentliyin nizamnamə kapitalı 4 milyon manat, qrupun cəmi kapitalı 70 milyon 536 min təşkil edir. Qrupun aktivləri 73 milyon 609 min manat təşkil edib ki, bu aktivlərin 85%-i uzunmüddətli aktivlərdir. Qrupun uzunmüddətli öhdəlikləri mövcüd deyil, qısamüddətli öhdəlikləri 3 milyon 73 min təşkil edib. Qeyd edək ki, agentlik publik hüquqi şəxsdir və məqsədi mənfəət qazanmaq deyil. Bundan başqa, icbari tibbi sığortanın pilot layihə kimi tətbiq olunduğu ərazilərdə (Mingəçevir şəhəri, Yevlax və Ağdaş rayonları) baza zərfi çərçivəsində 340 min sakinə göstərilən tibbi xidmətlər pulsuzdur. Bu da, öz növbəsində, hesabatda xərclərin gəlirləri üstələməsinə təsir edən vacib amillərdən biridir”.
Adil Qeybulla: “Agentliyin ötən ili zərərlə başa vurması icbari tibbi sığortanın 2020-ci ildə tətbiqinə təsir edəcək”
Professor, tibbi ekspert Adil Qeybulla bizimlə söhbətində qeyd etdi ki, 2020-ci ildə səhiyyənin büdcəsi 2 milyard manata çatmalıdır. Bu vəsaitin icbari tibbi sığorta paketində necə yer alacağı sual doğurur: “İcbari tibbi sığortanın effektliyi ona qoyulan vəsaitdən asılıdır. Bu vəsait xəstələrin minimum ehtiyaclarını ödəməlidir. Bizdə sığorta üçün yığılan vəsait xidmətləri tam qarşılamağa yetərli deyil”.
Ekspert hesab edir ki, agentliyin ötən ili zərərlə başa vurması icbari tibbi sığortanın tətbiqinə təsir edəcək: “Məlumdur ki, 2020-ci ildə icbari tibbi sığorta paketinin bütün ölkə üzrə tətbiqi gözlənir. Bu zərər, istər-istəməz, icbari tibbi sığortanın tətbiqinə təsir edəcək”.
Günel CƏLİLOVA
