Müasir sosial media dövründə musiqi dünyasında maraqlı bir dəyişiklik baş verir. Əvvəllər bir insanın tanınması üçün güclü səsə, peşəkar vokala və illərlə formalaşmış sənətkar imicinə sahib olması əsas amillərdən hesab olunurdu. Bu gün isə vəziyyət tamamilə fərqlidir. TikTok kimi platformalarda bəzən insanın səsinin olub-olmamasından daha çox, yaratdığı melodiyanın və ya musiqinin insanlarda hansı reaksiyanı yaratması ön plana çıxır.
Sahib Rzayev, sosial platformalarda sagoprzayeff adı ilə tanınan yaradıcı şəxs tərəfindən hazırlanan sadə melodik musiqinin cəmi 4 gün ərzində 1 milyondan çox baxış toplaması bunun maraqlı nümunələrindən biridir. Sözügedən əsərdə müğənni tərəfindən oxunan vokal yoxdur. Mahnının əsasını sadə melodiya təşkil edir. Buna baxmayaraq, həmin melodiyanın TikTok-da geniş auditoriyaya çatması göstərir ki, bu platformada musiqinin uğur qazanması üçün mütləq ənənəvi mənada “müğənni səsi” tələb olunmur.
Bu gün TikTok-da insanların bir-birinin ardınca istifadə etdiyi, videolara əlavə etdiyi və trendə çevirdiyi səslər bəzən heç bir tanınmış müğənniyə aid olmur. Bəzi səslər adi bir insanın hazırladığı qısa audio, sadə melodiya, instrumental hissə və hətta süni intellekt vasitəsilə yaradılmış musiqi ola bilər. Əsas məsələ həmin səsin insanların diqqətini çəkməsi və istifadəçilərin onu öz videolarında təkrar istifadə etməsidir.
Dünyada da artıq “səsi olmayan” və ya ənənəvi müğənni formatına uyğun gəlməyən yaradıcıların hazırladığı səslərin böyük auditoriyaya çatdığı çoxsaylı nümunələr mövcuddur. Bəzi insanlar müğənni deyil, amma yaratdıqları səs milyonlarla videoda istifadə olunur. Bəziləri sənətkar kimi tanınmır, lakin bir melodiyası onları bir anda geniş auditoriyaya tanıdır. Bəzən insanın öz səsinin olması belə vacib deyil; onun yaratdığı səsin insanların yaddaşında qalması və trendə düşməsi kifayət edir.
TikTok-un yaratdığı yeni musiqi mədəniyyətində əsas sual artıq yalnız “Kim oxuyur?” deyil. Daha vacib suallardan biri “İnsanlar bu səsi niyə istifadə edir?” və “Bu melodiya niyə trendə çevrilir?” sualıdır. Çünki bir səs milyonlarla insan tərəfindən istifadə olunursa, həmin səs artıq öz-özlüyündə rəqəmsal fenomenə çevrilə bilir.
Bu baxımdan Sahib Rzayev / sagoprzayeff tərəfindən hazırlanan vokalsız sadə melodiyanın 4 gün ərzində 1 milyondan artıq baxış toplaması diqqətçəkən göstəricidir. Bu hadisə bir daha göstərir ki, bugünkü sosial media mühitində tanınmaq üçün mütləq böyük vokal imkanlarına və ya klassik sənətkar statusuna sahib olmaq lazım deyil. Bəzən bir melodiya, bir ritm və ya insanların videolarında istifadə etmək istədiyi sadə bir səs insanı geniş auditoriyaya tanıda bilər.
Sosial şəbəkələrdə yeni fenomenlər məhz bu şəkildə yaranır: əvvəlcə sadə bir səs ortaya çıxır, daha sonra insanlar onu videolarında istifadə edir, səs bir-birinin ardınca paylaşılır və müəyyən müddətdən sonra həmin audio artıq trendə çevrilir. Bu prosesdə yaradıcının kimliyindən daha çox yaratdığı məzmunun auditoriyada yaratdığı təsir əhəmiyyət qazanır.
Bu səbəbdən müasir dövrdə musiqi anlayışı da əvvəlkindən daha genişdir. Sözsüz melodiya, instrumental əsər, rəqəmsal audio və süni intellektlə hazırlanmış musiqi də milyonlarla insana çata bilər. Əsas məsələ səsin kim tərəfindən oxunması deyil, insanların onu eşidəndə həmin səsdən istifadə etmək və paylaşmaq istəməsidir.
